\NormalFont\ShortTitle{1 Sammeela}

{\MT Koyro Sammeela Mas'aafaa

\par }{\IMT Geluwaa

\par }{\IP Koyronne Laa'entso Sammeela giyaa suntsay yeeddawe S'oossay Israa'eeliyaa biittan kaatetuwaa ayissuwaa essanaw go'eteedda asaa gaasuwaana. Sammeeli S'oossay Israa'eeliyaa bollan ooratsa kaatiyaa ayissuwaa maaraa esseeddawaanne I esseedda maaray biletsaanna de'ana mala ootseedda asaa. Sammeela mas'aafan koyro shaakuu Israa'eeliyaa Asay daannatu mooduwaappe kaatetuu mooddiyaa kawutetsaw pinneedda hanotaa odee. Ha laamii Israa'eeliyaa asaa ubbaa de'uwaa giddon oosettanaw danddayeeddawe heezzu asaa gaasuwaana. Hewanttuppe koyruu wurssetsan de'eedda wolk'k'aama wolk'k'aama daannatuwaappe ittuwaa gidiyaa Sammeela gidoode, laa"entsuu Israa'eeliyaw koyro kaatiyaa gideedda Saa'oola. Heezzentsuu k'ay maataa oyk'k'anaappe kase Aa taarikii Sammeelanne Saa'oola taarikiyaanna oyk'etti utteedda Daawita.

\par }{\IP Ha mas'aafaw huup'e kiitay ec'a K'aalaa c'aak'uwa giddon de'iyaa hara taarikiyaa mas'aafatuwaadankka, S'oossaw ammanettiyaawe anjjoonne injje de'oo kaaletsiyaawaanne azazettenan is's'iyaawe kunddetsaanne bashshaa ahiyaawaa bessee. Hewenne S'oossay k'eesiyaa Eeliyaw odiidde, «Taana bonchchiyaawantta taani bonchchana; taana kad'iyaawantta taani kawushshana» giide haasayeedda k'aalan k'onc'c'iyaan odee (2:30).

\par }{\IP Ha mas'aafay kaatii mooddiyaa kawutetsaa essiyaa maaran asaw sisetiyaa hanotaa k'onc'c'isseedda. Kase ayissuwaa wogaan Israa'eeliyaa asaw tumu kaatiyaa gidiide eretteeddawe bare huup'iyaw S'oossaa. Shin guyyeppe gam"iidde Asay ooshaa dentsina, S'oossay unttunttoo kaatiyaa dooreedda. Shin ha ubbaan huup'ebay kaatiyaa gidina, Israa'eeliyaa asaa gidinakka, S'oossay unttunttuppe bollanna pirddiyaawaa gidina, Aa garssan unttunttu de'anaassa (2:7-10). Hewekka S'oossaa higgiyaappe garssanna dure gidina, mank'k'o gidinakka, asaa ubbaa maatay bonchchettina de'anaw koshshiyaawaa bessee.

\par }{\IOT Shemppatuwaa Ubbatoo Imetteedda K'antsa K'ofatuwaa

\par }{\IO Saameeli Israa'eeliyaa Kaaletsiyaawaa Gidussaa
{\IOR{1:1—7:17}}

\par }{\IO Saa'ooli Kaatiyaa Gidussaa
{\IOR{8:1—10:27}}

\par }{\IO Koyro Saa'oola Ayissuwaa Laytsatuwaa
{\IOR{11:1—15:35}}

\par }{\IO Daawitanne Saa'oola
{\IOR{16:1—30:31}}

\par }{\IO Saa'oolanne Aa Naanatuwaa Hayk'uwaa
{\IOR{31:1-13}}



\par }{\MS Sammeeli Israa'eeliyaa Kaaletsiyaawaa Gidussaa

\par }\ChapOne{1}{\MR (1:1—7:17)

\par }{\SH Elk'k'ananne Aa Soy Asaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Efireema gezziyaan, Raama geetettiyaa kataman de'iyaa, Efireema zarenne S'ufa yara gideedda, Elk'k'aana geetettiyaa itti bitanii de'ee; I Yirohaama na'aa; Yirohaami Eelihu na'aa; Eelihu Toohu na'aa; Toohu S'ufa na'aa.

\VS{2}Elk'k'aanaw laa"u machchattiuu de'iino; ittini suntsay Haanno; yenkkori suntsay Piniino. Piniinaw naanay de'iino; shin Haanniw itti na'ikka baawa.


\par }{\PP \VS{3}Ubbaappe Wolk'k'aama Med'inaa Godaw goynnanawunne yarshshanaw Elk'k'aani laytsan laytsan bare katamaappe Seelo bee. Eeli naanay laa"u, Hofiniininne Piinihaasi yaan Med'inaa Godaa k'eesetuwaa.

\VS{4}Elk'k'aani yarshshuwaa yarshshiyaa wode awudenne ashuwaappe itti kushiyaa bare machchatti Piniiniw, k'ay itti itti kushiyaa I attuma naanawunne mac'c'a naanaatoo huup'iyaan huup'iyaan immee.

\VS{5}Med'inaa Goday Haanno yeluwaa digginttokka, Elk'k'aani izo dosiyaa diraw, iziw laa"u kushiyaa immee.

\VS{6}Med'inaa Goday Haanniw ubbaanna yeluwaa diggeedda diraw, izi laggatta izo hank'k'etsawunne yiloyaw.

\VS{7}Hawe laytsaappe laytsan haniyaawaa; Haanna Med'inaa Godaa Golle beedda wode awudenne izi laggatta izo yeekkana gakkanaw k'umaa muussaa is's'ana gakkanaw yiloyaw.

\VS{8}Izi asinay Elk'k'aani izo, «Haannee, neeni ayaw yeekkay? Ayaw k'umaa miikkii? Ne wozanay ayaw kayyottii? Taani new tammu naanatuwaappe aad'd'ikkitaayye?» yaagee.


\par }{\SH Haanni Woosaa
\par }
{\PP \VS{9}Itti gallassi unttunttu Seelon meeddawaappenne usheeddawaappe guyyiyaan, Haanna dendda ek'k'aaddu. Ek'k'iyaa wode, Med'inaa Godaa golliyaa penggiyaa matan de'iyaa oydiyaan k'eesiyaa Eeli utteedda.

\VS{10}Haanna loytsa seeletaade, c'amo yeekuwaa yeekkaade Med'inaa Godaa woossaaddu.

\VS{11}Iza hawaadan yaagaade k'anggetsaa k'anggettaaddu; «Ubbaappe Wolk'k'aama Med'inaa Godaw, taana ne k'oomatoo s'eella! Ta mishuwaa be'aade, taana hassaya; taana ne k'oomatto dogoppa. Neeni taw ne k'oomatiw attuma na'aa immooppe, Aa de'uwaa laytsaa ubbaan taani Aa new immana; Aa huup'ii ubbakka meedettenna» yaagaaddu.\XREF{}{{\XO 1:11 }{\XT{Pay. 6:5}}}


\par }{\PP \VS{12}Haanna Med'inaa Godaa woosaa adusseedda wode, Eeli I doonaa s'eellee.

\VS{13}Haanna bare wozanaa giddon S'oossaa woossiyaa wode, I mettershshay k'aas's'iyaawaappe attina, izi k'aalay sisettenna; hewaa diraw, Eeli izo matsotteeddawaadan k'oppeedda.

\VS{14}Hewaappe izo, «Neeni awude gakkanaw matsotay? Woynniyaa eessaa ne doonaappe digga» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Hewaappe guyye Haanna hawaadan yaagaadde aw zaaraaddu; «tuytti, ta godaw, taani loytsi metootanchchaa mac'c'a asaa; taani ta shemppuwaappe Med'inaa Godaa woossayippe attina, woyniyaa eessaa woy matsoyiyaa ushshaa ushabeykke.

\VS{16}Taani ta tuggaanne ta mishuwaa daruwaa hawaan haasayeedda diraw, taana ne k'oomatoo ‹Patsenna mac'c'a asa› gaade k'oppoppa» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{17}Hewaappe guyye Eeli iziw zaariide, «Sarotetsaan ba; neeni Aa woosseeddawaa Israa'eeliyaa S'oossay new immo» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}Hewaappe guyye Haanna, «Ne k'oomatta ne sintsan nashshuwaa demmu» yaagaaddu. Hewaappe guyyiyaan, Aa bare ogiyaa baade, k'umaa maaddu; hewaappe simmina mulekka kayyotabeykku.


\par }{\SH Haanna Sammeela Yelaaddu
\par }
{\PP \VS{19}Wonttetsa gallassi guuraanna denddiide, Elk'k'aaninne Aa soo Asay Med'inaa Godaw goynneeddawaappe guyyiyaan, barenttu soo, Raama katamaa simmeeddino. Elk'k'aani bare machati Haannina ak'eeda; Med'inaa Goday izo k'oppeedda;

\VS{20}Aa shahaaro wode wodii wurina attuma na'aa yelaaddu. Haanna, «Taani Med'inaa Godaa woossina siseedda» gaade Aa suntsaa Saamue'eela suntsaaddu.\FTNT{*}{{\FR 1:20 }{\FK{Saamue'eela:
}}{\FT{Ha suntsaa biletsay «S'oossay siseedda» giyaawaa.}}}


\par }{\PP \VS{21}Elk'k'aani bare soo asaa ubbaanna laytsaa yarshshuwaa Med'inaa Godaw yarshshanawunne k'anggeeddawaa gatsanaw Seelo beedda;

\VS{22}shin Haanna babeykku. Aa bare asinaa, «Ta na'ay d'antsaa duutseeddawaappe guyyiyaan, taani Aa afaade, Med'inaa Godaw immana; med'inaw I yaan de'anawaa» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{23}I asinay Elk'k'aani, «Neena lo"owaa ootsa; Aa neeni d'antsaa duutsana gakkanaw son gam"ashsha; yaaninakka Med'inaa Goday bare k'aalaa polo» yaageedda. Hewaappe guyye Haanna d'antsaa duutsana gakkanaw bare na'aa d'antsaadde son gam"aaddu.


\par }{\PP \VS{24}Haanna izi na'ay d'antsaa duutseeddawaappe guyyiyaan, Sammeelanne heezzu laytsaa korumaa, tammu kiilo giraame d'iiliyaanne ogoruwaa kumentsaa woyniyaa eessaa akkaade Med'inaa Godaa golliyaa Seelo baaddu; na'ay he wode guutsa.

\VS{25}Unttunttu korumaa shukkeeddawaappe guyyiyaan, na'aa Eeliyakko afeedino.

\VS{26}Haanna Eeliyaa, «Ta godaw, ne de'u ero! Ne sintsan ek'k'aade Med'inaa Godaa woosseedda mishirata tumu taanattee.

\VS{27}Taani ha na'aa yelanaw woossina, Med'inaa Goday taani Aa woosseeddawaa immeedda.

\VS{28}Hewaa diraw, taani Med'inaa Godaw Aa immaad; I bare de'o laytsaa ubbaan Med'inaa Godaw imetteedda» yaagaaddu. Hewaappe guyyiyaan, unttunttu Med'inaa Godaw yaati goynneeddino.




\par }\Chap{2}{\SH Haanni Woosaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Haanna hawaadan yaagaadde woossaaddu;\XREF{}{{\XO 2:1 }{\XT{Luk'. 1:46-55}}}

\par }{\Q «Ta wozanay Med'inaa Godaan nashettee;

\par }{\QB Med'inaa Godaan ta wolk'k'ay dareedda.

\par }{\Q Ta morkkatuwaa bollan taani c'eek'k'ettaade haasayay;

\par }{\QB Med'inaa Goday taana ashsheeda diraw, taani nashettay.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{2}«Med'inaa Godaa mala geeshshi ittuunne baawa;

\par }{\QB Aa mali ittuunne baawa.

\par }{\Q Nu S'oossaappe attina,

\par }{\QB hara attiyaa wogga Zaallay baawa.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{3}«Otoro haasaya aggite;

\par }{\QB otoro k'aalay hinttenttu doonaappe kessoppo.

\par }{\Q Ayaw gooppe, Med'inaa Goday eriyaa S'oossaa;

\par }{\QB asaa oosuwaa I yiggi s'eellee.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{4}«Olanchchatuwaa wonddaafii me"eedda;

\par }{\QB shin d'ubetteeddawanttu wolk'k'aa danc'c'eeddino.


\par }{\Q \VS{5}Kalli utteeddawanttu koshatiidde,

\par }{\QB K'umaw haraw ootsiino;

\par }{\QB shin koshatti utteeddawanttu ha"i kalleeddino.

\par }{\QB Mantsatta laappun naanaa yelaaddu;

\par }{\QB shin c'ora naanaa yeleeddaanna daaburaaddu.


\par }{\BB \par }
{\Q \VS{6}«Med'inaa Goday wod'eenne patsee;

\par }{\QB k'ay I duge Si'ooliyaan yeggeenne pude kessee.


\par }{\Q \VS{7}Med'inaa Goday mank'k'etseenne dureyee;

\par }{\QB k'ay I zik'k'isseenne d'ok'k'issee.


\par }{\Q \VS{8}I hiyyeesatuwaa baanaappe dentsee.

\par }{\QB Metootanchchatuwaakka bidintsaa pituwaappe dentsee;

\par }{\QB unttuntta kaappatuwaanna utissee;

\par }{\QB unttuntta bonchcho araataa laatissee.

\par }{\BB \par }
{\Q «Ayaw gooppe, biittaa baasatu Med'inaa Godaassa;

\par }{\QB I unttunttu bollan sa'aa esseedda.


\par }{\Q \VS{9}I S'oossaa asatuwaa gediyaa naagee;

\par }{\QB shin iitatuwaa I d'uman c'o"u udana.

\par }{\BB \par }
{\Q «Asay bare wolk'k'an s'oonenna;


\par }{\Q \VS{10}Med'inaa Godaana ek'k'ettiyaawanttu liik'ana.

\par }{\QB I saluwaappe unttunttu bolla guguntsaadan guummana;

\par }{\Q Med'inaa Goday sa'aan de'iyaawantta ubbaa pirddana.

\par }{\BB \par }
{\Q «I bare kaatiyaw wolk'k'aa immana;

\par }{\Q I bare okkeeddawoo s'oonuwaa immana»

\par }{\MM yaagaadde woossaaddu.


\par }{\PP \VS{11}Hewaappe guyyiyaan, Elk'k'aani Raaman de'iyaa bare soy beedda; shin na'ay Sammeeli k'eesiyaa Eeliyaappe garssana Med'inaa Godaw ootsee.


\par }{\SH Eeliyaa Attuma Naanaa Iitatetsaa
\par }
{\PP \VS{12}Eeliya attuma naanay iita naanatuwaa; unttunttu Med'inaa Godaa erikkino,

\VS{13}woy yarshshuwaa immiyaa asaw k'eesatuu ootsiyaa wogaa naagikkino. Hewenne, Asay yarshshuwaa yarshshiyaa wode, k'eesiyaa k'oomay heezzu achchaa birataa koc'aan akkeedda; ashuu biro ka"i de'ishshin,

\VS{14}doyssiyaa wogga otuwaan woy keriyaan he koc'aa yeddiide, koc'ay oyk'k'i kessiyaa ay k'ommo ashuwaa giddooppene afiide, k'eesiyaw immee. Yarshshuwaa yarshshanaw Seelo yiyaa Israa'eeliyaa asaa ubbaa unttunttu hawaadan ootsiino.

\VS{15}K'ay mod'd'uwaa yarshshiyaa sa'aan s'iis's'anaappe kasetiide, k'eesiyaa k'oomay yarshshuwaa yarshshiyaa bitaniyaakko biide, «K'eesii k'ayye ashuwaappe attina, doyssa ashuwaa neeppe akkena diraw, aw s'iis's'anaw amareeda ashuwaa hamma» yaagee.


\par }{\PP \VS{16}Hewaappe guyye bitanii zaariide, «Wogaadan k'eesatuu mod'd'uwaa koyro s'uuggino; hewaappe guyyiyaan, neeni koyiyaawaa akka» yaagiyaa wode k'eesiyaa k'oomay, «tuytti; taw ha"i imma; ubbaa neeni diggooppe, taani neeppe wolk'k'an akkana» yaagee.


\par }{\PP \VS{17}Med'inaa Godaw immiyaa yarshshuwaa Eeliyaa naanay kad'eedda diraw, unttunttu nagaray Med'inaa Godaa sintsan loytsi dareedda.


\par }{\SH Na'aa Sammeela
\par }
{\PP \VS{18}Shin Sammeeli na'atetsaan de'iidde, suufiyaa geetettiyaa kiriyaappe dadetteedda eefuude geetettiyaa mayuwaa mayyiide, Med'inaa Godaw ootsee.

\VS{19}Sammeela daaya laytsan laytsan guutsa k'oliyaa giigissaade, laytsaa yarshshuwaa yarshshanaw bare asinaana baadde Sammeelaw akkaade baw.

\VS{20}Eeli Elk'k'aananne Aa machchato, «Ne machata Med'inaa Godaw immeedda na'aa diraw Med'inaa Goday new ha mishiratin hara naanaa immo» yaagiide anjjee; yaatina, unttunttu barenttu soy simmiino.

\VS{21}Med'inaa Goday Haanno anjjina, shahaaraade heezzu attuma naanaanne laa"u mac'c'a naanaa yelaaddu. Na'ay Sammeeli Med'inaa Godaa sintsan dic'c'eedda.


\par }{\SH Eeliyaanne Aa Naanaa
\par }
{\PP \VS{22}Eeli loytsi ec'eedda. Aa naanay Israa'eeliyaa asaa ubbaa bolla ootseedda ubbabaanne k'ay S'oossaa Dunkkaaniyaa penggiyaan S'oossaw ootsiyaa mac'c'a asatuwaana giseeddawaa siseedda.

\VS{23}Unttuntta, «Hinttenttu hawaa malaa ayaw ootsiitee? Hinttenttu iita kiitaa taani asaa ubbaappe sisay.

\VS{24}Ta naatoo, hawaa aggite; Med'inaa Godaa Asay hinttentta giyaawaa taani siseeddawe lo"obaa gidenna.

\VS{25}Itti Asay asaa naak'k'ooppe, S'oossay aw gaannatana; shin Asay Med'inaa Godaa naak'k'ooppe, oonee aw gaannatanawe?» yaageedda.

\par }{\PP Med'inaa Goday, «Taani unttuntta wod'ana» geedda diraw, unttunttu barenttu aawuwaa seeraa sisennan is's'eeddino.


\par }{\PP \VS{26}Na'ay Sammeeli S'oossaa sintsaaninne asaa sintsan dic'c'eeddanne sabetteedda.\XREF{}{{\XO 2:26 }{\XT{Luk'. 2:52}}}


\par }{\SH Eeliyaa Soy Asaa Bolla Odetteedda Timbbitiyaa
\par }
{\PP \VS{27}Itti gallassi S'oossaa Asay Eeliyakko yiide Aa, «Med'inaa Goday hawaadan yaagee; ‹Ne mayza aawuu Aaroonenne Aa soo Asay Gibs'e kaatiyaa ayiletetsan de'iyaa wode, taani unttunttoo k'onc'c'aad.

\VS{28}Aaroone ta yarshshiyaa sa'aa pude kessana mala, is'aanaa c'uwayana malanne ta sintsan eefuudiyaa mayyana mala, taw k'eesiyaa udaade Israa'eeliyaa zaratuwaa ubbaappe Aa dooraad. K'ay Israa'eeliyaa Asay taman yarshshiyaa yarshshuwaa ubbaa taani ne aawuwaa zariyaw immaad.\XREF{}{{\XO 2:28 }{\XT{Kes. 28:1-4; Wog. 7:35-36}}}

\VS{29}Taani ta de'iyaa sa'aa shiishshana mala azazeedda ta yarshshuwaanne immiyaawaa hinttenttu ayaw yed'd'i kaa'iitee? Ta Asay Israa'eelii, taw shiishsheedda yarshshuwaa ubbaappe murutiyaawaa hinttenttoo miide orddiyaawaan, neeni ne naanaa taappe aatsaade ayaw bonchchaad?› yaagee.


\par }{\PP \VS{30}«Hewaa diraw, Med'inaa Goday Israa'eeliyaa S'oossay hawaadan yaagee; ‹Ne zariinne ne aawuwaa zarii med'inaw taw ootsana› gaad; shin ha"i, hewe taappe haakko! Taana bonchchiyaawantta taani bonchchana; taana kad'iyaawantta taani kawushshana.

\VS{31}Ne zariyaan Asay c'imenna mala, taani ne wolk'k'aanne ne aawuwaa zariyaa wolk'k'aa d'ayssiyaa gallassatuu yaanawaa.

\VS{32}Neeni metootana; taani Israa'eeliyaa asaw immiyaa anjjuwaa be'aade neeni k'anaatana; shin ne zariyaan c'imana Asay ooninne baawa.

\VS{33}Taani ta yarshshiyaa saappe d'ayssenna Asay de'ooppe, Aa gaasuwaan ne ayfii afos's'iidde k'ook'ananne ne wozanaykka mishuwaa s'uugettana; ne daro zeretsaa ubbay yalagatetsan de'iidde hayk'k'ana.


\par }{\PP \VS{34}«Ne naanay laa"u Hofiniininne Piinihaasi itti gallassi hayk'k'ana; hewe new malaataa gidanawaa.\XREF{}{{\XO 2:34 }{\XT{1 Sam. 4:11}}}

\VS{35}Taani taw ammanettiyaa k'eesiyaa, ta wozanaadaaninne ta k'ofaadan ootsiyaawaa dentsana; taani Aa zaratuu de'i be'anaadan ootsana; taani dooreeddawe kaatiyaa sintsan unttunttu ubbaa wode ootsana.

\VS{36}Ne zariyaan atteeda ubbay guutsa miishshaa woy baso ukitsaa woossanaw yiide, Aa sintsan guufanniide, ‹Taani ukitsaa maana mala, k'eesetuwaappe ittuwaa sa'aa malan taana wotsaarikkii› yaagana yaagee» yaageedda.




\par }\Chap{3}{\SH S'oossay Sammeela S'eeseedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Na'ay Sammeeli Eeliyaappe garssana Med'inaa Godaw ootsee; Med'inaa Godaa k'aalay he wode loytsi al"a; sas'aynne darenna.

\VS{2}Ayfii s'eellanaw leppina, waayetti s'eelliyaa Eeli itti gallassi k'amma bare sa'aan giseedda.

\VS{3}He wode S'oossaa s'omppii biro to"ibeenna; k'ay S'oossaa Taabootay de'iyaa Med'inaa Godaa gollen Sammeeli gem"ishee.

\VS{4}Med'inaa Goday Sammeela s'eeseedda; Sammeeli, «abee!» giide koyeedda.

\VS{5}Eeliyaakko wos's'i biide, «Neeni s'eesina hekko yaad» yaageedda.

\par }{\PP Shin Eeli, «Taani neena s'eesabeykke; baade gisa» yaageedda; Sammeeli biide giseedda.


\par }{\PP \VS{6}K'aykka Med'inaa Goday, «Sammeela» yaagiide laa'entsuwaa s'eeseedda; Sammeeli denddiide, Eeliyaakko biide, «Neeni s'eesina hekko yaad» yaageedda.

\par }{\PP Shin Eeli, «Ta na'aw, taani neena s'eesabeykke; baade gisa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{7}Sammeeli hewe Med'inaa Godaa gidiyaawaa eribeenna; ayaw gooppe, Med'inaa Godaa k'aalay biro aw k'onc'c'ibeenna.

\VS{8}Med'inaa Goday Sammeela heezzentsuwaa s'eesina denddiide, Eeliyaakko biide, «Neeni s'eesina hekko yaad» yaageedda.

\par }{\PP Hewan Med'inaa Goday na'aa s'eesiyaawaa Eeli akeekeedda;

\VS{9}«Baade gisa; I neena s'eesiyaawaa gidooppe, Med'inaa Godaw, oda; taani ne k'oomay sisay yaaga» yaagiide odeedda; Sammeeli bare sa'aa biide giseedda.


\par }{\PP \VS{10}Hewaappe guyyiyaan, Med'inaa Goday yiide hewan ek'k'iide kasewaadan, «Sammeela, Sammeela» yaagiide s'eeseedda.

\par }{\PP Sammeeli, «oda; taani ne k'oomay sisay» yaageedda.


\par }{\PP \VS{11}Med'inaa Goday Sammeela, «Be'a! Sisiyaa asaa ubbaw haytsaw iitiyaa ittibaa Israa'eeliyaa bolla taani ootsana hanay.

\VS{12}Taani Eeliya soy asaa bolla haasayeedda ubbabaa he gallassan koyruwaappe wurssetsaa gakkanaw Eeliyaa bolla ahana.

\VS{13}Eeli ereedda nagaraa diraw, taani Aa soy asaa bolla med'inaw pirddanawaa aw oda wotsaad; ayaw gooppe, Aa naanay shek'isiyaabaa ootsiyaa wode, I unttuntta seeribeenna.

\VS{14}Hewaa diraw, ‹Eeliya soy asaa nagaray yarshshuwaaninne imuwaan ubbakka atto geetettoppo› yaagaadde taani Aa soy asaw c'aak'k'aad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Sammeeli sa'ay wonttana gakkanaw giseedda; wonttina denddiide, Med'inaa Godaa golliyaa penggiyaa dooyeedda. Sammeeli sas'aabaa Eeliyaw odanaw yayyeedda.

\VS{16}Eeli Sammeela, «Ta na'aw Sammeelaa» yaagiide s'eeseedda.

\par }{\PP Sammeeli, «abee» giide koyeedda.


\par }{\PP \VS{17}Eeli hawaadan yaagiide Sammeela oochcheedda; «S'oossay new odeeddawe ayee? Taappe ayinne k'osoppa; neeni S'oossay new odeeddawaappe ittibaanne taappe k'osooppe, S'oossay hewaadan ne bolla ootso» yaageedda.

\VS{18}Hewaappe guyye Sammeeli ayinne k'osennan ubbabaa Eeliyaw odeedda. Eeli, «I Med'inaa Goday; I barena lo"owaa ootso» yaageedda.


\par }{\PP \VS{19}Sammeeli dic'c'iyaa wode Med'inaa Goday aanana de'ee; Sammeeli haasayeeddabaappe itti k'aalaynne sa'aan wod'd'ibeenna.

\VS{20}Israa'eeliyaa zawaan Daanappe biide Berssaabeha gakkanaw, Sammeeli Med'inaa Godaw tumu timbbitiyaa odiyaawaa gidiyaawaa Israa'eeliyaa Asay ubbay ereedda.

\VS{21}Med'inaa Goday Seelon k'onc'c'ee; yaan bare k'aalan barenatetsaa Sammeelaw k'onc'c'isseedda. Sammeeli haasayeedda k'aalay Israa'eeliyaa ubbaa gakkeedda.




\par }\Chap{4}{\SH S'oossaa Taabootay Omoodetteedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Israa'eelatuu Piliss's'eematuwaanna olettanaw keseeddino; Israa'eelatuu Eben"eezeren shiik'ina, Piliss's'eematuu Afeek'an shiik'k'eeddino.

\VS{2}Piliss's'eematuu c'itan c'itan gidiide, Israa'eelatuwaana olettanaw denddeeddino; olay suullina, oyddu sha"a Israa'eelatuwaa wod'eedda Piliss's'eematuwaan Israa'eelatuu s'oonetteeddino.

\VS{3}Olanchchatuu shiik'eedda sa'aa simmeedda wode, Israa'eeliyaa c'imatuu, «Hachche Med'inaa Goday nuuna Piliss's'eematuwaan ayaw s'oonisseedee? Nuunana baanaadaninne nuuna nu morkkatuwaa kushiyaappe ashshanaadan S'oossaa K'aalaa c'aak'uwa Taabootaa Seeloppe ane ahooytte» yaageeddino.

\VS{4}Hewaa diraw, Asay Seelo kiittina, kiruubetuwaa gidduwaan araatan uttiyaa ubbaappe Wolk'k'aama Med'inaa Godaa K'aalaa c'aak'uwa Taabootaa aheeddino. Eeliya naanay laa"atuu Hofiniininne Piinihaasi S'oossaa K'aalaa c'aak'uwa Taabootaanna yaan de'iino.\XREF{}{{\XO 4:4 }{\XT{Kes. 25:22}}}


\par }{\PP \VS{5}Med'inaa Godaa K'aalaa c'aak'uwa Taabootay shiik'k'eedda sa'aa gakkeedda wode, Israa'eelatuu ubbay biittay k'aas's'ana gakkanaw barenttu k'aalaa d'ok'k'u ootsiide, «S'oossaa K'aalaa c'aak'uwa Taabootay gakkeedda» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{6}Israa'eelatuwaa c'abbuwaa Piliss's'eematuu sisiide, «Hawe Ibraawetuu shiik'k'eeddasan sisettiyaa, wolk'k'aama walassay ayee?» yaageeddino.

\par }{\PP Med'inaa Godaa Taabootay unttunttu shiik'k'eedda sa'aa yeeddawaa Piliss's'eematuu eriide yayyeeddino.

\VS{7}Hawaadan yaageeddino; «S'oossay unttunttu shiik'k'eedda sa'aa yeedda. Aayye ana nuunoo! Hawaa malabay hawaappe kase hani erenna.

\VS{8}Aayye ana nuunoo! Ha wolk'k'aama s'oossatuwaa kushiyaappe nuuna ashshanawe oonee? Ha s'oossatuu Gibs'etuwaa woran boshaa ubbaan shoc'eeddawantta.

\VS{9}Hinttenttoo Piliss's'eematoo, minnite! Asaadan olettite! Hewe d'ayooppe, hinttenttu unttuntta kase ayiletetsan mooddeeddawaadan, unttunttukka hinttentta mooddanawantta. Hewaa diraw, asaadan olettite!» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{10}Piliss's'eematuu olettiide, Israa'eelatuwaa s'ooneeddino; Israa'eelatuu barenttu dunkkaaniyaakko bak'atteedino. He olan daro Asay goora'etteedda; Israa'eeliyaa olanchchatuwaappe hattamu sha"ay hayk'k'eedda.

\VS{11}S'oossaa Taabootay omoodetteedda; Eeliya naanay laa"u, Hofiniininne Piinihaasi hayk'k'eeddino.


\par }{\SH Eeliyaa Hayk'k'uwaa
\par }
{\PP \VS{12}Biiniyaama zare gideedda itti bitanii olaa dembbaappe wos's'iide, he gallassi Seelo gakkeedda; kayyuwaa erissanaw I bare mayuwaa peed'iide, bare huup'iyankka baana laaleedda.

\VS{13}He bitanii gakkiyaa wode, Eeli bare wozanaan S'oossaa Taabootaabaa hirggeedda diraw, naagiidde ogiyaa doonaan de'iyaa bare oydiyaan utteedda. Bitanii katamaa geliide, haneeddabaa odina, katamay ubbay waasuwaa s'uleedda.


\par }{\PP \VS{14}Eeliikka he waasuwaa sisiide, «Hawe ayba waasee?» yaageedda.

\par }{\PP Bitanii ellekka yiide, Eelew odeedda;

\VS{15}Eeli udduppun tammanne hosppun laytsaa c'ima gideedda, ayfiikka s'eelaa aggiide goljjeedda asaa.

\VS{16}Bitanii Eelew, «Olaa dembbaappe yeeddawe taana; taani hachche yaappe bak'ataad» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Eeli, «Ta na'aw, yaatina waaneedee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{17}Oduwaa aheedda bitanii, «Israa'eelatuu Piliss's'eematuwaa sintsaappe bak'atteedino; daro Asay wureedda; ne naanay laa"u Hofiniininne Piinihaasi hayk'k'eeddino; S'oossaa Taabootaykka omoodetteedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}Bitanii S'oossaa Taabootaabaa odeedda wode, penggiyaa matan de'iyaa bare oydiyaappe Eeli guyye kunddina barggalli me"ina hayk'k'eedda; ayaw gooppe, I c'imanne ordduwaa. Eeli Israa'eeliyaa gadiyaan oytamu laytsaa daannateedda.


\par }{\PP \VS{19}Eeliyaa na'aa Piinihaasa machata yelanaw wodii gakkeedda shaahaaraa. S'oossaa Taabootay omoodetteeddawaanne bare bolluunne bare asinay hayk'k'eeddawaa Aa siseedda wode, k'oppennaan yeluu izo oyk'k'ina yelaaddu.

\VS{20}Aa hayk'k'anaw matatteedda wode, yelissiyaawanttu, «Neeni attuma na'aa yeleedda diraw yayyoppa» yaageeddino; shin unttunttoo Aa ayinne zaarabeykku; unttunttu giyaawaakka hayzzabeykku.

\VS{21}Aa bare na'aa Ikaabooda\FTNT{*}{{\FR 4:21 }{\FQ{Ikaabooda:
}}{\FT{Ha suntsaa Biletsay Ibraaweetsuwaan, «Bonchchuu baawa» giyaawaa.}}} suntsaaddu; S'oossaa Taabootay omoodetteedda dirawunne bare bolluunne bare asinay hayk'k'eedda diraw, «Bonchchuu Israa'eelatuwaappe shaakketeedda» yaagaaddu.

\VS{22}Aa, «Bonchchuu Israa'eelatuwaappe shaakketteedda; ayaw gooppe, S'oossaa Taabootay omoodetteedda» yaagaaddu.




\par }\Chap{5}{\SH S'oossaa Taabootay Piliss's'eema \newline  Katamatuwaan De'eedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Piliss's'eematuu S'oossaa Taabootaa omoodeeddawaappe guyyiyaan, Eben"eezeerappe Ashddooda afeedino.

\VS{2}S'oossaa Taabootaa afiide, Daagoona geetettiyaa eek'aa golliyaa gelissiide, Daagoona matan esseeddino.

\VS{3}Ashddooda Asay wonttetsa gallassi guuriide denddeedda wode, Med'inaa Godaa Taabootaa sintsan Daagoon bare deemuwaan biittan gufanneeddawaa be'eeddino! Daagoona dentsiide, kase sa'aan esseeddino.

\VS{4}K'aykka wonttetsa gallassi guuraanna denddi yiide, unttunttu Med'inaa Godaa Taabootaa sintsan Daagoon bare deemuwaan biittan gufanneeddawaa be'eeddino! He wode Daagoona huup'iyaanne Aa laa"u kushii me'erettiide, pengge gop'p'aan de'ee; hinkko asatetsay aawe dumma atteedda.

\VS{5}Hewaa diraw, Daagoona k'eesatuu nne Ashddoodan de'iyaa Daagoona golliyaa geliyaa asatuu ubbay Daagoona pengge gop'p'aa hachche gakkanaasikka yed'd'i erikkino.


\par }{\PP \VS{6}Ashddooda katamaa bollanne hewaa heeraan de'iyaa asaa bolla Med'inaa Godaa kushii wolk'k'aameedda; S'oossay unttunttu bollan boshaa yeddiide, gaafuwaa harggiyaan unttuntta mureedda.


\par }{\PP \VS{7}Ashddooda katamaa Asay haneeddabaa be'eedda wode, «Israa'eeliyaa S'oossaa kushii nu bollanne nu s'oossaa Daagoona bolla wolk'k'aameedda diraw, Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootay nu matan gam"oppo» yaageeddino.

\VS{8}Piliss's'eema kaappatuwaa ubbaa barenttukko s'eesi shiishshiide, «Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootaa waatanee?» yaagiide oochcheeddino.

\par }{\PP Shin kaappatuu, «Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootay Gaate geetettiyaa katamaa bo» yaagiide zaareeddino. Yaatina, Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootaa Gaate afeedino.


\par }{\PP \VS{9}Shin Taabootay Gaate gakkeeddawaappe guyyiyaan, Med'inaa Godaa kushii he katamaa bolla wolk'k'aamiidde, loytsi wolk'k'aama dagantsuwaa dagantseedda; yaatiide kataman de'iyaa asaa naanatuwaappe c'imaa gakkanaw gaafuwaa harggiyaan shoc'eedda.

\VS{10}Hewaa diraw, S'oossaa Taabootaa Ek'iroona katamaa yeddeeddino.

\par }{\PP S'oossaa Taabootay Ek'iroona geliyaa wode, Ek'iroona asatuu hawaadan yaagiide waasseeddino; «Nuunanne nu asaa wod'anaw Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootaa nuukko aheeddino» yaageeddino.

\VS{11}Hewaa diraw, Piliss's'eema kaappatuwaa s'eesi shiishshiide, «Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootaa hawaappe diggite; I guyye bare sa'aa simmo; hewe d'ayooppe, nuunanne nu asaa wod'ana» yaageeddino. Ayaw gooppe, katamaa ubbaan hayk'k'uwaa dagamay de'ee; S'oossaa kushiikka katamaa bolla wolk'k'aameedda.

\VS{12}Hayk'k'uwaappe atteedda asatuu gaafuwaa harggeeddino; he katamaa waasuunne saluwaa gakkeedda.




\par }\Chap{6}{\SH S'oossaa Taabootay Israa'eeliyaa Simmeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Med'inaa Godaa Taabootay Piliss's'eema biittan laappun aginaa utteedda.

\VS{2}He wode Piliss's'eema asatuu k'eesetuwaanne shareechchatuwaa s'eesiide, «Med'inaa Godaa Taabootaa nuuni waatanee? Nuuni guyye Aa sa'aa Aa wooti yeddanentto, nuw odite» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{3}Unttunttu, «Israa'eeliyaa S'oossaa Taabootaa guyye yeddiyaawaa gidooppe, mela yeddoppite; ay haniidenne hinttenttu bayzzuwaa yarshshuwaa aw yeddite; yaatooppe, hinttenttu pas'ana; Aa kushii hinttenttu bollappe ayaw kichchibeennenttokka hinttenttu erana» yaagiide zaareeddino.


\par }{\PP \VS{4}Piliss's'eema asatuu, «Nuuni aw yeddanaw bessiyaa bayzzuwaa yarshshuu ayee?» yaagiide oochcheeddino.

\par }{\PP Shin unttunttu, «Hinttenanne hinttenttu kaappatuwaa gakkeedda boshay ittuwaa gidiyaa diraw, Piliss's'eema kaappatuu payduwaadan ichcheshu work'k'aa kis'atuwaanne ichcheshu work'k'aa ec'eretuwaa yeddite.

\VS{5}Hinttenttu he kis'aanne hinttenttu gadiyaa bayzziyaa he ec'eretuu misiletuwaa med'd'iide, Israa'eeliyaa S'oossaw bonchchuwaa immite; ooni erii hinttenttu bollappe, hinttenttu s'oossatuwaa bollappenne hinttenttu gadiyaa bollappe bare kushiyaa I dentsanawaa.

\VS{6}Gibs'e asatuunne unttunttu kaatii zoriyaa akkenan is's'eeddawaadan, hinttenttu ayaw zoriyaa akkenan is's'iitee? S'oossay unttuntta iissiide murina, unttunttu Israa'eelatuwaa barenttu ogiyaa baana mala yeddibeykkinoyye?


\par }{\PP \VS{7}«Ha"i itti ooratsa gaariyaa giigissite; k'ambbaray unttunttu morggiyaan wod'd'i erenna, d'antsiyaa laa"u miizzatuwaa he gaariyan waas'ite; shin maratuwaa unttunttuppe duutsiide soy afite.

\VS{8}Med'inaa Godaa Taabootaa akkiide, gaariyaa bollan wotsite; bayzzuwaa yarshshoo shiishsheedda work'k'aa miishshaa saas'iniyaa giddon yeggiide, saas'iniyaa S'oossaa Taabootaa matan wotsiide, I baana mala yeddite.

\VS{9}Shin I biyaasa'aa s'eellite; I bare zawaa oyk'k'iide, Beeti-Shemeshi zaariidde biyaawaa gidooppe, ha wolk'k'aama boshaa nu bolla aheedawe Med'inaa Godaa; beennawaa gidooppe, hawe nu bolla c'oo gakkeeddappe attina, nuuna dechcheeddawe S'oossaa kushe gidennawaa nuuni erana» yaagiide zaareeddino.


\par }{\PP \VS{10}Unttunttu hewaadan ootseeddino; unttunttu d'antsiyaa laa"u miizzatuwaa akkiide, gaariyan waas'eeddino; miizzatuu maratuwaakka son gorddeeddino.

\VS{11}Unttunttu Med'inaa Godaa Taabootaanne k'ay work'k'aa ec'eretuwaanne gaafuwaa malatissi med'd'eedda misiletuwaa yeggeedda saas'iniyaa gaariyan wotseeddino.

\VS{12}Hewaappe guyyiyaan, miizzatuu Beeti-Shemeshi afiyaa ogiyaa oyk'k'i sitti giide, «Himbbaa!» gi waassiidde beeddino; unttunttu ogiyaanna biidde, ushechcha woy haddirssa simmibeykkino; Piliss's'eema kaappatuu miizzatuu geeduwaa kaalliide, Beeti-Shemesha zawaa gakkanaw beeddino.


\par }{\PP \VS{13}Beeti-Shemesha asatuu he wode wombban zarggaa c'akkiino; unttunttu pude d'ok'k'u gi s'eelliide, Taabootaa be'iide nashetteeddino.

\VS{14}Gaarii Beeti-Shemeshiyaa Iyyaasu gade gakkiide, itti wolk'k'aama zaallaa matan ek'k'eedda; unttunttu gaariyaa mitsaa k'oo'iide, s'uuggiyaa yarshshuwaadan he miizzatuwaa Med'inaa Godaw yarshsheeddino.

\VS{15}Leewatuu Med'inaa Godaa Taabootaanne work'k'aa miishshaanna de'iyaa saas'iniyaa gaariyaappe dentsiide, wolk'k'aama zaallaa bolla wotseeddino. He gallassi Beeti-Shemesha asatuu s'uuggiyaa yarshshuwaa Med'inaa Godaw yarshsheeddino; k'ay hara yarshshotuwaakka yarshsheeddino.

\VS{16}Piliss's'eema kaappatuu ichcheshatuu haneeddabaa ubbaa be'iide, he gallassikka Ek'iroona simmeeddino.


\par }{\PP \VS{17}Piliss's'eema asatuu bayzzuwaa yarshshuwaa Med'inaa Godaw kiitteedda work'k'aa gaafatuu Ashddooda, Gaaza, Ask'k'aloona, Gaatanne Ek'iroona geetettiyaa unttuntta ichcheshu katamatuwaa suntsan ittuwaa ittuwaa kiitteeddawantta.

\VS{18}Work'k'aa ec'eretuu paydu Piliss's'eema kaappatuu ichcheshatoo de'iyaa gimbbetteedda katamatuunne gimbbettibeenna mootsatuu ubbaa keeshshaa. Unttunttu Med'inaa Godaa Taabootaa wotseedda wolk'k'aama zaallay, Beeti-Shemeshiyaa Iyyaasu gaden de'iyaawe hachche gakkanawukka hewoo markka gidiide de'ee.


\par }{\PP \VS{19}Shin S'oossay Beeti-Shemesha asaappe amareedawantta shoc'eedda; unttunttuppe laappun tammuwaa wod'eedda; ayaw gooppe, unttunttu Med'inaa Godaa Taabootaa giddo s'eelleeddino. Med'inaa Goday unttunttu asaa suppu ootseedda diraw, Asay yeekkeedda.

\VS{20}Hewaa diraw, Beeti-Shemesha asay, «Med'inaa Godaa sintsan, ha geeshsha S'oossaa sintsan ooni ek'k'anaw danddayii? Taabootaynne nuuppe pude ookko baanee?» yaageedda.

\VS{21}K'iriyaati-Yi'aariiman de'iyaa asatuwaakko kiitaa yeddiide, «Piliss's'eema asatuu Med'inaa Godaa Taabootaa zaareeddino; duge yiide, Aa pude unttunttukko akkiide biite» yaageeddino.




\par }\Chap{7}{\PP \VerseOne{1}K'iiriyaati-Yi'aariima asatuu yiide, Med'inaa Godaa Taabootaa afiide deriyaa huup'iyaan de'iyaa Abinaadaaba soy aheeddino. Med'inaa Godaa Taabootaa naaganaadan, Abinaadaaba na'aa El"aazaara dummayiide suntseeddino.\XREF{}{{\XO 7:1 }{\XT{2 Sam. 6:2-4; 1 Od. 13:5-7}}}


\par }{\SH Sammeeli Israa'eeliyaa Asaa Bolla Daannateedda
\par }
{\PP \VS{2}Taabootay K'iiriyaati-Yi'aariiman daro wodiyaa gam"eedda; hewenne, laatamu laytsaa keeshsha gidiyaawaa. Israa'eeliyaa Asay ubbay kayyottiidde, Med'inaa Godaakko waasseeddino.


\par }{\PP \VS{3}Sammeeli Israa'eeliyaa asaw ubbaw, «Kumentsaa wozanaappe hinttenttu Med'inaa Godaakko simmooppe, allaga s'oossatuwaanne Asttaaroota giyaa s'oossaa hinttenttu giddoppe diggite; hinttenttu huup'iyaa Med'inaa Godaw sheed'd'ite; Aa s'alalaw kiitettite; yaatooppe, I hinttentta Piliss's'eematuwaa kushiyaappe ashshanawaa» yaagiide haasayeedda.

\VS{4}Hewaa diraw, Israa'eeliyaa asatuu Ba'aalanne Asttaaroota barenttu giddoppe diggiide, Med'inaa Godaa s'alalaw goynneeddino.


\par }{\PP \VS{5}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli Israa'eelatuwaa, «Ubbaykka Mis'ip'p'a shiik'ite; taani hinttenttoo yaan Med'inaa Godaa gaannatana» yaageedda.

\VS{6}Unttunttu Mis'ip'p'a shiik'iide haatsaa duuk'k'iide, Med'inaa Godaa sintsan tigeeddino; he gallassi unttunttu s'oomiidde he sa'aan, «Nuuni Med'inaa Godaa bolla nagaraa ootseeddo» yaagiide paas'eeddino. Mis'ip'p'an Sammeeli Israa'eeliyaa asaa bolla daannateedda.


\par }{\PP \VS{7}Israa'eelatuu Mis'ip'p'an shiik'eeddawaa Piliss's'eema asatuu siseedda wode, unttunttu kaappatuu Israa'eelatuwaa olanaw pude keseeddino. Israa'eelatuu hewaa sisiide, Piliss's'eematoo yayyeeddino.

\VS{8}Israa'eelatuu Sammeela, «I Piliss's'eema asaa kushiyaappe nuuna ashshana mala, neeni nuw Med'inaa Godaakko, nu S'oossaakko, woossiyaawaa aggoppa» yaageeddino.

\VS{9}Sammeeli itti d'ammiyaa dorssaa maraa akkiide, ashuwaa wurssi s'uuggiyaa yarshshuwaadan Med'inaa Godaw yarshshiide Israa'eelatuu diraw Med'inaa Godaw woossina Med'inaa Goday aw siseedda.


\par }{\PP \VS{10}Sammeeli s'uuggiyaa yarshshuwaa yarshshiyaa wode, Piliss's'eematuu Israa'eelatuwaana olettanaw shiik'k'eeddino. Shin he gallassi Piliss's'eematuwaa bolla Med'inaa Goday wolk'k'aama guuguntsaa guntsiide dagantsina, unttunttu Israa'eelatuu sintsaappe bak'atteedino.

\VS{11}Israa'eelatuu Mis'ip'p'appe wos's'i kesiide, Piliss's'eematuwaa yederssiide, Beetikaarappe garssaa gakkanaw ogiyaan wod'eeddino.


\par }{\PP \VS{12}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli itti shuchchaa akkiide, Mis'ip'p'appenne Sheenappe gidduwaan essiide, «Med'inaa Goday ha"i gakkanaw nuuna maaddeedda» yaagiidde he sa'aa Eben"eezeera suntseedda.\FTNT{*}{{\FR 7:12 }{\FK{Eben"eezeera:
}}{\FT{Ha suntsaa biletsay «Maaddiyaa shuchchaa» giyaawaa.}}}

\VS{13}Piliss's'eema asatuukka s'oonetteeddino; unttunttu Israa'eeliyaa gadiyaa bolla laa'entsuwaa woraajjibeykino. Sammeeli de'eedda laytsaa ubbaan Med'inaa Godaa kushii Piliss's'eema asaa bolla wolk'k'aameedda.

\VS{14}Piliss's'eema asatuu Ek'iroonappe Gaate gakkanaw Israa'eelatuwaappe omoodeedda katamatuu Israa'eelatoo simmeeddino; Israa'eelatuukka barenttu kase zawaa Piliss's'eema asatuwaa kushiyaappe wotsi akkeeddino. K'ay Israa'eeliyaa asaynne Amoore Asay saro de'eedda.


\par }{\PP \VS{15}Sammeeli bare de'uwaa laytsaa ubbaan Israa'eeliyaa bollan daannateedda.

\VS{16}Sammeeli laytsan laytsan Beeteele, Gelggelanne Mis'ip'p'a I yuuyyiyaa sa'atuwaa ubbaan Israa'eeliyaa bollan daannatee.

\VS{17}Aa gollii Raaman de'iyaa diraw, yaa simmiide he sa'aan Israa'eeliyaa bollan daannatee. I he sa'aan Med'inaa Godaw yarshshiyaa sa'aa kiitetteedda.




\par }{\MS Saa'ooli Kaatiyaa Gidussaa

\par }\Chap{8}{\MR (8:1—10:27)

\par }{\SH Israa'eeliyaa Asay Kaatiyaa Koyeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sammeeli c'imeedda wode, bare naanaa Israa'eeliyaa bolla daanna ootsiidde suntseedda.

\VS{2}Aa bayira na'aa suntsay Yuu'eela; teefa na'aa suntsay Abiiyaa; he naanay Berssaabeehan daannatiino.

\VS{3}Aa naanay Aa ogiyaan hamettibeykkino. Unttunttu bessena go"aa demmanaw wora simmeeddino; mattayiyaa akkiide, s'illo pirddaa mirk'k'eeddino.


\par }{\PP \VS{4}Hewaa diraw, Israa'eeliyaa c'imatuu ubbay ittippe shiik'iide, Sammeelakko Raama katamaa yiide,

\VS{5}«Hekko neeni c'imaadda; ne naanay ne ogiyaa hamettikkino; hara kawutetsaa ubbaadan nuuna ayissanaw kaatiyaa ha"i nuw suntsaa» yaageeddino.\XREF{}{{\XO 8:5 }{\XT{Zar. 17:14}}}


\par }{\PP \VS{6}Unttunttu, «Nuuna ayissanaw kaatiyaa nuw imma» geedda yewuu Sammeela nashechchibeenna. Hewaa diraw, Sammeeli Med'inaa Godaa woosseedda.

\VS{7}Med'inaa Goday Sammeela, «Asay neena giyaa k'aalaa ubbaa sisa; ayaw gooppe, taani unttunttu bolla kaatetennaadan, unttunttu taana is's'eeddinoppe attina, neena is's'ibeykkino.

\VS{8}Unttunttu taani Gibs'eppe kesseedda gallassaappe doommiide, hachche gakkanaw taana aggiide, hara s'oossatoo goynniidde de'eeddino; simmi ha"i unttunttu ta bolla ootseeddawaa ubbaa ne bollakka ootsino.

\VS{9}Ha"ikka unttunttu k'aalaa sisa; shin unttuntta minisaade seera; unttunttu bollan kaatetana kaatiyaa wogaa unttuntta erissa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{10}Kaatiyaa oochcheedda asaw Med'inaa Goday odeedda k'aalaa ubbaa Sammeeli odeedda.

\VS{11}I unttunttoo hawaadan yaageedda; «Hinttenttu bolla kaatetana kaatii hinttentta ootsanabay hawaa: hinttenttu attuma naanaa akkiide, gaariyaa asatuwaanne paraa asatuwaa kessana; unttunttu Aa gaariyaa sintsan wos's'ana.

\VS{12}Unttunttuppe hewaa shaalak'atuwaanne ishatamuwaa kaappatuwaa, haratuwaa Aa gadiyaa goshshiyaawanttanne Aa katsaa c'akkiyaawantta, k'ay haratuwaa Aa ola miishshaanne Aa paraa gaaretuwaa miishshaa ootsiyaawantta kessana.

\VS{13}Hinttenttu mac'c'a naanaakka afiide, barew shittuwaa giigissiyaawantta, katsiyaawanttanne uukkiyaawantta kessana.

\VS{14}Hinttenttu goshshaappe, woyniyaa turaa saappenne wogaraa saappe ubbaappe lo"iyaawaa akkiide, bare oosanchchatoo immana.

\VS{15}Katsaappenne woyniyaappe tammuwaappe itti kushiyaa I akkiide, bare suntsatoonne bare oosanchchatoo immana.

\VS{16}Hinttenttu attuma k'oomatuwaappenne mac'c'a k'oomatuwaappe, k'ay hinttenttu miizzaappenne hariyaappe lo"iyaawantta akkiide, bare oosuwaa oosissanawantta.

\VS{17}Hinttenttu dorssaappenne deeshshaappe tammuwaappe itti kushiyaa I akkana; hinttenttukka Aa k'oomatuwaa gidana.

\VS{18}He gallassi hinttenttu hinttenttoo dooreedda kaatiyaappe waassana; shin he gallassi Med'inaa Goday hinttenttu waasuwaa sisenna» yaageedda.


\par }{\PP \VS{19}Asay Sammeela k'aalaa sisennan is's'iide, «tuytti! tuytti! Nuw kaatii de'o.

\VS{20}Yaatooppe, nuunikka hara kawutetsatuu ubbaa mala gidana. Nu kaatii nuuna ayissana; nu sintsa aad'd'iide, I nu diraw olettanawaa» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{21}Sammeeli asaa k'aalaa ubbaa sisiide Med'inaa Godaw odeedda.

\VS{22}Med'inaa Goday Sammeela, «Unttunttu k'aalaa sisa; unttunttu bolla kaatiyaa kawutsa» yaageedda.

\par }{\PP Sammeeli Israa'eeliyaa asaa, «Asay ubbay bare katamaa katamaa simmo» yaageedda.




\par }\Chap{9}{\SH Saa'oolanne Sammeela
\par }
{\PP \VerseOne{1}Biiniyaama zariyaappe K'iisa giyaa itti bitanii de'ee; I Abii'eela na'aa; Abii'eeli S'aroora na'aa; S'aroori Bakoraata na'aa; Bakoraati Biiniyaama zariyaa Afiiha na'aa; he bitanii wolk'k'aama asaa.

\VS{2}Aw Saa'oola geetettiyaa itti wodalla lo"o na'ay de'ee; Israa'eelatuwaa giddon aappe aad'd'i lo"iyaa Asay baawa; I hashiyaappe k'ommo baggan asaa ubbaappe aduk'k'ee.


\par }{\PP \VS{3}Itti gallassi Saa'oola aawuwaa K'iise haretuu bayinna K'iisi bare na'aa Saa'oola, «K'oomatuwaappe ittuwaa akkaade, haretuwaa koyanaw ba» yaageedda.

\VS{4}Unttunttu Efireema gezziyaananne Shaliisha biittaana koyiidde aad'd'eedino; shin haretuwaa demmibeykkino. K'ay Shaa'iliima biittana aad'd'eedino; shin hewaanikka haretuu baawa. Biiniyaama biittanakka aad'd'eedino; shin yaanikka demmibeykkino.


\par }{\PP \VS{5}Unttunttu S'ufa biittaa gakkeedda wode, Saa'ooli barenana de'iyaa k'oomaa, «Haaya; ane guyye simmoytte; hewe d'ayooppe, ta aawuu haretuwaabaa k'oppiyaawaa aggiide, nuw hirgganawaa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{6}Shin k'oomay, «Be'a! S'oossaa asaa ittuu ha kataman de'ee. I bonchchetteedda asaa; I odiyaa ubbabay tumattee. Ane ha"i nuuni yaa boytte; ooni erii nuuni baana ogiyaa I nuw odanenttonne» yaageedda.


\par }{\PP \VS{7}Saa'ooli bare k'oomaa, «Nuuni biyaawaa gidooppe, aw ay immanee? Korojjuwaappe k'umay wureedda; nuuni S'oossaa asaw immiyaabay baawa. Nuw ayay de'ii?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{8}Hewaappe guyye k'oomay Saa'oolaw, «Be'a; ta kushiyan itti s'agaraa biraw missay de'ee; nuuni baana ogiyaa S'oossaa Asay nuw odanaadan ha biraa aw immana» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{9}(Beni wode Israa'eeliyaa biittan itti Asay S'oossaa oochchanaw biidde, «Haayite; ane s'eelliyaawaakko boytte» yaagee. Ayaw gooppe, ha wodiyaan timbbitiyaa odiyaawe beni wodiyaan s'eelliyaawaa geetettee.)

\VS{10}Saa'ooli bare k'oomaa, «Lo"a; dendda» yaagina, S'oossaa Asay de'iyaa katamaa beeddino.

\VS{11}Katamaa pudetsaa unttunttu kesishshin, haatsaa tikkanaw yiyaa wodoratuwaanna ogiyaan gakettiide he geelayotuwaa, «S'eelliyaawe hawaan de'ii?» yaagiide oochcheeddino.


\par }{\PP \VS{12}Unttunttu, «Ee de'ee; hewaa be'ite; I hintteppe sintsanna de'ee; ellekka aakko biite. Asay hachche goynniyaa d'ok'k'a sa'aan yarshshiyaa diraw, I nu katamaa yeedda.

\VS{13}Katamaa unttunttu geleedda saanna, I maanaw goynniyaa d'ok'k'a sa'aa kesenan de'ishshin demmana. I gakkennan de'ishshin, Asay muussaa doommenna; ayaw gooppe, yarshshuwaa I anjjanaw koshshee. I anjjeedawaappe guyyiyaan, shoobetteeddawanttu maana. Pude biite; hinttenttu Aa ha"i demmana» yaageeddino.

\VS{14}Hewaappe guyye unttunttu katamaa beeddino; unttunttu katamaa geliyaa wode, Sammeeli goynniyaa d'ok'k'a sa'aa pude biidde, unttunttunna gaketanaw yiyaawaa be'eeddino.


\par }{\PP \VS{15}Saa'ooli yaanaappe kase gallassi, Sammeelaw Med'inaa Goday hawaadan yaagiide k'onc'c'issi wotseedda;

\VS{16}«Wontta hannoode Biiniyaama gadiyaappe itti bitaniyaa taani neekko yeddana; I ta asaa Israa'eeliyaa kaaletsana mala Aa okka; ta asaa Piliss's'eema asatuwaa kushiyaappe I ashshanawaa; ayaw gooppe, ta asaa waasuu taakko gakkina, taani unttuntta s'eellaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{17}Sammeeli Saa'oola be'eedda wode, Med'inaa Goday Sammeela, «Be'a! Taani new odeedda bitanii hawaa; I ta asaa mooddanawaa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}Saa'ooli penggiyaa matan de'iyaa Sammeelakko shiik'iide, «S'eelliyaawaa gollii hak'anentto hay taw odaarikkii?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{19}Sammeeli Saa'oolaw, «S'eelliyaawe taana. Hachche hinttenttu taananna miyaa diraw, taappe sintsatiide, pude goynniyaa d'ok'k'a sa'aa biite. Taani neena wontti guuraanna yeddana; ne wozanaan de'iyaa ubbabaa taani odana.

\VS{20}Heezzu gallassaappe kase bayeedda ne haretuwaa gidooppe, unttunttu beetteedda diraw, hirggoppa. Israa'eeliyaa Asay ubbay amottiyaawe oonee? Neenanne ne aawuwaa soy asaa gidennee?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{21}Saa'ooli zaariide, «Shin taani Israa'eeliyaa zariyaa ubbaappe laafiyaa Biiniyaama zariyaa gidikkittaa? Ta soy asaykka Biiniyaama zariyaa giddon guus's'iyaawaa gidennee? Neeni ayaw taw hawaa malaa haasayay?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{22}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli Saa'oolanne Aa k'oomaa afiide, aako wuyggiyaa gelissiide he sa'aan shoobetteedda hattamu gidiyaa asaappe k'ommo baggana araatan utisseedda.

\VS{23}Sammeeli k'umaa katsiyaawaa, «Ne matan wotsashsha gaade taani new immeedda ashuwaa hamma» yaageedda.


\par }{\PP \VS{24}Hewaappe guyye katsiyaawe lo"uwaanne Aa bollan de'iyaawaa akki ahiide, Saa'oola sintsan wotseedda. Sammeeli Saa'oola, «New ashsheedawe hawaa; akkaade ma. Ayaw gooppe, taani imatsatuwaa shoobboodeppe doommaade, hawaa new ashshaad» yaageedda. He gallassi Saa'ooli Sammeelana meedda.

\VS{25}Unttunttu goynniyaa d'ok'k'a saappe duge katamaa wod'd'ina, Sammeeli Saa'oolaw golliyaa bollan dembbayiide ootseedda sa'aan gisuwaa hiis's'ina giseedda.


\par }{\SH Sammeeli Saa'oola okkiide Kaateyeedda
\par }
{\PP \VS{26}Unttunttu guuraanna denddeeddino; sa'ay wonttina, Sammeeli Saa'oola he golliyaa bollaappe s'eesiide, «Giiga; taani neena moyzzana» yaageedda. Saa'ooli giigina, inne Sammeelinne laa"u ittippe ogiyaa keseeddino.

\VS{27}Unttunttu katamaa gas'aa wod'd'ishin, Sammeeli Saa'oola, «K'oomay nuuppe sintsaw aad'd'ana mala oda» yaageedda; k'oomay sintsaw aad'd'eedda. Sammeeli Saa'oola, «Taani new S'oossay geeddawaa odana mala, hawaan laafa takkashsha» yaageedda.




\par }\Chap{10}{\PP \VerseOne{1}He wode Sammeeli tigiyaabaanna zayitiyaa akkiide, Saa'oola huup'iyaan tigiide Saa'oola yeriide, hawaadan yaageedda; «Bare asaa Israa'eeliyaa mooddana mala Med'inaa Goday neena okkeedda gidennee? Neeni Aa asaa kaaletsaade, unttunttu yuushshuwaan de'iyaa morkkatuwaa kushiyaappe unttuntta ashshana. Aa asaa neeni mooddana mala, S'oossay neena okkeeddawoo malaatay hawaa.

\VS{2}Neeni hachche taappe shaakettiyaa wode, Raaheeli duufuwaa matan, Biiniyaama zawaan de'iyaa S'els's'aaha giyaa sa'aan laa"u asatuwaana gakettanaassa unttunttu neena, ‹Neeni koshshaa beedda haretuu beetteeddino; ha"i ne aawuu haretuwaa k'oppiyaawaa aggiide, «Ta na'ay d'ayeedda; shin waanooshsha?» yaagiidde nebaa hirggee› yaagiide odanawaa.


\par }{\PP \VS{3}«Neeni he saappe denddaade, Taaboora geetettiyaa wolk'k'aama mitsaa gakkanaw baanassa; neeni biishshin, S'oossaakko Beeteele biyaa heezzu asatuu neenana gakettanawantta. Unttunttuppe ittuu heezzu deeshsha maratuwaa tookeedda; laa"entsuu heezzu ukitsaa tookeedda; heezzentsuu ogoruwaa kumeedda woyniyaa eessaa tookeedda.

\VS{4}Unttunttu neena sarotana; new laa"u ukitsaa unttunttu immana; neeni unttunttu kushiyaappe he ukitsaa akkanassa.


\par }{\PP \VS{5}«Hewaappe guyyiyaan, neeni Piliss's'eema olanchchatuu c'itay de'iyaa S'oossaa Gib'aa giyaa katamaa baana. Neeni he katamaa gakkiyaa wode, diitsaana karabuwaana, pulaaliyaananne maasink'k'uwaanna kaa'iiddinne timbbitiyaa odiidde, goynniyaa d'ok'k'a sa'aappe duge wod'd'iyaa timbbitiyaa odiyaawanttu c'uguwaana gakettanaassa;

\VS{6}Med'inaa Godaa Ayyaanay ne bolla wolk'k'aappe wod'd'ina neenikka unttunttunna timbbitiyaa odanaassa; neeni laamettaade hara asaa gidana.

\VS{7}Ha malaatatuu polettiyaa wode, ne kushiyan gakketteedabaa ayaanne ootsa; ayaw gooppe, S'oossay neenana de'ee.


\par }{\PP \VS{8}«Neeni taappe sintsataade Gelggala aad'd'a. Taanikka tumuppe s'uuggiyaa yarshshuwaanne sarotetsaa yarshshuwaa yarshshanaw neekko duge baana. Taani neekko baade neeni ootsanabaa odana gakkanaw, laappun gallassaa gam"aasa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Saa'ooli Sammeelappe shaakettishin, S'oossay Saa'oola wozanaa laammeedda; k'ay he malaatatuu ubbay he gallassaa haneeddino.

\VS{10}Saa'oolinne k'oomay Gib'aa gakkina, timbbitiyaa odiyaawanttu c'uguu aanana gaketeedda; S'oossaa Ayyaanay Aa bolla wolk'k'aappe wod'd'eedda; unttunttu giddon timbbitiyaa odeedda.

\VS{11}Saa'oola kase eriyaawanttu ubbay timbbitiyaa odiyaawanttunna timbbitiyaa odiyaawaa be'iide, ittuu ittuwaa, «K'iisa na'ay waan kichcheeddee? K'ay Saa'oolekka timbbitiyaa odiyaawanttu zateeyye?» yaageeddino.

\VS{12}He sa'aan de'iyaa itti bitanii unttunttoo, «Unttunttu aawuu oonee?» yaagiide zaareedda. Hewaa diraw, «Saa'oolekka timbbitiyaa odiyaawanttu zateeyye?» guussay tossa gideedda.\XREF{}{{\XO 10:12 }{\XT{1 Sam. 19:23-24}}}

\VS{13}Saa'ooli timbbitiyaa odiyaawaa wursseeddawaappe guyyiyaan, goynniyaa d'ok'k'a sa'aa beedda.


\par }{\PP \VS{14}Saa'oola aawuwaa ishay Saa'oolanne k'oomaa, «Hak'a beedditee?» yaageedda.

\par }{\PP Saa'ooli, «Haretuwaa koshshaa beeddo; haretuu beettenaan d'ayina, Sammeelakko beeddo» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Saa'oola aawuwaa ishay, «Hayyanaa Sammeeli new geeddawaa taw odaarikkii» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Saa'ooli bare aawuwaa ishaw, «Haretuu beetteeddawaa Sammeeli nuw geeshshiide odeedda» yaageedda; shin Sammeeli, «Kaatiyaa gidaasa» giide aw odeeddawaa odibeenna.


\par }{\SH Saa'ooli Kaateteeddawe K'onc'c'iyaan Odetteedda
\par }
{\PP \VS{17}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli Mis'ip'p'an Israa'eeliyaa asaa Med'inaa Godaakko s'eesi shiishsheedda.

\VS{18}Unttuntta, «Med'inaa Goday, Israa'eeliyaa S'oossay hawaadan yaagee; ‹Taani Israa'eeliyaa Gibs'eppe kessaad; Gibs'e asatuwaa kushiyaappenne hinttentta naak'k'iyaa kawutetsatuu ubbaa kushiyaappe taani ashshaad› yaagee.

\VS{19}Shin hachche hinttenttu metuwaappenne waayiyaappe ubbaappe hinttentta ashshiyaa hinttenttu S'oossaa is's'eeddita; tuytti! ‹Nu bolla kaatiyaa kaateya› yaageeddita. Hewaa diraw, ha"i hinttenttu hinttenttu zariyaaninne hinttenttu yaran gidiide, Med'inaa Godaa sintsa aad'd'ite» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Hewoo Sammeeli Israa'eeliyaa zariyaa ubbaa aatsina, saamay Biiniyaama zariyaan wod'd'eedda.

\VS{21}Biiniyaama zariyaa yaran yaran aatsina, saamay Maas'ira yaran wod'd'eedda; wurssetsan K'iisa na'ay Saa'ooli dooretteedda. Unttunttu Aa koyeeddino; shin I beettibeenna.

\VS{22}Hewaa diraw unttunttu Med'inaa Godaa, «Biro ha sa'aa yaana Asay de'ii?» yaagiide oochcheeddino.

\par }{\PP Shin Med'inaa Goday, «Ee! Saa'ooli miishshaa gidduwaan k'osetti utteedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{23}Unttunttu wos's'i biide, yaappe Aa kessi aheeddino. Asaa giddon I ek'k'iyaa wode, hashiyaappe k'ommo baggan asaa ubbaappe aduk'k'ee.

\VS{24}Sammeeli asaa ubbaw, «Med'inaa Goday dooreedda bitaniyaa be'iitee? Ha asaa giddon Aa malatiyaabay ooninne tumu baawa» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Asay ubbay bare k'aalaa d'ok'k'u ootsiidde, «Kaatiyaa shemppu gam"o» yaageedda.


\par }{\PP \VS{25}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli kawutetsaa wogaa asaw odeedda; s'aas'ettiyaa mas'aafan he wogaa s'aafiide, Med'inaa Goday sintsan wotseedda. Sammeeli asaa ubbaa huup'iyaan huup'iyaan Aa soo Aa soo yeddeedda.


\par }{\PP \VS{26}Saa'oolekka bare soo Gib'aa beedda; S'oossay unttunttu wozanaa bochcheedda mino asatuu Saa'oolanna beeddino.

\VS{27}Shin itti itti c'eec'o asatuu, «Ha bitanii nuuna wootiide ashshanee?» yaageeddino; unttunttu Aa kad'iide, aw aynne imotaa immibeykkino. Shin Saa'ooli c'o"u geedda.




\par }{\MS Koyro Saa'oola Ayissuwaa Laytsatuwaa

\par }\Chap{11}{\MR (11:1—15:35)

\par }{\SH Saa'ooli Amoona Asatuwaa S'ooneedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Itti aginaappe guyyiyaan, Amoona gadiyaa Kaatii Naa'oosi denddiide, Gala'aaden de'iyaa Yaabeesha katamaa dooddiide utteedda. Yaabeesha Asay ubbay Aa, «Neeni nuunanna k'aalaa c'aak'uwaa wotsa; nuuni new moodetana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{2}Naa'oosi, «Taani ittibaa ootsanaw hinttenttu eeno gooppe, hinttenana k'aalaa c'aak'uwaa wotsana; hewenne, taani hinttenttoo ubbaw ushechcha ayfiyaa wooc'aade kessana; yaataade Israa'eeliyaa ubbaa kawushshana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{3}Yaabeesha c'imatuu ubbay Naa'oosa, «Israa'eeliyaa biittaa ubbaw nuuni kiitaa yeddana mala, laappun gallassaa takkashshaarikkii; nuuna ashshiyawe ooninne d'ayooppe, nuuni new kushiyaa immana» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{4}Kiitetteeddawanttu Saa'ooli de'iyaasaa Gib'aa biide, ha yewuwaa asaw odeeddino; Asay ubbay bare k'aalaa d'ok'k'isiide yeekkeedda.

\VS{5}He wode Saa'ooli bare booratuwaa laaggiide goshshaappe yiyaawe, «Asay waaneedee? Ayaw yeekkii?» yaagiide oochcheedda; Yaabeesha Asay geeddawaa aw odeeddino.


\par }{\PP \VS{6}Ha k'aalaa Saa'ooli siseedda wode, S'oossaa Ayyaanay Aa bollan wolk'k'an wod'd'eedda; Saa'ooli hank'k'uwaa pentteedda.

\VS{7}Saa'ooli waatsa booratuwaa akkiide mus'ereetsiide, kiitetteeddawanttun Israa'eeliyaa biittaa ubbaw yeddiide, «Saa'oolanne Sammeela kaalliide, kessenna O booratuunne hawaadan mus'ettana» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyyiyaan, Med'inaa Godaa dagamay asaa bolla wod'd'ina, unttunttu itti asaadan keseeddino.

\VS{8}Saa'ooli Bezeek'an unttuntta shiishshiide paydeedda wode, Israa'eeliyaa Asay heezzu s'eetu sha"a; Yihudaa Asay hattamu sha"a.

\VS{9}Unttunttu kiitetti yeeddawantta hawaadan yaageeddino; «Biide Yaabeesha Gala'aade asatoo, ‹Wontti awa kawutto wode, nuuni hinttentta ashshana› yaagiide odite» yaageeddino. Kiitetteeddawanttu biide, Yaabeesha asatoo hewaa odeeddino; unttunttukka loytsi nashetteeddino.


\par }{\PP \VS{10}Yaabeesha asatuu Amoona asatoo, «Nuuni wontti hinttenttoo kushiyaa immana; hinttenttu nuuna dosiyaawaadan ootsana danddayiita» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{11}Wonttetsa gallassi Saa'ooli bare asaa heezzu c'uguwaan shaakkeedda; unttunttu sa'ay wonttiyaa wode, Amoona asatuu shiik'eedda sa'aa geliide, away kawuttana gakkanaw Amoona asatuwaa goora"eeddino; goora"etusaappe atteedawanttu laa"u Asay ittippe de'ennaadan ubbay barew barew laaletteedda.


\par }{\PP \VS{12}Hewaappe guyyiyaan, Israa'eeliyaa Asay Sammeela, «Saa'ooli nu bolla kaatetannee? yaageedda asatuu oonee? Unttunttu oonentto kessite; nuuni unttuntta wod'ana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{13}Shin Saa'ooli unttuntta, «Itti asaynne hachche hayk'k'enna; ayaw gooppe, Med'inaa Goday Israa'eeliyaa ashsheeda gallassay hachcha» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{14}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli asaa, «Haayite; Gelggala boytte; yaan Saa'ooli kaatiyaa gidiyaawaa zaaretsiide erisseetto» yaageedda.

\VS{15}Hewaa diraw, asatuu ubbay Gelggala biide, Gelggalan, Med'inaa Godaa sintsan Saa'ooli kaatiyaa gidiyaawaa erisseeddino. Yan sarotetsaa yarshshuwaa Med'inaa Godaa sintsan yarshsheeddino; Saa'oolinne Israa'eeliyaa Asay ubbay he sa'aan s'oonuwaa baalaa wolk'k'aama nashechchan bonchcheeddino.




\par }\Chap{12}{\SH Sammeela wurssetsa sarotaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli Israa'eeliyaa ubbaa hawaadan yaageedda; «Hinttenttu taw odeedda ubbabaa taani sisaadde, hinttenttu bolla kaatiyaa kaateyaad.

\VS{2}Ha"i zaari hinttentta kaaletsanaw kaatii de'ee. Taana gidooppe, taani daro de'aaddinne c'imaad; ta naanay hinttenana de'iino. Taani ta yalagatetsaappe hachche gakkanaw hinttentta kaaletsaad.

\VS{3}Hekko taani hawaan ek'k'aad; Med'inaa Godaa sintsaaninne I okkeedda kaatiyaa sintsan ta bolla markkattite. Taani O booraa akkaadditaa? O hariyaa akkaadditaa? Oona c'immaadittaa? Oona uk'k'unnaadditaa? Ta ayfiyaa k'ook'issanaw O kushiyaappe magans's'aa maaddittaa? Hawanttuppe ittuwaanne taani ootseeddawaa gidooppe, taani c'iggana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Hewaappe guyye unttunttu zaariide, «Neeni nuuna c'immabaakka; woy nuuna uk'k'unnabaakka; neeni asaa kushiyaappe ayaanne magans's'aa mabaakka» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{5}Sammeeli unttuntta, «Hinttenttu ta kushiyan ayaanne demmibeennawoo Med'inaa Godaynne I okkeedda kaatiinne hachche hinttenttu bollan markka» yaageedda.

\par }{\PP Unttunttukka, «Ee, I markka» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{6}Sammeeli asaa, «Musanne Aaroona dooreeddawenne hinttenttu aawotuwaa Gibs'eppe kesseeddawe Med'inaa Godaa.\XREF{}{{\XO 12:6 }{\XT{Kes. 6:26}}}

\VS{7}Ha"i simmi hinttenttunne hinttenttu aawaatoo Med'inaa Goday ootseedda s'illo oosoo ubbaw taani hinttenana Med'inaa Godaa sintsan mootettanaadan, hawaan ek'k'ite.

\VS{8}Yaak'oobinne Aa soo Asay Gibs'e biide de'ishshin, Gibs'e asatuu unttuntta naak'k'eedda wode, hinttenttu aawotuu Med'inaa Godaw waasseeddino; Med'inaa Goday Musanne Aaroona kiitteedda; unttunttu hinttenttu aawotuwaa Gibs'eppe kessiide, hawaan wotseeddino.\XREF{}{{\XO 12:8 }{\XT{Kes. 2:23}}}


\par }{\PP \VS{9}«Shin Israa'eeliyaa asatuu Med'inaa Godaa barenttu S'oossaa dogeeddino; S'oossay unttuntta Has'oora olanchchatuu gadaawaa Siisaara kushiyan, Piliss's'eema asatuwaa kushiyaaninne Moo'aabe kaatiyaa kushiyan aatsiide immina unttuntta oleeddino.\XREF{}{{\XO 12:9 }{\XT{Dat. 3:12; 4:2; 13:1}}}

\VS{10}Unttunttu Med'inaa Godaw, ‹Nuuni nagaraa ootseeddo; nuuni Med'inaa Godaa aggiide, Ba'aalawunne Asttaarootaw goynneeddo. Shin ha"i neeni nuuna nu morkkatuwaa kushiyaappe ashsha; nuuni new goynnana› yaagiide waasseeddino.\XREF{}{{\XO 12:10 }{\XT{Dat. 10:10-15}}}

\VS{11}Med'inaa Goday Geedoona, Baaraak'a, Yofittaahanne Sammeela kiittiide, hinttenttu yuushshuwaa ubbaan de'iyaa morkkatuwaa kushiyaappe hinttentta ashsheeda; yaatina, hinttenttu saro de'eeddita.\XREF{}{{\XO 12:11 }{\XT{1 Sam. 3:20; Dat. 4:6; 7:1; 11:29}}}


\par }{\PP \VS{12}«Amoona asaa Kaatiyaa Naa'oosi hinttenttukko yeeddawaa be'eedda wode, Med'inaa Goday hinttenttu S'oossay hinttenttu kaatiyaa gidooppenne, hinttenttu taana, tuytti, nuuni nuuna mooddanaw kaatiyaa koyeetto yaageeddita.\XREF{}{{\XO 12:12 }{\XT{1 Sam. 8:19}}}

\VS{13}Ha"ikka hinttenttu dooriide oochcheedda kaatii hawesh! Be'ite; Med'inaa Goday hinttenttu bolla kaatiyaa wotseedda.

\VS{14}Med'inaa Godaw hinttenttu yayyooppe, aw kiitettooppe, Aa k'aalaw azazettooppe, Aa azazoo makkalennan aggooppenne hinttenttukka hinttenttu bolla kaatetiyaa kaatiikka S'oossaa hinttenttu S'oossaa kaallooppe, yaatooppe lo"a.

\VS{15}Shin Med'inaa Godaa k'aalaw hinttenttu azazettenan d'ayooppenne Aa azazoo makkalooppe, S'oossaa pirdday kase hinttenttu aawotuwaa bolla yeeddawaadan, hinttenttu bollakka yaanawaa.


\par }{\PP \VS{16}«Simmi ha"i ek'k'i bashite; Med'inaa Goday hinttenttu ayfiyaa sintsan ootsiyaa ha gitabaa be'ite!

\VS{17}Zarggaa c'akaa wodii ha"a gidenneeyye? Med'inaa Goday guguntsaanne iraa yeddana mala, taani S'oossaw waassana. Yaatiyaawaa gidooppe, kaatiyaa hinttenttu oochcheeddawe Med'inaa Godaa sintsan wolk'k'aama iitatetsaa gidiyaawaa hinttenttu erananne be'ana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}Sammeeli Med'inaa Godaw waasseedda; Med'inaa Goday he gallassi guguntsaanne iraa yeddeedda; hewaa diraw, Asay ubbay Med'inaa Godanne Sammeela loytsi yayyeedda.


\par }{\PP \VS{19}Asay ubbay Sammeela, «Nuuni kaatiyaa oochchiide, nu nagaraa ubbaa bolla ha iitatetsaa gujjeedda diraw, nuuni ne k'oomatuu hayk'k'ennaadan nuw Med'inaa Godaa ne S'oossaa woossarikkii» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Hewaappe guyye Sammeeli asaw hawaadan yaageedda; «Yayyoppite; tumukka hinttenttu ha iitatetsaa ubbaa ootseeddita; shin hinttenttu kumentsaa wozanaappe Med'inaa Godaw kiitettiteppe attina, Med'inaa Godaa kaalliyaawaa aggoppite.

\VS{21}Maaddenna, ashshenanne patseena eek'atuwaa kaalloppite; ayaw gooppe, hewe patsennawaa.

\VS{22}Med'inaa Goday bare wolk'k'aama suntsaa diraw bare asaa aggena; ayaw gooppe, Med'inaa Goday hinttentta bare asaa ootsanaw nashettee.

\VS{23}Hinttenttu diraw woossiyaawaa aggaade Med'inaa Godaa bolla nagaraa ootsanawe taappe haakko; taani hinttentta lo"onne suure ogiyaa tamaarissana.

\VS{24}Med'inaa Godaw yayyite; hinttenttu kumentsaa wozanaappe ammanettiide, aw kiitettite; hinttenttoo I ootseedda gitabaa hassayite.

\VS{25}Shin hinttenttu iitabaa zaari zaariide ootsooppe, hinttenttukka hinttenttu kaatiikka d'ayana» yaageedda.




\par }\Chap{13}{\SH Piliss's'eematuwaanna Denddeedda Olaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Saa'ooli Israa'eeliyaa bolla laa"u laytsaa kaate gidowaappe guyyiyaan,

\VS{2}Israa'eelatuu giddoppe heezzu asaa dooreedda; laa"u sha"ay Mikimaasan, Beeteele gezziyaan Saa'oolanna de'ee; itti sha"ay k'ay Biiniyaaman de'iyaa Gib"an Yoonaataananna de'ee; atteeda asaa Saa'ooli unttunttu soo soo yeddeedda.


\par }{\PP \VS{3}Yoonataani Gebaa'an de'iyaa Piliss's'eema olanchchatuu c'itaa bolla woraajjeedda; Piliss's'eema asatuu hewaa siseeddino. Hewaappe guyyiyaan Saa'ooli, «Ibraawetuu hawaa sisiino» giide, biittaa ubbaan malakataa punisseedda.

\VS{4}Israa'eeliyaa Asay ubbay, «Saa'ooli Piliss's'eema olanchchatuu c'itaa bolla woraajjeedda; ha"i Israa'eeliyaa Asay Piliss's'eema asaw sheneyiyaabaa gideedda» yaagiyaa oduwaa siseedda. Asay Saa'oolakko Gelggala s'eesettiide shiik'eedda.


\par }{\PP \VS{5}Piliss's'eema asatuu Israa'eelatuwaa olanaw hattamu sha"a paraa gaaretuwaana, usuppun sha"a paraa asatuwaananne abbaa doonaan de'iyaa shafiyaa keeshshaa olanchchatuwaanna shiik'eeddino; unttunttu pude biide, Beeti-Aweenappe away doliyaa baggana de'iyaa Mikimaasan shiik'k'eeddino.

\VS{6}Israa'eeliyaa olanchchatuu barenttoo leeleeddawaanne unttunttu c'itaykka loytsi un"etteeddawaa be'iide, gonggoluwaa giddon, buuraa gidduwaan, zaallatuu gidduwaan, kakaa giddoninne haatsaw bookko ollaa giddon k'osetteeddinno.

\VS{7}Ibraawatuwaappe amareedawanttu Yorddaanoosa Shaafaa pinniide, Gaadanne Gala'aade gadiyaa beeddino. Shin Saa'ooli Gelggalan atteedda; aanana de'iyaa olanchchatuu ubbay yashshaw kokkoreeddinno.


\par }{\PP \VS{8}Saa'ooli Sammeeli keereedda laappun gallassaa gam"eedda; shin Sammeeli Gelggali yibeenna; yaatina, Saa'oola Asay laalettiyaawaa doommeedda.\XREF{}{{\XO 13:8 }{\XT{1 Sam. 10:8}}}

\VS{9}Hewaa diraw, Saa'ooli, «S'uuggiyaa yarshshuwaanne ittippetetsaa yarshshuwaa taw hammite» yaageedda; ahina Saa'ooli s'uuggiyaa yarshshuwaa yarshsheedda.

\VS{10}Saa'ooli s'uuggiyaa yarshshuwaa polo saannakka Sammeeli gakki wod'd'eedda. Yaatina, Saa'ooli Sammeela mokkanaw kare kesseedda.


\par }{\PP \VS{11}Sammeeli Saa'oola, «Hawe neeni ootseeddawe ayee?» yaageedda.

\par }{\PP Saa'ooli, «Asay laalettiyaawaa, neenikka geedda wode yabeennawaanne Piliss's'eematuu Mikimaasan shiik'eeddaawaa taani be'aade,

\VS{12}‹Piliss's'eematuu taananna olettanaw ha"i Gelggala wod'd'anawantta; taani Med'inaa Godaa maaduwaa oochchabeykke; hewaa diraw, s'uuggiyaa yarshshuwaa taani yarshshanaw koshshe› gaade k'oppaad» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{13}Sammeeli Saa'oola, «Neeni eeyabaa ootsaadda; Med'inaa goday ne S'oossay new immeedda azazuwaa naagabaakka. I hachche ne kawutetsaa Israa'eeliyaa bolla med'inaw minisanawaashin.

\VS{14}Simmi ha"i ne kawutetsay gam"enna; neeni Med'inaa Godaa azazuwaa naagabeenna diraw, Med'inaa Goday bare wozanaadan ootsiyaa asaa koyeedda; Aa bare asaa mooddanaadan suntseedda» yaageedda.\XREF{}{{\XO 13:14 }{\XT{Kit. 13:22}}}


\par }{\PP \VS{15}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli Gelggalappe denddiide, Biiniyaaman de'iyaa Gib'aa beedda. Saa'ooli barenana de'iyaa asaa paydeedda; Asay usuppun s'eetu keeshshaa gideedda.

\VS{16}Saa'ooli, Aa na'aa Yoonataaninne unttunttunna de'iyaa Asay Biiniyaaman de'iyaa Gebaa'an shiik'k'eeddino; Piliss's'eema asatuukka Mikimaasan shiik'k'eeddino.

\VS{17}Piliss's'eematuu shiik'eedda sa'aappe woraajjiyaawanttu heezzu c'ugo gidiide keseeddino; unttuttuppe itti c'uguu Shu'aala biittan de'iyaa Oofirakko simmiide beedda; laa"entsuu Beeti-Horooni beedda;

\VS{18}heezzentso c'uguu Beeti-Horoona sintsa yeedda, S'abo'iima Wombbaa duge s'eelliyaa zawaa ogiyaa oyk'k'iide beedda.


\par }{\PP \VS{19}Piliss's'eema asatuu, «Ibraawetuu adaanne tooraa k'os's'oppino» geedda diraw, Israa'eeliyaa biittaa ubbaan birataa k'os's'iyaawe beettibeenna.

\VS{20}Hewaa diraw, Israa'eeliyaa ubbay barenttu maraashaa s'eeraa, gomaa, kalttaanne baac'aa poshissanaw Piliss's'eema asatuwaakko biino.

\VS{21}Maraashaa s'eeraanne shalkkiyaa poshissanaw hosppun giraame dees'iyaa biraa k'ans's'iino; kalttaa, gomaanne p'ils's'uwaa poshissanaw hewoo bagga k'ans's'iino.

\VS{22}Hewaa diraw, Saa'oolannanne Yoonaataananna de'iyaa asaa ubbaa kushiyan olaa gallassi tooraynne mashshay baawa; shin Saa'oolawunne Aa na'aa Yoonataanaw de'ee.

\VS{23}Piliss's'eematuwaa c'uguu Mikimaasa pinuwaa baanaw kesseedda.




\par }\Chap{14}{\SH Yoonaataani Piliss's'eematuwaa Bolla Woraajjeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Itti gallassi Saa'oola na'ay Yoonaataani bare ola miishshaa tookkiyaa wodallaa hawaadan yaageedda; «Haaya; hefintsa baggan de'iyaa Piliss's'eematuu shiik'k'eedda sa'aa ane boytte» yaageedda. Shin bare aawoo ha yewuwaa odibeenna.


\par }{\PP \VS{2}He wode Saa'ooli Gib'aa matan Migiroonan, roomaanne geetettiyaa mitsaa garssan de'ee. Aanana usuppun s'eetu asatuunne

\VS{3}eefuudiyaa mayyeedda k'eesii, Akiiyi de'iino. Akiiyi Ikaabooda ishaanne Ahis'uuba na'aa; Ahis'uubi Seelon Med'inaa Godaa k'eese gideedda Eeliya na'ay Piinihaasi yeleeddawaa. Yoonaataani bi kichcheeddawaa Asay eribeenna.


\par }{\PP \VS{4}Yoonataani Piliss's'eematuu shiik'k'eedda sa'aa gakkanaw pinnanaw k'oppiyaa pinuwaassi laa"u baggaanakka s'eeray s'in"i geedda wolk'k'aama zaallatuu de'iino; ittuwaa suntsay Bodees'a; laa'entsuwaa suntsay Seena.

\VS{5}Zaallatuwaappe ittuu pinniyaasaa huup'issa baggana Mikimaasaw sintsanna de'iyaa wode, ittuu k'ay gedissa baggana Gebaa'aw sintsanna de'ee.


\par }{\PP \VS{6}Yoonaataani bare ola miishshaa tookkiyaa wodallaa hawaadan yaageedda; «Haaya; ha k'as's'arettibeennawanttu shiik'k'eedda sa'aa ane hefintsa boytte. Ooni erii, Med'inaa Goday nu diraw ootsanenttonne; Med'inaa Goday daro asan gidina, guutsa asan gidina, ashshanawaa Aa diggiyaabay ayaynne baawa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{7}Aa ola miishshaa tookkiyaawe, «Neeni k'oppeeddawaa ubbaa ootsa; ba; ta kumentsaa wozanaappe taani neenana de'ay» yaageedda.


\par }{\PP \VS{8}Hewaappe guyye Yoonaataani, «Yaanooppe haaya; hefintsa asaakko pinniide, asan be'ettana.

\VS{9}Unttunttu nuuna, ‹Nuuni hinttenttukko baanaw hewan naagite› yaagooppe, nuuni de'iyaa sa'aan takkanaappe attina, unttunttukko bookko.

\VS{10}Shin unttunttu, ‹Haa nuukko pude kesite gooppe, nuuni pude kessana; ayaw gooppe, hewe Med'inaa Goday unttuntta nu kushiyan aatsiide immeeddawoo nuw malaataa gidana› » yaageedda.


\par }{\PP \VS{11}Yaatina, laa"atuukka Piliss's'eematuwaa geesotuwaa barentta besseeddino. Piliss's'eematuu, «Be'ite! Ibraawetuu barenttu k'osetteedda ollaappe zuummiide kesiino» yaageeddino.

\VS{12}Hewaappe asatuu Yoonaataananne ola miishshaa tookkiyaawaa s'eegiide, «Haa nuukko pude kesite; nuuni hinttentta bessana» yaageeddino.

\par }{\PP Hewaa diraw, Yoonaataani bare ola miishshaa tookkiyaawaa, «Taana kaalaade ha pudetsaa kesa. Med'inaa Goday unttuntta Israa'eeliyaa kushiyan aatsiide immi diggeedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{13}Yoonataani bare ola miishshaa tookkiyaawaa kaaletsiide, gediyaaninne kushiyan hambburuuc'iide pudetsaa kesseedda. Piliss's'eematuu Yoonaataana kushiyan kunddeeddino; Aa ola miishshaa tookkiyaawe kaalli kaalliide unttuntta wod'eedda.

\VS{14}He koyro woraajjuwaan Yoonataaninne Aa ola miishshaa tookkiyaawe itti goshsha gaden laatamu gidiyaa asaa wod'eeddino.

\VS{15}Hewaappe guyyiyaan, gas'aa biittan de'iyaa Piliss's'eema asatuu dagammeeddino; k'oppenawaa oliyaawanttunne heeraan de'iyaa olanchchatuu yashshaw kokkoreeddinno. Biittaykka k'aas's'eedda; hewenne, S'oossaappe kiitetteedda dagamaa.


\par }{\SH Piliss's'eematuwaa S'oonettussaa
\par }
{\PP \VS{16}Saa'ooli Biiniyaama biittan, Gib"an wotseedda wochchiyaa asatuu s'eelliide, Piliss's'eema olanchchatuu yaana haana piskki giide laalettiyaawantta be'eeddino.

\VS{17}Yaatina, Saa'ooli barenana de'iyaa asatuwaa, «Ane olanchchatuwaa shiishshite; nu giddoppe ooni beeddinontto be'ite» yaageedda. Unttunttu shiishshiide paydiyaa wode, Yoonaataaninne Aa ola miishshaa tookkiyaawe baynnaawaa be'eeddino.


\par }{\PP \VS{18}Saa'ooli k'eesiyaa Aakiya, «S'oossaa oochchanaw ane eefuudiyaa haa akkaade ya» yaageedda. He wode Aakii Israa'eeliyaa asaa sintsan eefuudiyaa mayyee.

\VS{19}Saa'ooli k'eesiyaana haasayishin, Piliss's'eematuwaa heeraan walassay dari dari beedda. Hewaa diraw, Saa'ooli k'eesiyaa, «Eefuudiyaappe ne kushiyaa kessa digga» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Hewaappe guyyiyaan, Saa'oolinne Aa Asay ubbay shiik'iide, olaa beeddino. Piliss's'eema asatuu ubbay shabbirettiide, barenttu mashshaan ittuu ittuwaa busakkiidde de'iyaawantta demmeeddino.

\VS{21}Kase Piliss's'eema asatuwaana de'iidde, unttunttunna pude unttunttu shiik'k'eedda sa'aa beedda. Ibraawatuukka unttuntta aggiide, Saa'oolannanne Yoonaataananna de'iyaa Israa'eeliyaa asan gaketeeddino.

\VS{22}Efireema gezziyaan k'osetti utteedda hara Israa'eelatuukka Piliss's'eematuu bak'atiidde de'iyaawaa siseeddino. Unttunttukka yederssuwaa uukkiyaa asan gaketeeddino.

\VS{23}Med'inaa Goday he gallassi Israa'eeliyaa asaa ashsheeda. Beeti-Aweena katamaappe hefintsa gakkanawukka olay oletteedda.


\par }{\SH Olaappe Simmina Haneeddabatuwaa
\par }
{\PP \VS{24}He gallassi Israa'eeliyaa asatuu koshaan labbaneeddino; ayaw gooppe, Saa'ooli asaa, «Sa'ay k'ammennan de'ishiinanne taani ta morkketoo haluwaa kesennaan de'ishshin, k'uma miyaa uray shek'etteeddawaa gido» yaagiide asaa c'aak'uwaan k'achcheeda. Hewaa diraw, olanchchatuwaappe k'umaa doonaakko shiishsheedda Asay ooninne baawa.


\par }{\PP \VS{25}Olanchchatuu ubbay ubbaanna wora giddo geliyaa wode, sa'aan eessay de'ee.

\VS{26}Unttunttu wora giddon eessay goggiyaawaa be'eeddino; shin c'aak'uwaa yayyeedda diraw, itti asaynne bare kushiyaa doonaakko shiishshibeenna.

\VS{27}Shin Yoonaataani bare aawuu asaa c'aak'uwaan k'achcheeddawaa sisibeenna. Hewaa diraw, bare kushiyan de'iyaa s'am"aa s'eeraa ililuwaan yeddi kessiide, laac'c'eedda; Aa ayfii dooyetteedda.

\VS{28}Hewaappe guyyiyaan, olanchchatuwaappe ittuu Aa, «Ne aawuu olanchchatuwaa ubbaa, ‹Hachchi k'uma miyaa uray shek'etteeddawaa gido› yaagiide, c'aak'uwaan k'achchi wotseedda; Asay ubbay labbaneeddawe hawaassa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{29}Hewaappe guyye Yoonataani hawaadan yaageedda; «Ta aawuu biittaw meto med'd'eedda. Taani ha eessaappe laafa laac'c'ina ta ayfii ay keeshshaa dooyetteeddentto be'a.

\VS{30}Asay bare morkkatuwaappe omoodeeddawaappe hachche meeddabaa gidintto, ayba lo"ee shin; unttunttu wod'ana Piliss's'eematuwaa payduukka ay keeshshaa daranawaa shin» yaageedda.


\par }{\PP \VS{31}He gallassi Israa'eeliyaa asatuu Mikimaasappe Ayaaloona gakkanaw, Piliss's'eematuwaa shoc'i simmiide daabureeddino.

\VS{32}Unttunttu omooduwaa gawuhayiide, dorssatuwaa, miizzatuwaanne maratuwaa akkeeddino; biittan c'oo shukkiide, suutsaanakka meeddino.

\VS{33}Hewaappe guyyiyaan, itti Asay Saa'oola, «Be'a; Asay suutsaanna de'iyaa ashuwaa miidde, Med'inaa Godaa bolla nagaraa ootsee» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye I unttuntta, «Hinttenttu nagaraa ootseeddita; wogga shuchchaa ellekka haa taakko gonddorssite» yaageedda.\XREF{}{{\XO 14:33 }{\XT{Dom. 9:4; Wog. 7:26-27; 17:10-14; 19:26; Zar. 12:16, 23; 15:23}}}

\VS{34}Zaaretsiidekka, «Kesiidde asaa giddo biite; unttuntta hawaadan yaagite; ‹Huup'iyaan huup'iyaan hinttenttu booraanne dorssaa taw haa akkiide yiite; yaatiide hawaan wogaadan shukkiide miite. Suutsaanna de'iyaa ashuwaa miide, Med'inaa Godaa bolla nagaraa ootsoppite› yaaga» yaageedda.

\par }{\PP Hewaa diraw, he gallassi k'amma asatuu ubbay bare booraa booraa ahiide, yaan shukkeeddino.

\VS{35}Saa'ooli he sa'aan Med'inaa Godaw yarshshiyaa sa'aa gimbbeedda; S'oossaw yarshshiyaa sa'aa I gimbbishin, hewe aw koyruwaa.


\par }{\PP \VS{36}Saa'ooli, «Ha k'ammaana duge Piliss's'eematuwaa kaalliide ane boytte; sa'ay wonttana gakkanaw, unttunttuwaa ubbaa bonk'k'oytte; unttunttakka ittuwaanne ashshenan wod'oytte» yaageedda.

\par }{\PP Unttunttu, «Eeno, neena lo"eeddabaa ubbaa ootsa» yaagiide zaareeddino.

\par }{\PP Shin k'eesii, «Ane hawaan S'oossaa oochcheetto» yaageedda.


\par }{\PP \VS{37}Hewaa diraw, Saa'ooli S'oossaa, «Piliss's'eema asatuwaa kaalaade boo? Neeni unttuntta Israa'eelatuu kushiyan aatsaade immanii?» yaagiide oochcheedda. Shin he gallassi S'oossay aw odibeenna.


\par }{\PP \VS{38}Yaatina Saa'ooli, «Olanchchatuwaa kaappatoo, ubbay haayite; hachche ayba nagaray oosetteeddenttonne ane k'oriide demmoytte.

\VS{39}Israa'eeliyaa ashshiyaa Med'inaa Goday ero! Ta na'aa Yoonataana gidooppenne, hayk'k'anaw besse» yaageedda. Shin asaappe itti uraynne k'aalaa k'aattibeenna.


\par }{\PP \VS{40}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli Israa'eeliyaa asaa ubbaa, «Hinttenttu ubbaykka ya baggan ek'k'ite; taaninne ta na'aa Yoonaataani ha baggan ek'k'ana» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye asatuu, «Eeno, neena lo"owaa ootsa» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{41}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli Med'inaa Godaa Israa'eeliyaa S'oossaa, «Taw likke zaaruwaa imma» yaagiide woosseedda. Saamay Saa'oola bollanne Yoonataana bolla wod'd'ina Asay geeyeedda.\XREF{}{{\XO 14:41 }{\XT{Pay. 27:21; 1 Sam. 28:6}}}

\VS{42}K'ay Saa'ooli, «Ta bollanne ta na'aa Yoonataana bolla yeggite» yaageedda. Hewaappe guyye saamay Yoonataana bolla wod'd'eedda.


\par }{\PP \VS{43}Saa'ooli Yoonaataana, «Ane neeni ootseeddawaa oda» yaageedda.

\par }{\PP Yoonaataani, «Taani guutsa eessaa ililuwaa ta s'am"aa s'eeraappe laac'c'aad. Hekko taani hawaan de'ay; taani hayk'k'ana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{44}Saa'ooli hawaadan yaageedda; «Yoonaataanaa, neeni hayk'k'ana d'ayooppe, S'oossay taana wod'o!» yaageedda.


\par }{\PP \VS{45}Shin Asay Saa'oola, «Yoonaataani, Israa'eeliyaw ha wolk'k'aama s'oonuwaa aheedawe hayk'k'anee? Hewe ubbakka hanenna! De'uwaa Med'inaa Goday ero! Aa huup'iyaappe itti binnaanaynne biittan wod'd'enna; ayaw gooppe, I hachche hawaa S'oossaa maaduwaan ootseedda» yaageeddino. Yaatiide Asay Yoonaataana ashshina, I hayk'k'ennan atteedda.


\par }{\PP \VS{46}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli Piliss's'eema asatuwaa yederssiyaawaa aggeeda; unttunttu barenttu gadiyaa simmeeddino.


\par }{\SH Saa'oola Kawutetsaanne Aa Soo Asaa
\par }
{\PP \VS{47}Saa'ooli Israa'eeliyaa bolla kaate gidowaappe guyyiyaan, ubbaa ellekka de'iyaa bare morkkatuwaa oleedda; hewanttukka: Moo'aabatuwaa, Amoonatuwaa, Eedoomatuwaa, S'ooba kaatetuwaanne Piliss's'eema asatuwaa. Bare beedda sa'aan ubbaan s'ooneedda.

\VS{48}I minniide oletteedda; Amaaleek'a asatuwaa s'ooneedda; Israa'eeliyaa asaa bonk'k'iyaawanttu kushiyaappe ashsheeda.


\par }{\PP \VS{49}Saa'oola attuma naanay Yoonaataana, Yishiwiinne Malkkishuu'a; aw bayira naatti suntsay Meraabo; teefa naatti suntsay Miikaalo.

\VS{50}Aa machata Ahima'aas'a naatto Ahino'aamo. Aa olanchchatuu gadaaway Aa aawuwaa ishaa Neera na'aa Abaneera.

\VS{51}Saa'oola aawuwaa K'iisinne Abaneera aawuwaa Neeri Abii'eela naanaa.


\par }{\PP \VS{52}Saa'ooli de'eedda laytsaa ubbaan Piliss's'eema asatuwaana suulo olaa olettiide de'eedda. Mino asaa woy s'ala asaa demmeedda wode ubbaan, I he uraa bare olanchchatuwaan gujjee.




\par }\Chap{15}{\SH Saa'ooli Amaaleek'a Asaa Bolla Dentseedda Olaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sammeeli Saa'oola, «Bare asaa Israa'eeliyaa bolla neeni kaatetanaaddan okkanaw Med'inaa Goday kiitteeddawe taana; Med'inaa Godaa k'aalaa sisa.\XREF{}{{\XO 15:1 }{\XT{1 Sam. 10:1}}}

\VS{2}Ubbaappe Wolk'k'aama Med'inaa Goday hawaadan yaagee; ‹Israa'eelatuu Gibs'eppe kesiide yiyaa wode Amaaleek'a asatuu ogiyaan unttunttunna ek'etteedda diraw, taani Amaaleek'a asatuwaa murana.\XREF{}{{\XO 15:2 }{\XT{Kes. 17:8-14; Zar. 25:17-19}}}

\VS{3}Ha"i ba; Amaaleek'a asatuwaa shoc'a; unttunttoo de'iyaawaa ubbaa ubbaanna d'ayssa; unttuntta ashshoppa; unttuntta mac'c'awaa attumawaa, d'ammiyaawaa k'uc'c'iyaawaa, miizzaa, dorssaa, gaaluwaanne hariyaa wod'a› yaagee» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Saa'ooli asaa s'eegiide, S'eleema giyaa sa'aan paydiyaa wode Israa'eeliyaa laa"u s'eetu sha"a; Yihudaappe tammu sha"a Asay de'ee.

\VS{5}Saa'ooli Amaaleek'atuwa katamaa biide, itti zanggaaraa giddon geemetti utteedda.

\VS{6}Saa'ooli K'eena asatuwaa, «Taani hinttentta Amaaleek'a asatuwaana ittippe d'ayssenna mala, denddite! unttunttu giddoppe kesite! Hawaappe kichchite! Ayaw gooppe, Israa'eelatuu Gibs'eppe kesiyaa wode, hinttenttu unttuntta ubbaw loytsi dees'a» yaageedda. K'eena asatuu Amaaleek'a asatuwaa giddoppe kesiide beeddino.


\par }{\PP \VS{7}Saa'ooli Amaaleek'a asatuwaa Hawiilappe doommiide, Gibs'e sintsan de'iyaa Shura gakkanaw shoc'eedda.

\VS{8}Amaaleek'atuwa Kaatiyaa Agaaga pas'a de'ishshin, Saa'ooli omoodeedda; Aa asaa ubbaa k'ara mashshaan wod'i wursseedda.

\VS{9}Shin Saa'oolinne Aa olanchchatuu, Agaaganne ubbaappe lo"iyaa dorssatuwaa, miizzatuwaa, bolttiboltta maratuwaa, galotuwaanne hara lo"obatuwaa ubbaa ashsheddinno; unttunttu hawantta ubbaanna wod'i wurssanaw dosibeykkino; shin unttunttu laafabaanne kad'eteeddawaa ubbaanna d'aysseeddino.


\par }{\SH Saa'ooli Kaatiyaa Gidiyaawaa S'oossay Is's'eedda
\par }
{\PP \VS{10}Med'inaa Godaa k'aalay Sammeelakko hawaadan yaagiidde yeedda;

\VS{11}«Taani Saa'oola kaatiyaa kesseeddawoo kayyottay; ayaw gooppe, Saa'ooli taana kaalliyaawaa aggeeda; ta azazuwaa ootsibeenna» yaageedda. Hewaappe guyye Sammeeli metooteedda; he k'amma kumentsaa Med'inaa Godaakko waasseedda.


\par }{\PP \VS{12}Wontta guuran Sammeeli denddiide, Saa'oolanna gaketanaw beedda; shin Asay aw, «Saa'ooli K'armmeloosa katamaa beedda; yaan barena hassayissiyaa hawulttiyaa esseedda; hewaappe simmiide, Gelggala wod'd'eedda» yaagiide odeedda.


\par }{\PP \VS{13}Sammeeli Saa'oolakko gakkeedda; Saa'ooli Sammeela, «Med'inaa Goday neena anjjo; taani Med'inaa Godaa azazuwaa ootsaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{14}Shin Sammeeli Saa'oola, «Ha taani sisiyaa dorssaa waasuunne miizzaa waasuu ayee?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Saa'ooli, «Olanchchatuu hawantta Amaaleek'atuwaappe aheeddino; unttunttu Med'inaa Godaw, ne S'oossaw yarshshanaw, ubbaappe lo"iyaa dorssatuwaanne miizzatuwaa ashsheddinno; shin haratuwaa muliyaakka d'aysseeddo» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Sammeeli Saa'oola, «Ane ek'k'a; Med'inaa Goday zino k'amma taw odeeddawaa taani new oday» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Saa'ooli, «Oda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{17}Sammeeli Saa'oola yaageedda; «Neeni neena s'eellina guutsa gidooppenne, Israa'eeliyaa zaretoo kaatiyaa gidabeykkii? Israa'eeliyaa bolla kaatetana mala, Med'inaa Goday neena okkeedda.

\VS{18}S'oossay neena, ‹Baade Amaaleek'a asatuwaa iitatuwaa ubbaanna d'ayssa; unttunttu wurana gakkanaw unttuntta ola› yaagiide kiitteedda.

\VS{19}Yaatina, ayaw Med'inaa Godaw azazettabeykkii? Ayaw omoodoo yaaretaade Med'inaa Godaa S'oossaa sintsan iitabaa ootsaaddii?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Saa'ooli, «Taani Med'inaa Godaa k'aalaw azazettaaddi! Med'inaa Goday taana kiitteeddawaadan baad; Amaaleek'a asatuwaa wod'a wurssaad; unttunttu Kaatiyaa Agaaga ahaad.

\VS{21}Shin olanchchatuu omooduwaappe dorssaanne miizzaa ubbaappe lo"iyaawantta, Med'inaa Godaw, ne S'oossaw, Gelggalan yarshshanaw akkiide yeeddino» yaageedda.


\par }{\PP \VS{22}Sammeeli Saa'oola, «Med'inaa Goday bare k'aalaw azazettiyaawaan nashettiyaawaa keeshshaa s'uuggiyaa yarshshuwaaninne imotaan nashettii? Be'a; azazettiyaawe yarshshiyaawaappe aad'd'ee; k'ay sisiyaawe dorssaa mod'd'uwaappe aad'd'ee.

\VS{23}Ayaw gooppe, d'ibiyaawe shareechchiyaa nagaraa mala; k'ay otorettiyaawe eek'aw goynniyaa itatetsaa mala. Neeni Med'inaa Godaa k'aalaa is's'eedda diraw, I neeni kaatiyaa gidiyaawaa is's'eedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{24}Saa'ooli Sammeela, «Taani nagaraa ootsaad; Med'inaa Godaa azazuwaanne ne k'aalaa toochchaad. Taani asaw yayyeedda diraw, unttunttu geeddawaa ootsaad.

\VS{25}Hay ta nagaraa atto gaarikkii; taani Med'inaa Godaw goynnana mala, taananna Gelggala denddarkkii» yaageedda.


\par }{\PP \VS{26}Sammeeli Saa'oola, «Taani neenana simmaade biikke! Neeni Med'inaa Godaa k'aalaa is's'eedda diraw, neeni Israa'eeliyaa bolla kaatiyaa gidiyaawaa Med'inaa Goday is's'eedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{27}Sammeeli Saa'oola matappe baanaw denddina, Saa'ooli Aa mayuwaa mac'araa oyk'k'ina mayuu peed'eteedda.

\VS{28}Sammeeli Saa'oola, «Med'inaa Goday hachche Israa'eeliyaa kawutetsaa neeppe peed'iide neeppe lo"iyaa ne shooroo immeedda.\XREF{}{{\XO 15:28 }{\XT{1 Sam. 28:17; 1 Kat. 11:30-31}}}

\VS{29}Israa'eeliyaa Bonchchuu worddotenna, woy bare k'ofaa laammenna; ayaw gooppe, bare k'aalaa laammanaw I asaa gidenna» yaageedda.


\par }{\PP \VS{30}Saa'ooli Sammeela, «Taani nagaraa ootsaad; shin ta gadiyaa c'imatuwaa sintsaaninne Israa'eeliyaa asaa sintsan hay taana kawushshopparkkii; taani Med'inaa Godaw, ne S'oossaw goynnanaadan, neeni taananna denddarkkii» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{31}Hewaa diraw, Sammeeli Saa'oolanna ittippe Gelggala beedda; Saa'ooli Med'inaa Godaw goynneedda.


\par }{\PP \VS{32}Hewaappe guyyiyaan Sammeeli, «Amaaleek'atuwa Kaatiyaa Agaaga taakko ahite» yaagiide azazeedda.

\par }{\PP Agaagi kokkoriidde Sammeelakko yeedda; «Tumu hayk'k'u hawaadan c'ammii!» yaageedda.


\par }{\PP \VS{33}Sammeeli Agaaga, «Ne mashshay mac'c'awantta mela ashshowaadan, ne daayakka mac'c'awanttu giddon mela attana» yaageedda. Sammeeli Agaaga Med'inaa Godaa sintsan Gelggalan siifeedda.


\par }{\PP \VS{34}Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli denddiide, Raama katamaa beedda; Saa'oolekka bare soo Gib'aa beedda.

\VS{35}Sammeeli hayk'k'ana gakkanaw, Saa'oola be'anaw simmiide laa'entso bibeena; giddooppene, Sammeeli Saa'oola diraw yeekkeedda. Saa'oola Israa'eeliyaa bolla kaateyeeddawoo Med'inaa Goday kayyotteedda.




\par }{\MS Daawitanne Saa'oola

\par }\Chap{16}{\MR (16:1—30:31)

\par }{\SH Daawite Doorettiide Kaatiyaa Gidanaw Oketteedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Med'inaa Goday Sammeela, «Israa'eeliyaa bolla I kaatiyaa gidenna mala, taani is's'akichcheedda Saa'oola diraw, neeni awude gakkanaw yeekkay? Ane kac'iyaan zayitiyaa kuntsaade kesa; taani neena Beetaliheemiyaa Isseyakko kiittay; kaatiyaa gidana mala, taani Aa naanatuwaa giddoppe ittuwaa doora wotsaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{2}Sammeeli, «Taani waanaade boo? Saa'ooli sisiide taana wod'ana» yaageedda.

\par }{\PP Med'inaa Goday Sammeela, «Ussatto ittinno akka baade, ‹Taani Med'inaa Godaw yarshshanaw yaad› yaaga.

\VS{3}Isseyakka yarshshuwaa sa'aa s'eesa. Neeni ootsanabaa taani neena bessana; taani new odiyaawaa taw okka» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Sammeeli Med'inaa Goday odeeddawaa ootseedda; Beeteleeme beedda. Beeteleeme katamaa c'imatuu kokkoriidde aanana gaketeeddino. Unttunttu Aa, «Neeni sarotetsaw yaad?» yaagiide oochcheeddino.


\par }{\PP \VS{5}Sammeeli, «Ee; sarotetsaw yaad; taani Med'inaa Godaw yarshshanaw yaad; hinttenttukka geeyite; yaatiide taananna yarshshuwaa sa'aa denddite» yaageedda; k'ay Isseyanne Aa naanaa geeshshiide, yarshshuwaa sa'aa unttuntta s'eeseedda.


\par }{\PP \VS{6}Unttunttu yarshshuwaa sa'aa gakkiyaa wode, Sammeeli Isseya na'aa Eli'aaba be'iide, «Tumuppe Med'inaa Goday okkiyaawe hawaan Med'inaa Godaa sintsan ek'k'eedda» yaagiide k'oppeedda.


\par }{\PP \VS{7}Shin Med'inaa Goday Sammeela, «Aa malaa woy Aa geesaa adussatetsaa s'eelloppa; taani Aa is's'aad. Ayaw gooppe, taani Med'inaa Goday Asay s'eelliyaawaadan s'eellikke; Asay deemuwaa s'eellee; shin Med'inaa Goday wozanaa s'eellee» yaageedda.


\par }{\PP \VS{8}Isseyi Abinaadaaba s'eesiide, Sammeela sintsa aatseedda; Sammeeli, «tuytti; Med'inaa Goday hawaakka dooribeenna» yaageedda.

\VS{9}Yaatina, Isseyi Shaama aatseedda; Sammeeli, «tuytti; Med'inaa Goday hawaakka dooribeenna» yaageedda.

\VS{10}Hewaadan ootsiidde, Isseyi bare naanaa laappunuwaa Sammeela sintsa aatseedda; shin Sammeeli Isseya, «Med'inaa Goday hawantta dooribeenna» yaageedda.

\VS{11}Hewaa diraw, I Isseya, «New de'iyaa naanay hawanttu s'alaleeyye?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Isseyi, «Ubbaappe teefa na'ay atteedda; shin I dorssatuwaa heemmee» yaageedda.

\par }{\PP Sammeeli, «Kiittaade Aa ahissa; I yaana gakkanaw nuuni yarshshokko» yaageedda.

\VS{12}Isseyi kiittiide, na'aa ahiseedda; he na'ay arssa; ayfiyaana lo"iyaa malaa lo"a.

\par }{\PP Med'inaa Goday Sammeela, «Dendda ek'k'aade okka; hawe Aa» yaageedda.

\VS{13}Sammeeli kac'iyaa zayitiyaa akkiide, Aa ishatuu sintsan Daawita okkeedda. He gallassappe doommiide, Med'inaa Godaa Ayyaanay Daawita bollan wolk'k'appe wod'd'eedda. Hewaappe guyyiyaan, Sammeeli denddiide, Raama katamaa beedda.


\par }{\SH Daawite Saa'oolaw Ootsee
\par }
{\PP \VS{14}Med'inaa Godaa Ayyaanay Saa'oolappe shaaketeedda; Med'inaa Godaappe kiitetteedda iita ayyaanay Saa'oola un"etseedda.

\VS{15}Saa'oola k'oomatuu Aa, «S'oossaappe kiitetteedda iita ayyaanay neena un"etsee.

\VS{16}Nu goday diitsaa loytsi diis's'iyaa asaa koyana mala, bare k'oomatuwaa, hawaan de'iyaawantta azazo. S'oossaappe kiitetteedda iita ayyaanay neena oyk'k'iyaa wode, he bitani diitsaa diis's'ana; I diis's'ina new keekana» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{17}Saa'ooli bare k'oomatuwaa, «Diitsaa loytsiide diis's'iyaa asaa koyiide, taw akkiide yiite» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}K'oomatuwaappe ittuu Saa'oola, «Be'a; Beetaliheemiyaa Isseyaw diitsaa loytsiide diis's'iyaa itti na'ay de'ee. He na'ay s'alanne tooranchcha asaa; haasayaw c'inc'c'anne malaa lo"a asaa; k'ay Med'inaa Goday aanana ittippe de'ee» yaageedda.


\par }{\PP \VS{19}Yaatina, Saa'ooli Isseyakko kiittiide, «Ne dorssaa heemmiyaa ne na'aa Daawita taw yedda» yaageedda.

\VS{20}Hewaappe guyye Isseyi ukitsaa, ogoruwaa woyniyaa eessaanne galo dorssaa mara ittuwaa hariyaan c'aaniide, bare na'aa Daawitana Saa'oolaw yeddeedda.


\par }{\PP \VS{21}Daawite Saa'oolakko yeedda; Aa kiitan geleedda. Saa'ooli Daawita loytsi doseedda; Daawite Saa'oolaw ola miishshaa oyk'k'iyaawaa gideedda.

\VS{22}Yaatina, Saa'ooli Isseyaw, «Daawite taw ootsiidde gam"ishsho; taani Aa dosaad» yaagiide kiitteedda.


\par }{\PP \VS{23}Hewaappe simmina, S'oossaappe kiitetteedda iita ayyaanay Saa'oola oyk'k'iyaa wode ubbaan, Daawite diitsaa akkiide bare kushiyan diis's'e; iita ayyaanay Aa yeddiyaa diraw, Saa'oolaw keekeenne I pas'ee.




\par }\Chap{17}{\SH Daawitanne Gooliyaada
\par }
{\PP \VerseOne{1}Piliss's'eema asatuu barenttu olanchchatuwaa Yihudaan de'iyaa Sookko geetettiyaa sa'aa olaw shiishsheeddino; Sookoppenne Azeek'appe gidduwaan de'iyaa Efess's'amiima geetettiyaa itti sa'aan shiik'i utteeddino.

\VS{2}Saa'oolinne Israa'eelatuu Eela geetettiyaa zanggaaraan shiik'i utteeddino; Piliss's'eema asatuwaana olettanaw salppiyaan keseeddino.

\VS{3}Piliss's'eema olanchchatuu itti deriyaan salppina, Israa'eelatuukka hara deriyaan salppeeddino; unttunttu laa"uwaa zanggaaray shaakkee.


\par }{\PP \VS{4}Gaate kataman de'iyaa, Gooliyaada geetettiyaa itti tooraa k'ara bitanii Piliss's'eematuu shiik'eedda sa'aappe yeedda; Aa geesay usuppun wad'anne takkaad'e.

\VS{5}I ishatamanne laappun kiilo giraame dees'iyaa nahaasiyaa birataa kootiyaa mayyeedda; k'ay nahaasiyaa birataa k'op'iyaa bare huup'iyaan wotseedda.

\VS{6}Nahaasiyaa birataa gambbaaliyaa bare gediyaan aatseedda; bare hashiyaan nahaasiyaa birataappe k'os'etteedda s'ink'k'aa tookeedda.

\VS{7}Aa bodiyaa toomay shemayinniyaa wonddarashiyaa keeshshaa; bodiyaa ayfii laappun kiilo giraame dees'ee; gonddalliyaa tookkeedda itti bitanii Aa sintsan hamettee.


\par }{\PP \VS{8}Gooliyaade ek'k'iide, k'aalaa d'ok'k'u ootsiide, Israa'eeliyaa olanchchatoo hawaadan yaagiide c'eek'k'eedda; «Hinttenttu waanana giide olaw salppeedditee? Taani Piliss's'eema asaa gidikkittaa? K'ay hinttenttu Saa'oola k'oomatuwaa gidikkitee? Ane hinttenttu giddoppe itti asaa doorite; he bitanii taakko wod'd'o.

\VS{9}He bitanii taananna olettiide taana wod'ooppe, nuuni hinttenttu k'oomatuwaa gidana; shin taani Aa s'oonaade wod'ooppe hinttenttu nu k'oomatuwaa gidananne nuw moodetana» yaageedda.

\VS{10}K'aykka he Piliss's'eeme bitanii, «Taani hachche Israa'eeliyaa olanchchatuwaa naassay; taw itti asaa immite; ane laa"u oletteetto!» yaageedda.

\VS{11}Saa'oolinne Israa'eelatuu Piliss's'eemiyaa k'aalaa sisiide, yeellateeddinonne daroppe yayyeeddino.


\par }{\PP \VS{12}Daawite Yihudaa gadiyaan Beeteleheemen de'iyaa Efiraataa Isseya na'aa. Isseyaw hosppun attuma naanay de'iino; Saa'ooli kaatiyaa gidiide de'iyaa wode, Isseyi loytsi c'imeeddanne daro de'eedda asaa.

\VS{13}Isseya attuma naanay bayiratiyaawanttu heezzatuu Saa'oola kaalliide olaa beeddino; olaa beedda Aa heezzu naanatuwaa suntsay hawaa; bayiray Eli'aaba; teefay Aminaadaaba; heezzentsuu Shaama.

\VS{14}Daawite naanatuwaa ubbaappe teefa. Bayira heezzu naanay Saa'oola kaalleeddino;

\VS{15}shin Daawite bare aawuwaa dorssatuwaa heemmanaw Saa'oola mataappe Beeteleeme simerettee.


\par }{\PP \VS{16}He Piliss's'eemi oytamu gallassaa guuranne omarssi yiide, Israa'eelatuwaa naassee.


\par }{\PP \VS{17}Itti gallassi Isseyi bare na'aa Daawitaw hawaadan yaageedda; «Ha s'iis'etteedda tishaappe tammu kiilo giraamiyaanne ha tammu ukitsatuwaa akkaade, ne ishatoo afaade ne ishatuu shiik'eedda sa'aa ellekka gatsa.

\VS{18}Ha tammu nukaa pilatuwaakka unttunttu shaalak'aw afa; ne ishatuu waan de'intto be'aade, unttunttu saro de'iyaawoo malaataa unttuttuppe akkaade ya.

\VS{19}Kaatiyaa Saa'ooli, ne ishatuwaanne Israa'eeliyaa Asay ubbay, Piliss's'eema asatuwaana olettiide, Eela Zanggaaraan de'iino» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Daawite wontta guuraanna denddiide dorssaa wudiyaa hara asaa hentsiide, Isseyi azazeeddawaa c'aani akkiide beedda. Israa'eeliyaa olanchchatuu barenttu k'aalaa d'ok'k'u ootsiide garmmaamiidde olaw salppishin, Daawite gakkeedda.

\VS{21}Israa'eeliyaa asatuunne Piliss's'eema asatuu ittuu ittuwaakko s'eelliide salppeeddino.

\VS{22}Daawite bare aheedda miishshaa shink'k'aa naagiyaawaa kushiyan wotsiide, olaa salppiyaa wos's'i biide, bare ishatuwaa saroteedda.

\VS{23}Daawite bare ishatuwaanna haasayishin, Gaateppe yeedda tooraa k'aray, Piliss's'eemiyaa Gooliyaade bare salppiyaappe gas'aa kesiide, haroodewaadankka Israa'eelatuwaa naasseedda; I naassiyaawaa Daawite siseedda.

\VS{24}Israa'eeliyaa Asay ubbay he bitaniyaa be'eedda wode, loytsi yayyiide aappe bak'atteedino.


\par }{\PP \VS{25}Israa'eeliyaa Asay ittuu ittuwaa, «Ha kesiyaa bitaniyaa be'eedditee? I tumuwaappe Israa'eeliyaa naassanaw kesseedda! Ha bitaniyaa wod'iyaa uraw Kaatiyaa Saa'ooli daro ak'uwaa immana; k'ay bare naattokka aw immana; Aa aawuwaa golliyaa Asay Israa'eelan kaatiyaa giiraakka giirenna» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{26}Daawite bare matan ek'k'eedda asaa, «Ha Piliss's'eemiyaa wod'iide, ha yeellaa Israa'eeliyaappe k'uc'c'iyaa uraw ayay oosettanee? Ha k'as's'arettibeenna Piliss's'eemi, de'uwaa S'oossaa olanchchatuwaa naassiyaawe I oonee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{27}Shin unttunttu Aa, «Ha bitaniyaa wod'iyaa uraw hawe hawe oosettana» yaagiide kasewaadankka aw zaareeddino.


\par }{\PP \VS{28}Daawite asaana haasayiyaawaa Aa ishay ubbaappe bayiray Eli'aabi sisiide, Daawita bolla hank'k'uwaa ees's'i kesseedda; «Neeni ha sa'aa ayaw yaad? He amareeda dorssatuwaa woran oonana yeggaad? Ne otoruwaanne ne wozanaa itatetsaa taani eray; neeni olaa be'anaw yaadda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{29}Daawite, «Taani ha"i ay ootsaadditaa? Haray attooppe haasayanawukka danddaykkitaa?» yaageedda.

\VS{30}Daawite bare ishaa aggiide, hara asaakko simmiide, kasewaadankka oochcheedda; Asay aw kasewaadankka zaareedda.


\par }{\PP \VS{31}Daawite haasayeeddawaa siseedda asatuu Saa'oolaw odeeddino; Saa'ooli Daawita s'eesisseedda.

\VS{32}Daawite Saa'oola, «Ha bitaniyaa gaasuwaan O wozanaykka yayoppo; taani ne k'oomay baade, ha Piliss's'eemiyanna olettana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{33}Saa'ooli Daawita, «Ha Piliss's'eemiyanna neeni olettanaw danddayakka; ayaw gooppe, neeni na'aa; shin na'atetsaappe doommiide, I olettiide dic'c'eedda asaa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{34}Shin Daawite Saa'oola, «Taani ne k'oomay ta aawuwaa dorssatuwaa heemmay; gaammuu woy Babbantsaa malatiyaa do'ay yiide wudiyaappe dorssaa oyk'k'iyaa wode,

\VS{35}Aa kaallaade taani baade Aa doonaappe wotsa akkay; taakko simmiyaa wode, buuchchaa oyk'k'aade, shoc'a wod'ay.

\VS{36}Taani ne k'oomay gaammuwaanne babbantsa wod'aad; ha k'as's'arettibeenna Piliss's'eemi de'uwaa S'oossaa olanchchatuwaa naasseedda diraw, ikka unttunttuppe ittuwaadan hanana.

\VS{37}Gaammuwaanne babbantsa s'uguntsaappe taana ashsheeda Med'inaa Goday ha Piliss's'eemiyaa kushiyaappekka ashshanawaa» yaageedda.

\par }{\PP Saa'ooli Daawita, «Ba; Med'inaa Goday neenana gido» yaageedda.


\par }{\PP \VS{38}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli bare mayuwaa Daawita mayzeedda; Daawita huup'iyaan nahaasiyaa birataa k'op'iyaa wotseedda; nahaasiyaa birataa kootiyaakka Daawita mayzeedda.

\VS{39}Daawite bare ola mayuwaa bolla mashshaa danc'c'eedda; hametti be'eedda; shin danddayibeenna; ayaw gooppe, hewaa malaa mayuwaa mayyi erenna.

\par }{\PP Hewaappe guyyiyaan, Daawite Saa'oola, «Taani hawaa mala mayuwaa mayyaade meezetabeenna diraw, hawaana baanaw danddaykke» yaagiide ola mayuwaa ubbaanna k'aareedda.

\VS{40}Daawite bare hentsaa gatimaa oyk'k'iide, shaafaappe muyla shuchchaa ichcheshatuwaa mas'i akkiide, bare k'arc'c'iituwan yeggeedda; bare yambbarshshaa oyk'k'iide, Gooliyaadekko mateedda.


\par }{\PP \VS{41}Gooliyaadekka Daawitakko shiik'i shiik'iide matattedda; gonddalliyaa tookkiyaa bitanii Aa sintsan de'ee.

\VS{42}I Daawita tishshi ootsi s'eelliide, Daawite na'aa gideeddawaanne malaa lo"anne arssa giddeeddawaa be'iide kad'eedda.

\VS{43}Daawita, «Neeni gatimaa oyk'k'aade ta bolla yaanaw, taana kanaa gaaddiyye?» yaageedda; bare s'oossatuwaa suntsan Daawita shek'k'eedda.

\VS{44}I k'aykka Daawita, «Haaya; taani ne ashuwaa saluwaa kafotoonne sa'aa do'atoo immana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{45}Daawite Piliss's'eemiyaa, «Neeni mashshaa, bodiyaanne s'ink'k'aa oyk'k'aade ta bolla Iyyaasa; shin taani Ubbaappe Wolk'k'aama Med'inaa Godaa suntsan, neeni naasseedda Israa'eeliyaa olanchchatuu S'oossaa suntsan ne bolla yay.

\VS{46}Hachche Med'inaa Goday neena ta kushiyan aatsi immana; taani neena shoc'ana; ne k'ood'iyaakka muuc'a olana. Piliss's'eema olanchchatuwaa anhaa saluwaa kafotuwawunne sa'aa do'atoo taani hachche immana; yaatina, Israa'eelan S'oossay de'iyaawaa sa'aan de'iyaa Asay ubbay erana.

\VS{47}Med'inaa Goday bare asaa ashshanaw tooraa woy mashshaa koyennawaa hawaan shiik'eedda Asay ubbay erana; ayaw gooppe, olay Med'inaa Godaawaa. I hinttentta ubbaa nu kushiyan aatsi immana» yaageedda.

\VS{48}Piliss's'eemi denddiide biide, Daawitana olaa gaketanaw shiik'eedda wode, Daawite olettiyaa olaw ellekka wos's'eedda.

\VS{49}Daawite bare k'arc'c'iitiyaa giddo kushiyaa yeddiide, itti shuchchaa akkiide yambbarshshan wotsiide yambbariide, Piliss's'eemiyaa deemuwaa c'addeedda. Shuchchay bitaniyaw deemuwaa giddo geleedda; yaatina, bitanii biittan guufanniide kunddeedda.


\par }{\PP \VS{50}Yaatiide Daawite Piliss's'eemiyaa yambbarshshaaninne shuchchaan s'ooneedda. Daawite bare kushiyan mashshay baynnan Piliss's'eemiyaa c'addiide wod'eedda.\XREF{}{{\XO 17:50 }{\XT{2 Sam. 21:19}}}

\VS{51}Daawite wos's'iidde biide, Aa bolla kes ek'k'iide, Piliss's'eemiyaa mashshaa oyk'k'iide shookuwaa giddoppe shoddi akkiide, Aa k'ood'iyaa muuc'eedda.\XREF{}{{\XO 17:51 }{\XT{1 Sam. 21:9}}}

\par }{\PP Piliss's'eema asatuu barenttu tooraa k'aray hayk'k'eeddawaa be'eedda wode bak'atteedino.

\VS{52}Israa'eeliyaa asaynne Yihudaa Asay denddiide waasiidde, Piliss's'eema asatuwaa Gaatenne Ek'iroona katamatuwaa penggetuwaa gatsanaashin yedersseeddino; Piliss's'eema asaa anhay Gaatenne Ek'iroona gakkanaw, Shaa'irayma afiyaa ogiyaan ubbaan kunddeedda.

\VS{53}Israa'eeliyaa Asay Piliss's'eema asatuwaa yederssi simmiide, unttunttu shiik'eedda sa'aa bonk'k'eeddino.

\VS{54}Daawite Piliss's'eemiyaa k'ood'iyaa Yerusaalame aheedda; shin Piliss's'eemiyaa ola miishshaa bare dunkkaaniyaa giddon wotseedda.


\par }{\PP \VS{55}Daawite Piliss's'eemiyaakko biishshin, Saa'ooli be'eedda wode, olanchchatuu kaappuwaa Abaneera, «Abaneera, ha wodallay O na'ee?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Abaneeri Saa'oola, «Kawoo, ne shemppu ero taani Aa erikke» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{56}Kaati zaariide, «Yaatooppe ha wodallay O na'enttonne ane oochchaade gakka» yaageedda.


\par }{\PP \VS{57}Daawite Piliss's'eemiyaa wod'iide simmeeddawaappe guyyiyaan, muuc'eedda Piliss's'eemiyaa huup'iyaa oyk'k'eedda saanna, Abaneeri Aa Saa'oola sintsa akkiide afeedda.

\VS{58}Saa'ooli Aa, «Wodallaw, neeni O na'ee?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Shin Daawite, «Taani Beetaliheemiyaa ne k'oomaa Isseya na'aa» yaagiide zaareedda.




\par }\Chap{18}{\SH Daawitanne Yoonataana
\par }
{\PP \VerseOne{1}Daawite Saa'oolanna haasayiyaawaa wursseeddawaappe guyyiyaan, Saa'oola na'aa Yoonataani Daawitana daro mata dabbotetsaa med'd'eedda; Yoonataani Daawita bare huup'iyaadan siik'eedda.

\VS{2}He gallassaappe doommiide, Saa'ooli Daawita barenana wotseedda; bare aawuwaa soo guyye simmennaadan diggeedda.

\VS{3}Yoonataani Daawita bare huup'iyaadan siik'iyaa diraw, aanana k'aalaa c'aak'uwaa c'aak'k'eteedda.

\VS{4}Yoonataani bare mayyeedda kaabbaa k'aariide, bare ola mayuwaanna, bare mashshaanna, bare wonddaafiyaananne bare sak'k'iyaanna ittippe Daawitaw immeedda.


\par }{\PP \VS{5}Saa'ooli kiitteedda ubbabaa Daawite poliide ootsiyaa diraw, Saa'ooli Daawita bare olanchchatuu giddon gadaawaa suntseedda; hewe asaa ubbaakka Aa olanchchatuwaakka nashechcheedda.


\par }{\SH Saa'ooli Daawita K'anaateedda
\par }
{\PP \VS{6}Daawite Piliss's'eemiyaa Gooliyaada wod'ina Asay soo simmiyaa wode, mac'c'a Asay nashechchaa yetsaa yes's'iiddinne duriidde, kabaruwaa bak'k'iiddenne diitsaa diis's'iidde, Kaatiyaa Saa'oola mokkanaw Israa'eeliyaa katamatuwaa ubbatuwaappe kesseedda.

\VS{7}Mac'c'awanttu duriidde,

\par }{\Q «Saa'ooli sha"aa wod'eedda;

\par }{\QB Daawite tammu sha"aa wod'eedda»

\par }{\MM yaagiide yes's'eeddino.\XREF{}{{\XO 18:7 }{\XT{1 Sam. 21:11; 29:5}}}


\par }{\PP \VS{8}Saa'ooli ha yetsay iitina, loytsi hank'k'etteedda; Saa'ooli bare k'ofaan, «Daawita, ‹Tammu sha"aa wod'eedda› giide, taana, ‹itti sha"aa wod'eedda› geeddino; yaatina, kawutetsaappe attina aw ayee atteedawe?» yaageedda.

\VS{9}He gallassaappe doommiide, Saa'ooli Daawita k'anaate ayfiyaan s'eelleedda.


\par }{\PP \VS{10}Wonttetsa gallassaa iita ayyaanay S'oossaappe kiitettiide, Saa'oola oyk'k'eedda; Saa'ooli bare son elumetteedda. Daawite haroodewaadan diitsaa diis's'eedda; Saa'ooli tooraa bare kushiyan oyk'k'i utteeddawe,

\VS{11}«Daawita godaana gatsaade sikkaad» giide tooraa s'onggeedda. Shin Daawite laa"u geedde aappe haleedda.


\par }{\PP \VS{12}Med'inaa Goday Saa'oola aggiide Daawitana de'iyaa diraw, Saa'ooli Daawitaw yayyeedda.

\VS{13}Hewaa diraw, Saa'ooli Daawita bare sintsaappe haassiide, sha"a olanchchatoo kaappuuwaa keseedda. Yaatina, Daawite bare c'itaa olan kaaletseedda.

\VS{14}Med'inaa Goday Daawitana ittippe de'iyaa diraw, I ootsiyaabay ubbay aw injjeteedda.

\VS{15}Daawite ootsiyaabay ubbay loytsi injjetiyaawaa Saa'ooli be'iide, aw loytsi yayyeedda.

\VS{16}Shin Daawite unttuntta olan kaaletsiyaa diraw, Israa'eelanne Yihudaa Asay ubbay Aa siik'eeddino.


\par }{\PP \VS{17}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli Daawita, «Ta naatta bayirata Meraaba hannash; taani O new mache ootsaade immana; neeni mino asaa gida; yaataade Med'inaa Godaa olaa oletta» yaageedda. Saa'ooli bare wozanaan, «Taani Aa bochchikke; Piliss's'eema asatuu Aa wod'ana» yaagiide k'oppeedda.

\VS{18}Shin Daawite Saa'oola, «kaatiyaanna bollotanaw taani oonee? Ta soo asaykka ayee? Woy ta aawuwaa yaraykka Israa'eeliyaa asaa giddon ayee?» yaageedda.

\VS{19}Shin Saa'oola naatta Meraaba Daawitaw imettiyaa wodii gakkina, Mahoola katamaappe yeedda, Adirii'eela geetettiyaa itti bitaniyaw imettaaddu.


\par }{\SH Daawite Saa'oola Naatto akkeedda
\par }
{\PP \VS{20}Gidooppenne, Saa'oola naatta Miikaala Daawita siik'aaddu; Saa'ooli hewaa sisiide nashetteedda.

\VS{21}I bare wozanaan, «Aw p'ire gidana malanne Piliss's'eema asatuu Aa wod'ana mala, taani Miikaalo Daawitaw immana» yaagiide k'oppeedda. Hewaa diraw, Saa'ooli Daawita, «Neeni taananna bollotanaw hawe new laa'entso kaac'aa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{22}K'aykka Saa'ooli bare k'oomatuwaa s'eesiide, «Kaatii neenan nashetteedda; Aa k'oomatuu ubbaykka neena dosiino; ha"i neeni kaatiyaanna bollota yaagiide s'uuran Daawitaw odite» yaagiide azazeedda.


\par }{\PP \VS{23}Unttunttu I geeddawaadankka Daawitaw odeeddino; shin Daawite unttunttoo, «kaatiyaanna bollotanawe hinttenttoo laafabaa malatiiyye? Taani hiyyeessanne erettenna asaa» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{24}Saa'oola k'oomatuu Daawite geeddawaa Saa'oolaw odeeddino.

\VS{25}Saa'ooli bare k'oomatuwaa, «Daawitaw hawaadan yaagiide odite; ‹Kaatii bare morkkatuwaa haluwaa kessanaw s'eetu Piliss's'eema asatuwaa k'aaratuwaappe attina, neeppe hara c'ilooshshaa koyenna› yaagite» yaageedda. Saa'ooli hewaa geeddawe, «Daawite Piliss's'eematuwaa kushiyan hayk'k'o» giide k'oppeedda dirassa.


\par }{\PP \VS{26}Saa'oola k'oomatuu Saa'ooli geeddawaa Daawitaw odeeddino; kaatiyaanna bollotiyaawe Daawita nashechcheedda. Hewaa diraw, bullachchaa gallassay gakkanaappe kasetiide,

\VS{27}Daawitenne Aa Asay denddiide beeddino; Piliss's'eematuwaappe laa"u s'eetu asaa wod'eeddino. Daawite kaatiyaanna bollotanaw he asatuwaa k'aaratuwaa ahiide, kawoo kumentsaa paydiide sheed'd'edda. Hewaa diraw, Saa'ooli bare naatto Miikaalo Daawitaw immeedda.


\par }{\PP \VS{28}Saa'ooli Med'inaa Goday Daawitana ittippe de'iyaawaanne Aa naatta Miikaala Daawita siik'iyaawaa ereedda.

\VS{29}Hewaa diraw, Saa'ooli Daawitaw kasewaappe aatsiide yayyeedda. Saa'ooli bare de'uwaa laytsaa ubbaan Daawitaw morkke gideedda.


\par }{\PP \VS{30}Piliss's'eeme kaappatuu olettanaw kesiyaawaa aggibeykkino; shin olaw kesseedda payduwaa ubbaan Saa'oola gadaawatuu ubbaappe s'oonuu haniyaawe Daawitessa; hewaa diraw, I eretteedda asaa gideedda.




\par }\Chap{19}{\SH Saa'ooli Daawita Yederssuwaa Doommeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Saa'ooli bare na'aa Yoonataanawunne bare k'oomatuwaa ubbaw, «Daawita wod'ite» yaagiide odeedda; shin Saa'oola na'ay Yoonataani Daawita loytsi siik'eedda.

\VS{2}Hewaa diraw, Yoonataani Daawitaw hawaadan yaagiide odeedda; «Ta aawuu Saa'ooli neena wod'anaw koyee; wontti guura new naagetta; itti sa'aan k'osettaade de'ashsha.

\VS{3}Taani ta aabbuna baade, neeni k'osetteedda gaden ek'k'ana; taani nebaa aw odaadde, aappe siseeddabaa new odana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Yoonataani Daawitewaa nashshiide, bare aawuwaa Saa'oola hawaadan yaageedda; «Kaatii bare k'oomaa Daawita naak'k'oppo; ayaw gooppe, I neena naak'k'ibeenna; I ootseeddabay neena loytsi go"eedda.

\VS{5}I Piliss's'eemiyaa wod'iyaa wode bare shemppoo k'arettibeenna. Med'inaa Goday Israa'eeliyaa ubbaw wolk'k'aama s'oonuwaa immeedda; hewaa be'aade neenikka nashetaadda. Yaatina, neeni geeshsha asaa naak'k'anaw ayaw k'oppay? Gaasuu baynnan Daawita wod'anaw ayaw koyay?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{6}Saa'ooli Yoonataani odeeddawaa sisiide, «Med'inaa Goday ero, taani Daawita wod'ikke» yaagiide c'aak'k'eedda.


\par }{\PP \VS{7}Yoonataani Daawita s'eesiide, haasayeeddawaa ubbaa odeedda. Yaatiide Daawita Saa'oolakko aheedda; Daawite Saa'oolanna kasewaadankka de'eedda.


\par }{\PP \VS{8}Hara olaykka denddeedda; Daawite kesiide Piliss's'eema asatuwaanna oletteedda; unttuntta wolk'k'aama shochchaa shoc'ina, unttunttu Aa sintsaappe bak'atteedino.


\par }{\PP \VS{9}Hewaappe simmiide, Saa'ooli tooraa oyk'k'iide bare son utti de'ishshin, iita ayyaanay Med'inaa Godaappe kiitettiide Aa oyk'k'eedda. Yaatina, Daawite diitsaa diis's'ishin,

\VS{10}Saa'ooli Daawita godaana gatsiide Dantsanaw (oytsanaw) tooraa s'onggeedda; shin Daawite aappe haleedda; tooray godan ek'k'eedda. He gallassaa k'amma Daawite bak'atiide kessi akkeedda.


\par }{\PP \VS{11}Hewaappe guyyiyaan, «Daawita golliyaa naagiide, guura Aa wod'ite» yaagiide Saa'ooli asaa Daawita soo kiitteedda.

\par }{\PP Yaatina, Daawita machata Miikaala, «Hachche k'amma neeni ne shemppuwaa ashshana d'ayooppe, wontti hayk'k'aasa» yaagaadde Daawitaw odaaddu.\XREF{}{{\XO 19:11 }{\XT{Maz. 59 (Huup'iyaa)}}}

\VS{12}Miikaala Daawita maskkootiyaanna wotsaaddu; Daawite bak'atiide kessi akkeedda.

\VS{13}Miikaala soo misiliyaa akkaade arssaan gisisaaddu; huup'issaana deeshsha isikiyaa wotsaaddu; yaataade afilaa mayzzaaddu.


\par }{\PP \VS{14}Daawita omoodiide ahana mala, Saa'ooli asaa kiitteedda; Miikaala, «Daawite saketteedda» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{15}Hewaappe guyyiyaan, Daawita be'ana mala, Saa'ooli he asatuwaa guyye kiittiide, hawaadan yaageedda; «Taani Daawita wod'anaadan Aa arssaana tookkiide akkiide ahite» yaageedda.

\VS{16}Shin asatuu soo geliyaa wode, he soo misilii arssaan giseeddawaa demmeeddino; Aa huup'issaana deeshshaa isikii de'ee.


\par }{\PP \VS{17}Saa'ooli Miikaalo, «Neeni ayaw hawaadan ootsaade taana c'immaad? Ta morkkii kessi akkanaadan ayaw bak'atissaadii?» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Miikaala, «I taana, ‹Taana kessaade yedda; hinna d'ayooppe, taani neena wod'ana› yaageedda» yaagaade zaaraaddu.


\par }{\PP \VS{18}Daawite bak'ati attiide, Raaman de'iyaa Sammeelakko beedda; Saa'ooli barena ootseedda ubbabaa Sammeelaw odeedda. Inne Sammeeli Raaman de'iyaa Naayoota giyaa sa'aan biide utteeddino.

\VS{19}Saa'ooli, «Daawite Raaman de'iyaa Naayootan de'ee» yaagiyaawaa siseedda.

\VS{20}Daawita omooddana mala, asaa yaa kiitteedda. Shin timbbitiyaa odiyaawanttu c'itay timbbitiyaa odishiininne Sammeelikka ek'k'iide unttuntta kaaletsishin unttunttu be'eedda wode, Saa'ooli yeddeedda asaa bolla S'oossaa Ayyaanay wod'd'eedda; unttunttukka timbbitiyaa odeeddino.

\VS{21}Saa'ooli hewaa siseedda wode, hara asaa yeddeedda; unttunttukka k'ay timbbitiyaa odeeddino. Saa'ooli heezzentso asaa yeddeedda; hewanttukka timbbitiyaa odeeddino.

\VS{22}Yaatina, I bare huup'iyaw Raama baanaw denddeedda; biide Seekun de'iyaa wolk'k'aama ollaa gakkeedda; «Sammeelinne Daawitenne hak'an de'iinoo?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Unttunttu, «Hini Raaman de'iyaa Naayootan de'iino» yaagiide zaareeddino.


\par }{\PP \VS{23}Hewaa diraw, Saa'ooli Raaman de'iyaa Naayoota beedda; k'ay S'oossaa Ayyaanay Aa bollakka wod'd'eedda; Raaman de'iyaa Naayoota gakkanaw, timbbitiyaa odiidde beedda.

\VS{24}Bi gakkiide, bare mayuwaa k'aariide, Sammeela sintsan timbbitiyaa odeedda; he gallassaa ubbaanne k'ammaa ubbaa kallo giseedda. Asay, «Saa'oolekka timbbitiyaa odiyaawanttu zateeyye?» guussay hawaassa.\XREF{}{{\XO 19:24 }{\XT{1 Sam. 10:11-12}}}




\par }\Chap{20}{\SH Yoonataani Daawita Maaddeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Hewaappe guyyiyaan, Daawite Raaman de'iyaa Naayootappe bak'atiide, Yoonataanakko beedda; Yoonataana, «Taani ay ootsaadditaa? Ta bayzuu ayee? Ne aawuu taana wod'anaw koyiyaawe, taani Aa waata k'ohiinee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{2}Yoonataani, «Hewe neeppe haakko! Neeni hayk'k'akka. Be'a, guutsabaa gidiina, gitabaa gidiina, ta aawuu taw odennan de'iidde ayaanne ootsenna. Ta aawuu ha yewuwaa taappe ayaw k'ossi? Hewaadan gidenna!» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{3}Shin Daawite Yoonataana, «Neeni taana siik'iyaawaa ne aawuu loytsi ereedda; ne aawuu barew, ‹Yonaataani ha yewuwaa erooppe I kayyotana!› yaageedda. Shin Med'inaa Goday ero; ne shemppu ero; taappenne hayk'uwaappe gidduwaan mes's'i itti tangguu atteedda» yaagiide c'aak'k'eedda.


\par }{\PP \VS{4}Yoonataani, «Neeni kiiteta geeddawaa ayaanne taani new ootsana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{5}Hewaappe guyye Daawite hawaadan yaageedda; «Sisa, wontti aginaa s'eeruwaa bonchchiyaa gallassaa; taani kaatiyaanna k'umaa maana koshshee. Shin taani baade wontti peeshina omarssi gakkanaw, gaden k'osettana.\XREF{}{{\XO 20:5 }{\XT{Pay. 28:11}}}

\VS{6}Ne aawuu taana koyooppe, neeni Aa, ‹Daawitenttu soo Asay ubbay laytsaa yarshshuwaa yarshshiyaa wode gidiyaa diraw, Beeteleeme bare katamaa ellekka baana giide, taana oochchiide beedda› yaaga.

\VS{7}Hewaappe guyye I, ‹Yaanooppe lo"a› yaagooppe, taw ne k'oomaw saro; shin I hank'k'ettooppe, I taana k'ohanaw bare k'ofaa k'achcheeddawaa hewan era.

\VS{8}Neena gidooppe, neeni taw ne k'oomaw lo"obaa kiiteta; ayaw gooppe, neeni taananna ne k'oomaanna Med'inaa Godaa sintsan c'aak'etaadda. Shin taanan bayzuu de'oppe, taana neeni wod'a! Ne aawoo taana aatsa immoppa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Yoonataani, «Hewe neeppe haakko! Ta aawuu neena k'ohanaw bare k'ofaa k'achcheeddawaa taani ereeddentto, new odikkitaayye?» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{10}Hewaappe guyye Daawite, «Ne aawuu new iita zaaruwaa zaarooppe, taw odanawe oonee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{11}Yoonataani, «Haaya; gade boytte» yaageedda; yaatina, laa"attuukka gade beeddino.


\par }{\PP \VS{12}Yoonataani Daawita hawaadan yaageedda; «Med'inaa Goday Israa'eeliyaa S'oossay ero, taani wontti peeshina ta aawuwaa k'orana. I new lo"uwaa k'oppooppe, taani kiittaade neena erissana.

\VS{13}Shin ta aawuu neena k'ohanaw koyeeddawaa gidooppe, k'ay hewaa taani neena erissennan aggooppenne neena saruwaan moyzza yeddennan aggooppe, Med'inaa Goday taw iito! Med'inaa Goday ta aabunna ittippe gideeddawaadan neenanakka ittippe gido.

\VS{14}Taana Asay wod'enaadan ta de'uwaa laytsaa ubbaan aggena siik'uwaa, Med'inaa Godaawaa mallaa taw kiiteta.

\VS{15}K'ay Goday Daawita morkkatuwaa ubbaa gadiyaappe d'ok'olleedda wodekka, ta golliyaa asaappe ne siik'uwaa haassoppa» yaageedda.\XREF{}{{\XO 20:15 }{\XT{2 Sam. 9:1}}}


\par }{\PP \VS{16}Hewaa diraw, Yoonataani, «Med'inaa Goday Daawita morkkatuwaa oochcho» yaagiide Daawita golliyaa asaana k'aalaa c'aak'uwaa c'aak'k'eteedda.

\VS{17}Yoonataani Daawita bare huup'iyaadan siik'eedda diraw, «Neeni taana tumu siik'iyaawaa k'onc'c'issanaw ane taw laa'entsuwaa c'aak'k'a» yaagiide c'aak'k'iseedda.


\par }{\PP \VS{18}Hewaappe guyyiyaan, Yoonataani Daawita, «Wontta aginaa s'eeruwaa bonchchiyaa gallassaa; neeni uttiyaa sa'ay mela de'oppe, neeni baynnawe erettanawaa.

\VS{19}Wontti peeshina omarssi baade, ha metuu doommeedda gallassi neeni k'osetteedda sa'aan k'osetta; k'osettaade Es'ela giyaa zaallaappe guyyenna takkashsha.

\VS{20}Taani ayentto s'onggiyaawaa malataade, Aa miyiyaanna heezzu pootsatuwaa wonddaafiyaan dukkana.

\VS{21}Hewaappe guyyiyaan, ta k'oomaa, ‹Baade zubbetuwaa koya› yaagaadde kiittana; taani Aa kiittaadde, ‹Be'a; zubbetuu neeppe ha baggana de'iino; taakko akkaade ya› yaagiyaawaa gidooppe, haaya; ayaw gooppe, Med'inaa Goday ero, new sa'i saro; neena ayaynne bochchenna.

\VS{22}Shin taani ta k'oomaa, ‹Be'a; zubbetuu neeppe hini baggana de'iino› yaagiyaawaa gidooppe, neeni aggade ba; ayaw gooppe, Med'inaa Goday neena wora yeddeedda.

\VS{23}Neeninne taani haasayeedda k'aalaa c'aak'uwaa gidooppe, hewoo neeppenne taappe gidduwaan Med'inaa Goday med'inaw markka» yaageedda.


\par }{\PP \VS{24}Hewaa diraw, Daawite gaden k'osetteedda. Aginaa s'eeruwaa bonchchiyaa gallassay gakkeedda wode, Kaatiyaa Saa'ooli k'umaa maanaw yeedda.

\VS{25}Haroode bare uttiyaa sa'aan godaa lank'k'iyaan utteedda; Yoonataani aappe sintsa bazzuwaan utteedda; Abaneeri Saa'oola lank'k'iyaan utteedda; shin Daawita sa'ay mela de'ee.

\VS{26}Saa'ooli he gallassaa ayinne gibeenna; ayaw gooppe, Saa'ooli, «Daawite ayentto haneedda; he gallassaa bonchchennaadan tuneedda; tuma I tuneedda» yaagiide k'oppeedda.

\VS{27}Shin wonttetsa gallassikka, aginaw laa'entso gallassi Daawita sa'ay mela de'ee. Saa'ooli bare na'aa Yoonataana, «Isseya na'ay zinokka hachchikka k'umaa maanaw ayaw yibeennee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{28}Yoonataani, «Daawite Beeteleeme baana giide taana oochcheedda;

\VS{29}I taanikka, ‹Nu golliyaa Asay kataman yarshshuwaa yarshshiyaa dirawunne ta ishaykka taana azazeedda diraw, hay taana yeddaarikkii; neeni taana siik'iyaawaa gidooppe, ane taani ta ishatuwaa be'anaw bay› yaageedda. Kaatiyaa maaddappe maanaw I yibeennawe hewaa gishshassa» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{30}Saa'ooli Yoonataana bolla hank'k'uwaa ees's'i kesiide hawaadan yaageedda; «Laa geellanne makkalanchcha mishiratti na'aw, neeni ne huup'iyaw kawushanawunne neena yeleedda ne daayo kawushshanaw neeni Isseya na'aa bagga giddeeddawaa taani erikkitaayye?

\VS{31}Isseya na'ay ha sa'aa bollan de'eedda peeshan ubbaan neeni woy ne kawutetsay ek'k'enna. Ha"i kiittaade taw Aa ahissa; ayaw gooppe, I hayk'anaw bessee» yaageedda.


\par }{\PP \VS{32}Hewaappe guyye Yoonataani bare aawuwaa Saa'oola, «I ayaw hayk'k'ii? I ootseeddabay ayee?» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{33}Shin Saa'ooli Yoonataana wod'anaw tooraa Aa bolla s'onggeedda. Hewaa diraw, Yoonataani bare aawuu Daawita wod'anaw k'ofaa k'achcheeddawaa ereedda.

\VS{34}Hank'k'uwaa ees'etiide maaddappe denddee ek'k'eedda; bare aawuu Daawita kawushsheedda diraw Yoonataani kayyottiide, he aginaw laa'entso gallassaa mibeenna.


\par }{\PP \VS{35}Wontta Yoonataani Daawitana gaketanaw gade biide barenanna itti yalaga na'aa akkiide beedda.

\VS{36}Yoonataani na'aa, «Taani wonddaafiyaan dukkiyaa zubbetuwaa wos's'aade koya» yaageedda; hewaappe guyyiyaan na'ay wos's'iyaa wode, zubbiyaa hefintsa dukkeedda.

\VS{37}Na'ay Yoonataana zubbii wod'd'eedda sa'aa gakkeedda wode, Yoonataani na'aa s'eesiide, «Zubbii neeppe hini baggana de'ennee?» yaageedda.

\VS{38}K'aykka Yoonataani na'aa, «elleella; elleellaade ba; ek'k'oppa!» yaagiide bare k'aalaa d'ok'k'u ootsiide odeedda. He na'ay zubbiyaa mas'iide akkiide, bare godaakko aheedda.

\VS{39}Na'ay ha yewuwaa ayinne erenna; Yoonataananne Daawita s'alaalay eriino.

\VS{40}Yoonataani bare ola miishshaa na'aw immiide, «Tookka akkaade katamaa afa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{41}Na'ay beeddawaappe guyyiyaan, Daawite he zaallaa guyyeppe kesseedda; Yoonataana sintsan gulbbatiide, bare deemuwaa biittaa boshissiide heezzu gede goyneedda. Hewaappe guyyiyaan, ittuu ittuwaanna yerettiide yeekkeeddino; shin Daawite Yoonataanappe aad'uwaa yeekkeedda.


\par }{\PP \VS{42}Yoonataani Daawita, «Saro ba; ‹Ne giddoninne ta giddon, ne zeretsaa giddoninne ta zeretsaa giddon, Med'inaa Goday med'inaw markka gido› yaagiide nuuni laa"uu Med'inaa Godaa suntsaan c'aak'k'eeddo» yaageedda. Hewaappe guyyiyaan, Daawite denddiide beedda; Yoonataanikka katamaa guyye simmeedda.




\par }\Chap{21}{\SH Daawite Saa'oolappe Bak'ateedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Daawite k'eesiyaa Abimeleekakko Nooba katamaa beedda; Abimeleeki Daawitana gaketanaw kokkoriidde yiide, «Neeni ayaw neerekka de'ay? Ayaw hara Asay neenana de'ennee?» yaagiide oochcheedda.\XREF{}{{\XO 21:1 }{\XT{Mat. 12:3-4; Mar. 2:25-26; Luk'. 6:3}}}


\par }{\PP \VS{2}Shin Daawite k'eesiyaa Abimeleeka, «Kaatii taana, ‹Taani neena kiitteedda yewuwaanne azazeedda azazuwaa ooninne eroppo› yaagiide taana ittibaa azazeedda. Ta asatuu itti sa'aan taananna gakettanaadan odaad.

\VS{3}Ha"i ne kushiyan ayay de'ii? Ichcheshu bashe ukitsaa woy de'eeddawaa ayaanne taw immaarikkii» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Hewaappe guyye k'eesii Daawita, «Asay ubbay miyaa ukitsay taw baawa; shin geeshsha ukitsay de'ee; he asatuu barena mac'c'a asappe naageeddawaa gidooppe, unttunttu maanaw danddayiino» yaageedda.


\par }{\PP \VS{5}Hewaappe guyye Daawite k'eesiyaa, «Tuma nuuni ha kiitaw keso saappe doommiide, mac'c'a asaappe naagetteeddo; haray atto geeshsha gidenna kiitaa wodekka unttunttu asatetsay geeshsha; hachche ubbaa aad'd'iide geeyanaw koshshennee!» yaageedda.

\VS{6}Hewaa diraw, k'eesii Daawitaw geeshsha ukitsaa immeedda; ayaw gooppe, k'eesiyaw de'iyaawe ho"iyaa ukitsaa Aa sa'aan wotsanaw Med'inaa Godaa sintsaappe dentseedda geeshsha ukitsaa s'alala.\XREF{}{{\XO 21:6 }{\XT{Wog. 24:5-9}}}


\par }{\PP \VS{7}Saa'oola k'oomatuwaappe itti bitanii he gallassaa Med'inaa Godaa sintsan naagiidde de'ee; Aa suntsay Doyk'a; I Eedooma biittaa asaa; Saa'oola mehiyaa heemmiyaawanttoo I kaappuwaa.


\par }{\PP \VS{8}Daawite Abimeleeka, «Tooray woy mashshay new de'anddeeshsha? Kaatiyaa kiitay elleelliso diraw, taani ta mashshaa woy hara ola miishshaa ahabeyikke» yaagiide oochcheedda.


\par }{\PP \VS{9}Shin Abimeleeki, «Neeni Eela Zanggaaraan wod'eedda Piliss's'eemiyaa Gooliyaada mashshay hawaan de'ee; c'urk'k'aan I s'aas'ettiide, eefuudiyaa geetettiyaa mayuwaappe guyye baggana de'ee. Neeni koyiyaawaa gidooppe Aa akka; aappe attina, hara mashshay hawaan baawa» yaagiide zaareedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Daawite, «Hewaa mala hara mashshay baawa; Aa taw hamma» yaageedda.\XREF{}{{\XO 21:9 }{\XT{1 Sam. 17:51}}}


\par }{\PP \VS{10}He gallassi Daawite denddiide, Saa'oolappe bak'atiide, Gaate katamaa Kaatiyaa Akiishakko beedda.

\VS{11}Shin Akiisha oosanchchatuu, «Hawe Daawite bare biittan kaatiyaa gidenneeyye? K'ay mac'c'a asatuu yes's'iiddinne duriidde, ‹Saa'ooli sha"aa wod'eedda; Daawite tammu sha"aa wod'eedda› yaagiide sabbeedda bitaniyaa gidenneeyye?» yaageeddino.\XREF{}{{\XO 21:11 }{\XT{1 Sam. 18:7; 29:5}}}


\par }{\PP \VS{12}Daawite unttunttu haasayaa bare wozanaan oyk'k'iide, Gaate Kaatiyaa Akiisha loytsi yayyeedda.\XREF{}{{\XO 21:12 }{\XT{Maz. 56 (Huup'iyaa)}}}

\VS{13}Hewaa diraw, Daawite unttunttu sintsaan wozanay boshetteedda asa malateedda; unttunttu Aa oyk'k'ana haniyaa wode, gooyiyaawaadan kare penggiyaa ifitsaa k'aac'eretseenne buuchchaanna duge zaariide saassuwaa lokkayee.\XREF{}{{\XO 21:13 }{\XT{Maz. 34 (Huup'iyaa)}}}

\VS{14}Akiishi bare oosanchchatoo, «Be'ite; hawe bitanii gooyee. Hinttenttu ayaw Aa taakko aheedditee?

\VS{15}Ha bitanii ta sintsan gooyanaadan hinttenttu aheeddawe, ta matan haray gooyiyaawe d'ayineyye? Ha bitanii ta soo gelanaw bessiiyye?» yaageedda.




\par }\Chap{22}{\SH K'eesetuwaa Wod'eeddino
\par }
{\PP \VerseOne{1}Daawite Gaate katamaappe bak'atiide, Adulaama katamaa matan de'iyaa gonggoluwaa beedda; Aa ishatuwaanne Aa aawuwaa soo Asay ubbay hewaa siseedda wode, unttunttu yaa duge aakko wod'd'eeddino.\XREF{}{{\XO 22:1 }{\XT{Maz. 57 (Huup'iyaa); Maz. 142 (Huup'iyaa)}}}

\VS{2}Metooteeddawanttu, woy ac'uwan geleeddawanttu, woy sa'ay iiteeddawanttu ubbatuu Daawitakko shiik'eeddino; I unttunttoo kaappuwaa gideedda. Itti oyddu s'eetuwaa gidiyaa Asay aanana de'ee.


\par }{\PP \VS{3}Daawite he saappe denddiide, Moo'aaben de'iyaa Mis'ip'p'a beedda; Moo'aabe kaatiyaa, «S'oossay taw ootsanabaa taani erana gakkanaw ta aattonne ta aawuwaa ne matan wotsissaarikkii» yaagiide woosseedda.

\VS{4}Hewaa diraw, Daawite unttuntta Moo'aabe kaatiyaa matan wotseedda; geesuwaa giddon Daawite k'osetti utteedda wode ubbaan unttunttu kaatiyaa matan de'eeddino.


\par }{\PP \VS{5}Hewaappe guyyiyaan, timbbitiyaa odiyaa Gaadi Daawitakko yiide, «Geesuwaa giddon gam"oppa; ha saappe denddaade Yihudaa gadiyaa ba» yaageedda; Daawite he saappe Hereta wora beedda.


\par }{\PP \VS{6}Daawitenne Aa Asay beetteeddawaa Saa'ooli siseedda; Saa'ooli Gib'aa katamaa matan de'iyaa deriyaan, tamaariskka geetettiyaa mitsaa garssan tooraa oyk'k'iide utteedda; Aa oosanchchatuu Aa dooddiide ek'k'eeddinno.

\VS{7}Saa'ooli unttuntta, «Hinttenttoo, Biiniyaama asatoo, sisite! Isseya na'ay goshshaanne woyniyaa tokkiyaa sa'aa hinttenttu ubbaw immanee? Shaalak'atuwaanne s'eetuwaa kaappatuwaa ootsiide hinttentta suntsanee?

\VS{8}Hinttenttu ubbay ta bolla mak'etteeddita; ta na'ay Isseya na'aanna k'aalaa c'aak'uwaa c'ak'k'eteeddawaa ooninne taw odibeenna. Hintteppe itti asaynne taw k'arettenna; hachchewaadankka ta na'ay ta k'oomaa taana wod'isanaw dentseeddawaa ooninne taw odibeenna» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Saa'oola oosanchchatuwaanna ek'k'eedda Edoomiyaa Doyk'i Saa'oola, «Isseya na'ay Ahis'uuba na'aa Abimeleekakko Nooba katamaa beeddawaa taani be'aaddi.\XREF{}{{\XO 22:9 }{\XT{1 Sam. 21:7-9; Maz. 52 (Huup'iyaa)}}}

\VS{10}Abimeleeki Daawite ootsanabaa Med'inaa Godaa oochcheedda; yaatiide Daawitaw shink'k'aa immeedda; k'ay Piliss's'eemiyaa Gooliyaada mashshaakka aw immeedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{11}Hewaappe guyyiyaan, Ahis'uuba na'aa k'eesiyaa Abimeleekanne Nooba kataman k'eesatuwaa gidiide de'iyaa Aa aawuwaa soo asaa ubbaa kaatii s'eesissina, unttunttu kaatiyaakko yeeddino.

\VS{12}Saa'ooli Abimeleeka, «Ahis'uuba na'aw, sisa» yaageedda.

\par }{\PP Abimeleeki, «Ero ta godaw» yaageedda.


\par }{\PP \VS{13}Saa'ooli Aa, «Neeninne Isseya na'ay ta bolla ayaw mak'etteeddite? Neeni aw ukitsaanne mashshaa immaade, I taana wod'anaw denddana mala, aw S'oossaa ayaw oochchaaddii?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{14}Abimeleeki kaatiyaa, «Ne k'oomatuwaa ubbaa gidduwaan Daawitedan ammanettiyaawe, kaatiyaanna bolloteeddawe, neena naagiyaawantta azaziyaawenne ne soo asaa giddon loytsi bonchchettiyaawe haray oonee?

\VS{15}Taani aw S'oossaa oochchishin, hawe taw koyro? gidenna! Kaatiyaw, taana ne k'oomaa woy ta aawuwaa soo asaa ubbaa ayinne moottoppa; ayaw gooppe, taani ne k'oomay ha yewuwaa guutsa gidina wolk'k'aama gidinakka mule erikke» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Kaatii, «Abimeleeka, neeninne ne aawuwaa golliyaa Asay ubbay hayk'k'ana» yaageedda.

\VS{17}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli bare matan ek'k'iide naagiyaawantta, «Med'inaa Godaa k'eesetuwaa wod'ite; ayaw gooppe, unttunttukka Daawita maaddeeddino; Daawite bak'ateeddawaa eriidde, taw odibeykkino» yaageedda. Shin kaatiyaa oosanchchatuu Med'inaa Godaa k'eesatuwaa bolla barenttu kushiyaa wotsennan is's'eeddino.


\par }{\PP \VS{18}Yaatina kaatii Doyk'a, «K'eesetuwaa neeni wod'a» yaagiide azazeedda. Edoomiyaa Doyk'i k'eesetuwaa shoc'eedda; he gallassi eefuudiyaa mayyeedda hosppun tammanne ichcheshu k'eesetuwaa I wod'eedda.

\VS{19}Hewaa bollakka k'eesatuwaa katamaa, Nooba k'ara mashshaan busakkeedda; he kataman de'iyaa attumawaa, mac'c'awaa, naanaa, k'eeri naanaa, mehetuwaa, haretuwaanne dorssatuwaa k'ara mashshaan Doyk'i suppu ootseedda.


\par }{\PP \VS{20}Shin Ahis'uuba na'aa Abimeleeka naanatuwaappe Abiyaataara geetettiyaa itti na'ay kessi akkiide, Daawitakko bak'ateedda.

\VS{21}Saa'ooli Med'inaa Godaa k'eesetuwaa wod'eeddawaa Daawitaw odeedda.

\VS{22}Daawite Abiyaataara, «Edoomiyaa Doyk'i he sa'aan de'iyaawaa taani be'eedda wode, I Saa'oolaw odanawaa he gallassi eraad. Ne aawuwaa soo asaa ubbaa hayk'oo ooshettiyaawe taana.

\VS{23}Simmi neeni taananna de'a; yayyoppa. Neena wod'anaw koyiyaa uray taana wod'anaw koyiyaawaa; shin neeni ta matan saro de'ana» yaageedda.




\par }\Chap{23}{\SH Daawite K'a'iila Katamaa \newline  Piliss's'eematuwaappe Ashsheeda
\par }
{\PP \VerseOne{1}«Piliss's'eema asatuu K'a'iila katamaa oliino; katsaakka bonk'k'iino» yaagiyaa oduwaa Daawite siseedda.


\par }{\PP \VS{2}Daawite Med'inaa Godaa, «Taani baade Piliss's'eema asatuwaa oloo?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Med'inaa Goday Daawita, «Ba; Piliss's'eema asatuwaa ola; K'a'iila katamaa ashsha» yaageedda.


\par }{\PP \VS{3}Shin Daawita asatuu, «Nuuni hawaan Yihudaa biittan de'iiddenne yayyeetto; shin Piliss's'eema asatuwaanna olettanaw nuuni K'a'iila katamaa biidde, waan aatsi yayyaneeshsha!» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{4}Hewaa diraw, Daawite zaaretsiide Med'inaa Godaa oochcheedda; Med'inaa Goday Aa, «Piliss's'eema asatuwaa taani new aatsa immana; dendda; K'a'iila katamaa ba» yaageedda.

\VS{5}Daawitenne Aa Asay K'a'iila katamaa biide, Piliss's'eema asatuwaanna oletteeddino; unttunttu mehiyaa omooddeeddino. Unttunttuppe daro asaa wod'iide, Daawite K'a'iila katamaa asaa ashsheeda.


\par }{\PP \VS{6}Abimeleeka na'ay Abiyaataare Daawitakko K'a'iila katamaa bak'atiyaa wode, eefuudiyaa geetettiyaa mayuwaa akkiide beedda.


\par }{\PP \VS{7}Daawite K'a'iila katamaa beeddawaa Saa'ooli sisiide, «S'oossay Daawita ta kushiyan aatsi immeedda; ayaw gooppe, ifitsaynne dirssay de'iyaa katamaa geliide, barekka k'ashetteedda» yaageedda.

\VS{8}K'a'iila katamaa biide, Daawitanne Aa asaa dooddana mala, Saa'ooli bare olanchchatuwaa ubbaa s'eeseedda.


\par }{\PP \VS{9}Saa'ooli bare bolla iitabaa mak'k'eteeddawaa Daawite ereedda; k'eesiyaa Abiyaataara, «Eefuudiyaa haa akka ya» yaageedda.

\VS{10}Hewaappe guyyiyaan Daawite, «Abeet Med'inaa Godaw, Israa'eeliyaa S'oossaw, ta gaasuwaan Saa'ooli K'a'iila katamaa bayzanaw mak'k'eteeddawaa taani ne k'oomay wurssaade sisaad.

\VS{11}K'a'iila katamaa Asay taana Saa'oolaw aatsiide immaneeshsha? Taani ne k'oomay siseeddawaadan Saa'ooli tumukka haa yaaneeshsha? Abeet Med'inaa Godaw, Israa'eeliyaa S'oossaw, taw ne k'oomaw odaarikkii» yaageedda.

\par }{\PP Med'inaa Goday Daawita, «Ee; Saa'ooli yaanawaa» yaagiide zaareedda.


\par }{\PP \VS{12}Daawite, «K'a'iila katamaa asatuu taananne ta asaa Saa'oolaw aatsiide immaneeshsha?» yaagiide zaaretsiidekka oochcheedda.

\par }{\PP Med'inaa Goday, «Ee; unttunttu hinttentta aatsiide immana» yaageedda.

\VS{13}Daawitenne usuppun s'eetu gidiyaa Asay K'a'iila katamaappe kesiide, itti saappe itti sa'aa hemetaa oyk'k'eeddino. Daawite K'a'iila katamaappe bak'ateeddawaa Saa'ooli siseedda wode, baanaw k'oppeeddawaa aggi basheedda.


\par }{\SH Saa'ooli Daawita Oyk'k'anaw Koyeedda
\par }
{\PP \VS{14}Daawite bazuwaa geesotuwaaninne Ziifa woran de'iyaa zoozetuwaan de'eedda. Saa'ooli Aa demmanaw ubbaa gallassi koyee; shin S'oossay Aa Saa'oola kushiyan aatsi immibeenna.

\VS{15}Daawite Ziifa woran de'iyaa Horeesha giyaa saan de'ishshin, Saa'ooli barena wod'anaw kesseeddawaa Daawite ereedda.

\VS{16}Saa'oola na'aa Yoonataani denddiide, Daawitakko Horeesha beedda; Daawita S'oossan wolk'k'aa demmanaadan mintsetsiidde,

\VS{17}«Yayyoppa; ta aawuwaa Saa'ooli neena kushiyaaninne bochchenna; neeni Israa'eeliyaa bolla kaatetana; taanikka neeppe garssana mooddana; haray atto ta aawuu Saa'oolekka hewaa ereedda» yaageedda.

\VS{18}Unttunttu laa"attuukka Med'inaa Godaa sintsan ittuu ittuwaanna c'aak'k'etteeddino; Daawite Horeeshan gam"ina Yoonataani bare soo beedda.\XREF{}{{\XO 23:18 }{\XT{1 Sam. 18:3}}}


\par }{\PP \VS{19}Ziifa asatuu Saa'oolakko Gib'aa katamaa biide, «Daawite Yasemoonappe gedissa baggana Hakiila Deriyaa bolla Horeesha geesuwaan nu matan k'osetti utteedda.\XREF{}{{\XO 23:19 }{\XT{Maz. 54 (Huup'iyaa)}}}

\VS{20}Nu kaatiyaw, ha"ikka neeni doseedda wode haa duge wod'd'a; yaatooppe, nuuni Aa ne kushiyan aatsi immana» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{21}Saa'ooli unttuntta, «Hinttenttu taw k'aretteedda diraw, hinttentta Med'inaa Goday anjjo.

\VS{22}Biide ane gujjiidekka geeshshite; Daawite daro gede hak'a binttonne k'ay yaan ooni Aa be'eeddentto, geeshshiide erite; ayaw gooppe, I loytsi c'inc'c'a giyaawaa taani sisaad.

\VS{23}Daawite k'osettiyaa sa'aa ubbaa be'iide, muruta yewuwaa akkiide, taakko simmiide yiite. Hewaappe guyyiyaan, taani hinttenana baana; I he heeraan de'oppe, taani Aa kumentsaa Yihudaa yaraa giddon demmana gakkanaw koyana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{24}Hewaa diraw, unttunttu Saa'oolappe sintsatiide Ziifa beeddino. Daawitenne Aa Asay Yasemoonappe gedissa baggana de'iyaa Maa'oona woran Aaraba geetettiyaa gad'an de'iino.

\VS{25}Saa'oolinne Aa Asay Daawita koyanaw beeddino. Daawite hewaa siseedda wode, zaallaakko wod'd'iide, Maa'oona woran utteedda. Saa'ooli hewaa siseedda wode Maa'oona bazzuwaa Daawita koyiidde beedda.

\VS{26}Saa'ooli deriyaappe itti bagga miyyiyaanna bee; Daawitenne Aa Asay hinkko bagga miyyiyaanna biino. Unttunttu Saa'oolappe bak'atanaw elleelliino; ayaw gooppe, Saa'oolinne Aa asatuu, Daawitanne Aa asatuwaa oyk'k'anaw mati utteeddino.

\VS{27}Shin kiitetteeddawe Saa'oolakko yiide, «Haaya! Piliss's'eema asatuu biittaa bolla woraajjeeddino» yaageedda.

\VS{28}Saa'ooli Daawita koyiyaawaa aggiide, Piliss's'eema asatuwaana olettanaw beedda. Hewaa diraw, he sa'ay «Shaakkiyaa zaallaa» geetetteedda.

\VS{29}Daawite he saappe kesiide, Enggaada katamaa matan de'iyaa geesotuwaan utteedda.




\par }\Chap{24}{\SH Daawite Saa'oola Shemppuwaa Ashsheeda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Saa'ooli Piliss's'eema asatuwaa yederssiyaa saappe simmina, «Daawite Enggaada katamaa matan de'iyaa woran de'ee» giide aw odeeddino.

\VS{2}Israa'eeliyaa ubbaa giddoppe dooretteedda heezzu sha"a asaa Saa'ooli akkiide, Daawitanne Aa asaa koyanaw, «Wora Deeshshatuu Geessiyaa Zaallaa» giyaa sa'aa mata beedda.


\par }{\PP \VS{3}Saa'ooli ogiyaa doonaan dorssaa ak'uwaa matan de'iyaa gonggoluwaakko yeedda; sheeshshaw uttanaw gonggoluwaa giddo geleedda. Daawitenne Aa Asay gonggoloo giduwaakko shiik'iide utteeddino.\XREF{}{{\XO 24:3 }{\XT{Maz. 57 (Huup'iyaa); Maz. 142 (Huup'iyaa)}}}

\VS{4}Daawita Asay Aa, «Hekko taani ne morkkiyaa ne kushiyan aatsa immana; neeni Aa ne koyeeddawaadan ootsana yaagiide Med'inaa Goday new odeedda gallassay hachcha» yaageeddino. Daawite Saa'oola erissennan shiik'iide, Saa'oola mayuwaa s'eeraappe k'ans's'i akkeedda.


\par }{\PP \VS{5}K'ans's'eeddawaappe guyyiyaan, Daawite bare wozanaan kayyotteedda.

\VS{6}Daawite bare asatuwaa, «Med'inaa Goday okkiide kaateyeedda ta godaw taani hewaa ootsanaawaa woy Aa bolla ta kushiyaa dentsanawaa S'oossay taappe haasso; ayaw gooppe, S'oossay okkiide kaateyeeddawe Aa» yaageedda.\XREF{}{{\XO 24:6 }{\XT{1 Sam. 26:11}}}

\VS{7}Daawite hawaadan seeriide, Saa'oola bare asan boshissennaan diggeedda. Saa'ooli gonggoluwaa giddoppe kesiide, bare ogiyaan geleedda.


\par }{\PP \VS{8}Saa'ooli beeddawaappe guyyiyaan, Daawite gonggoluwaa giddoppe kesiide, Saa'oola, «Ta godaw, kaatiyaw!» yaagiide s'eeseedda; Saa'ooli guyye zaariidde s'eelleedda; Daawite biittan duge guufanniide, Saa'oolaw goyneedda.

\VS{9}Yaatiide Daawite Saa'oola, «Daawite neena k'ohanaw koyee giyaa asatuwaa k'aalaa neeni ayaw sisay?

\VS{10}Ha gonggoluwaa giddon Med'inaa Goday neena hachche taw aatsi immeeddawaa neeni ne ayfiyaan be'aadda; taani neena wod'anaadan amareedawanttu taana dentsetseeddino; shin taani, Med'inaa Goday okkiide kaateyeeddawaa I gidiyaa diraw, taani ta goda bolla ta kushiyaa dentsikke yaagaadde neena ashshaad.

\VS{11}Ta aawoo, be'a; ta kushiyan de'iyaa ne mayuwaa s'eeraa hawaa s'eella! Ne mayuwaa s'eeraappe k'ans's'a akkaad; shin neena wod'abeykke; taani neena k'ohabeennawaanne makkalabeennawaa akeekaade era; taani neena k'ohabeykke; shin neeni taana wod'anaw shankkataasa.

\VS{12}Newaanne tawaa Med'inaa Goday pirddo; Med'inaa Goday neeni taana k'oheeddawaa haluwaa kesso; shin taani ne bolla ta kushiyaa dentsikke.

\VS{13}Beni wode, Iitaa ootsiyaawanttuppe iitabay kesee yaagiyaa leemisuu de'ee; hewaa diraw, taani neena kushiyaaninne bochchikke.

\VS{14}Israa'eeliyaa kaatii O bolla keseeddee? Neeni oona oyk'k'anaw koyay? Hayk'k'eedda kanaa woy kattolliyaa koyay?\XREF{}{{\XO 24:14 }{\XT{1 Sam. 26:20}}}

\VS{15}Med'inaa Goday nu giddon daannato; newaanne tawaa I pirddo; ta yewuwaa s'eelliide, ta diraw I mootetto; ne kushiyaappe taana I ashsho» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Daawite Saa'oolaw haasayiyaawaa wursseedda wode, Saa'ooli Daawita, «Ta na'aw Daawitaa, hewe ne k'aalee?» yaageedda; Saa'ooli bare k'aalaa d'ok'k'isiide yeekkeedda.

\VS{17}K'aykka Daawita, «Neeni taappe aad'd'eedda s'illuwaa; ayaw gooppe, taani new iitabaa ootsina, neena taw lo"obaa ootsaadda.

\VS{18}Med'inaa Goday taana hachche new aatsi imminakka neeni taana wod'abeenna diraw, taw neeni ootseedda lo"obaa taana bessaada.

\VS{19}Asay bare morkkiyaa demmiide k'ohennaan yeddiiyye? Neeni taw hachche ootseedda keekatetsaa diraw, Med'inaa Goday neena anjjo.

\VS{20}Ha"ikka neeni Israa'eeliyaw kaatiyaa gidanawaanne Israa'eeliyaa kawutetsay ne maataa garssan ek'k'anawaa taani eray.

\VS{21}Ha"i simmi taappe guyyiyaan, ta zeretsaa neeni duutsennaadaaninne ta suntsaakka ta aawuwaa golliyaappe k'uc'c'ennaadan Med'inaa Godaa suntsan taw c'aak'k'a» yaageedda.


\par }{\PP \VS{22}Daawite Saa'oolaw c'aak'k'eedda. Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli bare soo simmiide beedda; Daawitenne Aa Asay pude geessuwaa beeddino.




\par }\Chap{25}{\SH Sammeela Hayk'uwaa
\par }
{\PP \VerseOne{1}Sammeeli hayk'k'ina Israa'eeliyaa asatuu ubbay shiik'iide, aw yeekkeeddino; Raama kataman de'iyaa Aa son moogeeddino.

\par }{\SH Daawita, Naabaalanne Abigaalo
\par }
{\PP Hewaappe guyyiyaan, Daawite Paaraana bazzuwaa beedda.

\VS{2}Maa'oonan itti bitanii de'ee; he bitaniyaw ak'uu K'armmeloosan de'ee; I daro dure; itti sha"a deeshshatuunne heezzu sha"a dorssatuu aw de'iino. I unttunttu isikiyaa K'armmeloosa kataman meedee.

\VS{3}He bitaniyaa suntsay Naabaala; Aa machchatti suntsay Abigaalo. Iza eranchchanne malaa lo"a machchattio; shin I asinay mek'etsi baynna iita asaa. I Kaaleeba yara.


\par }{\PP \VS{4}Daawite woran de'iidde, dorssaa isikiyaa Naabaali meediyaawaa siseedda.

\VS{5}Daawite tammu wodallatuwaa hawaadan yaagiide kiitteedda; «Naabaalakko K'armmeloosa katamaa biide, ta suntsan Aa sarotite;

\VS{6}Saro de'ay! Neenikka ne golliyaa asaykka saree! New geeddawe ubbay saro de'ii!


\par }{\PP \VS{7}«Neeni dorssaa isikiyaa meediyaawaa taani sisaad; ne dorssaa heemmiyaawanttu nuunanna ittippe de'eedda wode, nuuni unttuntta genibeykko; unttunttu K'armmeloosa kataman utteedda wode ubbaan unttunttubaappe ayaynne pac'c'ibeenna.

\VS{8}Hewaa neeni ne k'oomatuwaa oochchooppe, unttunttu new odana. Nuuni hachche shoobiyaa gallassi neekko yeedda diraw, ta wodalla asatoo hayyanaa lo"a; ne kushiyan de'iyaabaappe ne k'oomatoonne ne na'aa Daawitaw hayyanaa imma yaagite» yaagiide azazeedda.


\par }{\PP \VS{9}Daawita asatuu Naabaalakko gakkiide, Daawita kiitaa aw odeeddino; hewan naageeddino.


\par }{\PP \VS{10}Naabaali Daawita k'oomatuwaa, «Daawite oonee? Isseya na'ay oonee? Ha wodiyaan daro k'oomatuu barenttu godatuwaappe bak'atiino.

\VS{11}Ta ukitsaa, ta haatsaanne ta dorssaa meediyaawanttoo shuketteedda ashuwaa dentsaade, ha oonenttonne yeedda sa'ay erettenna asatoo ayaw immoo?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{12}Daawita asatuu simmiide guyye beeddino. Bi gakkiide Naabaali geeddawaa ubbaa Daawitaw odeeddino.

\VS{13}Daawite bare asatuwaa, «Hinttenttu mashshaa mashshaa danc'c'ite» yaageedda; hewaappe guyyiyaan ubbatuukka barenttu mashshaa mashshaa danc'c'eeddino; Daawitekka bare mashshaa danc'c'eedda. Daawite oyddu s'eetuwaa gidiyaa asatuwaana pude beedda; laa"u s'eetu Asay unttunttuwaa naagiidde atteedda.


\par }{\PP \VS{14}K'oomatuwaappe ittuu Naabaala machchato Abigaalo hawaadan yaageedda; «Daawite woran de'iidde nu godaa, ‹Saro› gaanaw asaa kiitteedda; shin I unttuntta boreedda.

\VS{15}Gidoppekka, ha asatuu nuw loytsi lo"a; unttunttu nuuna genibeykkino; nuuni unttunttunna ittippe dembban peesheedda wode ubbaan nubaappe ayaynne pac'c'ibeenna.

\VS{16}Nuuni nu dorssaa wudiyaa unttunttu matan heemmiyaa wode, k'ammanne gallassi unttunttu nuw dirssaa gideeddino.

\VS{17}Hayanaa ha yewuwaa waatanenttonne k'oppa; ayaw gooppe, nu godaa bollanne Aa soo asaa bolla kobabay kessana hanee. Nu goday hewaa mala mek'etsi baynna iita asaa gideedda diraw, ooninne aw haasayanaw danddayenna» yaageedda.


\par }{\PP \VS{18}Abigaala ellekka laa"u s'eetu komppo ukitsaanne laa"u ogoruwaa woyniyaa eessaa, s'iis'etteedda dorssatuwaa ichcheshatuwaa, tammanne laappun kiilo giraame tishaa s'iis'aa, itti s'eetu wurc'c'o woyniyaa teeraanne balasiyaa bak'etsaa melaappe laa"u s'eetuwaa akkaade, hariyaan c'aanaaddu.

\VS{19}Yaataade k'oomatuwaa, «Hinttenttu taappe sintsaw aad'd'iide biite; taani hinttenttu geeduwaa kaallana» yaagaaddu; shin bare asinaa Naabaalaw ayinne odabeykku.

\VS{20}Bare hariyaa toggaadde deriyaana duge zanggaaraa wod'd'iyaa wode, Daawitenne Aa Asay iikko simmiide duge wod'd'iino; iza unttunttunna gakettaaddu.


\par }{\PP \VS{21}Daawite bare wozanaan, «Abaappe ayaynne pac'c'ennaadan taani ha bitaniyaa ak'uwaa ubbaa naageeddawe c'oo mela; taani lo"eeddawaa kushiyaa I taw iitaa zaareedda.

\VS{22}Wontta guura gakkanaw, taani aabaa gideedda ubbaappe itti attumawaanne pas'a aggooppe, S'oossi taana pas'a aggoppo» yaageedda.


\par }{\PP \VS{23}Abigaala Daawita be'eedda wode, hariyaappe ellekka wod'd'aade, Daawita sintsan biittan guufannaade aw wutishaaddu.

\VS{24}Iza Aa gediyaan kunddaade, «hay ta godaw, ha bayzuu ta s'alalaassa gido! Taana ne k'oomatoo haasayissaarikkii; taani ne k'oomatta haasayiyaawaa sisaarikkii.

\VS{25}Ha mek'etsi baynna iita bitaniyaabaa, Naabaalabaa sisoppa; ‹Naabaala› guussay ‹Eeya› giyaawaa; I bare suntsaadankka eeyaa. Ta godaw, neeni kiitteedda asatuwaa taani ne k'oomatta be'abeykke.


\par }{\PP \VS{26}«Med'inaa Goday ero! Ne shemppu ero! Neeni suutsaa gussennaadaaninne ne kushiyan ne haluwaa kessennaadan, neena ta godaa te'eeddawe Med'inaa Godaa. Ne morkketuunne neena ta godaa k'ohanaw koyiyaawanttu Naabaaladan hanino.

\VS{27}Ha imotay taani ne k'oomatta new ta godaw aheeddawe neena kaalliyaa asatoo imetto.

\VS{28}Hay ta godaw, taani ne k'oomatta baleedda balaa atto yaaga! Neeni Med'inaa Godaa olaa olettiyaa diraw, Med'inaa Goday neenanne ne zeretsaa kaateyana. Neeni de'eedda laytsaa ubbaan iitatetsay ne bolla beettoppo.


\par }{\PP \VS{29}«Ayaa asaynne neena wod'anaw koyooppe, itti uray bare al"o miishshaa naagiyaawaadan, Med'inaa Goday ne S'oossay neena saro naagana. Shin shuchchaa yambbarshshan oliyaawaadan, I ne morkkatuwaa de'uwaa olana.

\VS{30}Med'inaa Goday ta godaw ootsanaw haasayeedda keekatetsaa ubbaa ootsiyaa wodenne Israa'eeliyaa bolla kaateyiyaa wode,

\VS{31}gaasuu baynnan suutsaa gusseeddawaan woy bare haluwaa kesseeddawaan ta godaa wozanay dagammennanne hirggenna. Med'inaa Goday new keekeedda wode, taana ne k'oomatoo dogoppa» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{32}Daawite Abigaalo, «Neena taananna gaketanaw hachche kiitteedda Med'inaa Goday, Israa'eeliyaa S'oossay galatetto.

\VS{33}Neeni lo"o k'oppeedda dirawunne taani asaa suutsaa gussennaadaan ta kushiya c'igetennaadan diggeedda diraw, anjjetta.

\VS{34}Hewe bayinnawaa gidooppe, taani neena k'ohennaadan te'eedda de'uwaa Med'inaa Goday, Israa'eeliyaa S'oossay ero! Neeni taananna gaketanaw elleellaade yeennentto, sa'ay wonttana gakkanaw, Naabaalabaa gidiyaa itti attuma asinne pas'a attena» yaageedda.

\VS{35}Abigaala aw aheedawaa I kushiyaappe Daawite akkiide, «Ne soo saro gakka. Taani ne k'aalaa sisaad; ne ooshaakka akkaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{36}Abigaala simmaade Naabaalakko yiyaa wode, kaatiyaa son giigiyaa baalaa mala baalaa miziidde son utteedda; Naabaali loytsi matsottiide, bare wozanaan nashettee. Hewaa diraw, sa'ay wonttanaw, Abigaala aw ayaanne k'aattabeykku.

\VS{37}Wontta Naabaali matsuwaa zaareeddawaappe guyyiyaan, Aa machatanne ha yewuwaa ubbaa aw odaaddu; Naabaala wozanay daaburina I jollu geedda.

\VS{38}Tammu gallassaappe simmina, Med'inaa Goday Naabaala shoc'ina, I hayk'k'eedda.


\par }{\PP \VS{39}Naabaali hayk'k'eeddawaa Daawite siseedda wode, «Med'inaa Goday galatetto! Naabaali taana shek'k'eeddawaa haluwaa I keseedda; taani Aa k'oomay iitabaa ootsennaadan te'eedda; Naabaali ootseedda itatetsaa Med'inaa Goday Aa huup'iyaan zaareedda» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyyiyaan, Daawite Abigaalo akkanaw kiitaa yeddiide ooshisseedda.

\VS{40}Daawita k'oomatuu K'armmeloosa katamaa Abigaalikko biide, «Neeni Daawita gelanaaddan neena akkiide baanaw I nuuna neekko kiitteedda» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{41}Abigaala biittan guufanna wutushaade, «Taani ne k'oomata new kiitettanawunne ne k'oomatuwaa gediyaa meec'c'anaw giiga uttaad» yaagaaddu.

\VS{42}Abigaala ellekka denddaade bare hariyaa toggaaddu; I danggaas'iretuu ichcheshatuu izo kaalliide beeddino; Daawita k'oomatta baade, Daawita gelaaddu.


\par }{\PP \VS{43}Daawite hawaappe kase Iziraa'eeliyaa Ahino'aamokka akkeedda; unttunttu laa"attuukka Aa machatuwaa.

\VS{44}Saa'ooli Daawita machchato, bare naatto Miikaalo Galliima kataman yeletteedda Laawisha na'aa Pals's'i'eelaw immeedda.\XREF{}{{\XO 25:44 }{\XT{2 Sam. 3:14-16}}}




\par }\Chap{26}{\SH Daawite Saa'oola Shemppuwaa Laa"entsokka Ashsheeda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Ziifa asatuu Saa'oolakko Gib'aa katamaa biide, «Daawite Yasemoona sintsan de'iyaa Hakiila giyaa deriyaan k'osetti utteedda gidennee?» yaageeddino.\XREF{}{{\XO 26:1 }{\XT{Maz. 54 (Huup'iyaa)}}}

\VS{2}Hewaappe guyye Saa'ooli denddiide, Israa'eelatuwaappe dooretteedda heezzu sha"a asatuwaa akkiide, Daawita koyanaw Ziifa bazzuwaa beedda.

\VS{3}Saa'ooli Yasemoona sintsan de'iyaa Hakiila deriyaa bolla ogiyaa gas'aan dunkkaaneedda; shin Daawite he woran utteedda. Saa'ooli Aa kaalliide yaa beeddawaa eriide,

\VS{4}geeddiyaawantta yeddiide, Saa'ooli tumukka he sa'aa gakkeeddawaa geeshsheedda.

\VS{5}Daawite denddiide, Saa'ooli dunkkaaneedda sa'aa beedda; Saa'oolinne ola gadaaway Neera na'aa Abaneeri giseedda sa'aa be'eedda. Saa'ooli geessuwaa giddon giseedda; olanchchatuu Aa yuushshuwaan de'iino.


\par }{\PP \VS{6}Daawite Hiitiyaa Abimeleekanne S'aruuya na'aa Yoo'aaba ishaa Abishaaya, «Saa'ooli shiik'eedda sa'aa taananna baanawe oonee?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Shin Abishaayi, «Taani neenana baana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{7}Hewaa diraw, Daawitenne Abishaayi he gallassaa k'amma olanchchatuwaakko yiyaa wode, Saa'ooli bare tooraa huup'isana biittan esiidde, geessuwaa giddon giseeddawaa demmeeddino. Abaneerinne olanchchatuu Aa yuuyyi aad'd'iide giseeddino.


\par }{\PP \VS{8}Abishaayi Daawita, «S'oossay ne morkkiyaa hachche ne kushiyan aatsi immeedda; taani ta tooraan Aa itti gede biittaana gatsaade sikkay; taani Aa laa"u geedde c'addanaw koshshenna» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Shin Daawite Abishaaya, «Neeni Aa wod'oppa; Med'inaa Goday okkeedda kaatiyaa bolla bare kushiyaa dentsiyaa oonanne S'oossay murana» yaageedda.

\VS{10}K'aykka I Abishaaya, «Med'inaa Goday ero! Med'inaa Goday Aa shoc'anawaa taani eray; bare gallassay gakkina I hayk'k'ana, woy olettanaw biide I d'ayana.

\VS{11}Med'inaa Goday okkeedda kaatiyaa bolla taani kushiyaa dentsennaadan taana Med'inaa Goday te"o. Ane Aa huup'isaan de'iyaa tooraanne haatsaa otuwaa akkaade dendda» yaageedda.\XREF{}{{\XO 26:11 }{\XT{1 Sam. 24:6}}}


\par }{\PP \VS{12}Hewaappe guyye Daawite Saa'oola huup'isaan de'iyaa tooraanne haatsaa otuwaa akkeedda; unttunttu beeddino. Shin unttuntta ooninne be'ibeenna, woy ooninne eribeenna, woy ooninne beegottibeena; Med'inaa Goday wolk'k'aama gem"ishshuwaa unttunttu bolla yeggeedda diraw, ubbatuukka gem"ishshuwaa tayrotteeddino.


\par }{\PP \VS{13}Daawite hefintsa pinniide, hara deriyaa huup'iyaan unddenna sa'aan haakkiide ek'k'eedda.

\VS{14}Daawite Saa'oola olanchchatuwaanne Neera na'aa Abaneera, «Abaneera! Abaneera! Taani s'eesiyaawaa sisikkii?» yaagiide waasseedda.

\par }{\PP Abaneeri, «Ha s'eesiide kaatiyaa gem"ishshuwaa diggiyaawe oonee?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Hewaappe guyye Daawite, «Neeni wozanaama asaa gidikkiiyye? Israa'eeliyaa giddon ne mali ooni de'ii? Yaatina, kaatiyaa ne godaa ayaw naagikkii? Ayaw gooppe, itti Asay kaatiyaa ne godaa wod'anaw yaa beedda.

\VS{16}Neeni ootseeddabay lo"a gidenna. Med'inaa Goday ero! Neeninne ne olanchchatuu Med'inaa Goday okkeedda hinttenttu godaa naagibeenna diraw, unttunttu hayk'anaw besse. Kaatiyaa tooraanne Aa huup'isaan de'iyaa haatsaa otuwaa be'ay?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{17}Saa'ooli Daawita k'aalaa gidiyaawaa eriide, «Ta na'aw Daawitaa, hewe ne k'aalee?» yaageedda.

\par }{\PP Daawite, «Ee; ta godaw, kaatiyaw, hewe ta k'aalaa» yaageedda.

\VS{18}K'aykka I Saa'oola, «Ta godaw, taana ne k'oomaa neeni ayaw kaallay? Taani ay ootsaadditaa? Taani ay bayzaadittaa?

\VS{19}Ha"ikka ta godaw, kaatiyaw, neeni ta k'aalaa, ne k'oomaa k'aalaa sisanaadaan taani neena woossay; Med'inaa Goday neena ta bolla dentseeddawaa gidooppe, yarshshuwaa I akko; shin asatuu neena dentseeddawaa gidooppe, unttunttu Med'inaa Godaa sintsan shek'etteeddawantta gidino! Ayaw gooppe, ‹Bare; hara s'oossatoo goynna› yaagiide, Med'inaa Godaa biittan taw de'iyaa es's'aappe unttunttu taana ha"i kesseeddino.

\VS{20}Ha"i simmi Med'inaa Godaa sintsaappe haakkiide de'iyaa biittan ta suutsaa gussoppa; itti Asay akka shankkatanaw deriyaa huup'iyaa kesiyaawaadan, Israa'eeliyaa kaatii itti kattolliyaa koyanaw kesseedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{21}Saa'ooli Daawita, «Taani nagaraa ootsaad. Ta na'aw Daawitaa, haa simma! Hachche k'amma neeni taana hayk'uwaappe ashsheeda diraw, taani neena laa'entso genikke. Tumuppe taani eeyabaa hanaad; wolk'k'aama balaa balaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{22}Daawite, «Kaatiyaw, ne tooray hawesh; ne asatuwaappe itti Asay yiide akko.

\VS{23}Asay huup'iyaan huup'iyaan s'illeeddabawunne ammanetteedabaw Med'inaa Goday Aa gatiyaa c'iggee. Neena Med'inaa Goday hachche ta kushiyan aatsiide immeedda; shin Med'inaa Goday okkeedda kaatiyaa bolla taani ta kushiyaa dentsanaw dosabeykke.

\VS{24}Taani tumu hachche neena ashshowaadan Med'inaa Goday taanakka ashsho; k'ay metuwaa ubbaappe taana wotsi akko» yaageedda.


\par }{\PP \VS{25}Saa'ooli, «Ta na'aw Daawitaa, neeni anjjetta. Neeni gitabaa ootsana; neeni tumuppe s'oonana» yaageedda. Daawite bare ogiyaa beedda; Saa'oolekka bare soo simmeedda.




\par }\Chap{27}{\SH Daawite Piliss's'eema Biittaa Bak'ateedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Daawite bare wozanaan, «Itti gallassi taani Saa'oola kushiyan dabatana; taani Piliss's'eema gadiyaa bak'atanaappe attina, harabay taw lo"enna. Yaatina, Saa'ooli Israa'eeliyaa biittaa ubbaan taana koyiyaawaa aggana; yaatooppe taani Aa kushiyaappe kessa akkana» yaagiide k'oppeedda.


\par }{\PP \VS{2}Hewaa diraw, Daawitenne aanana de'iyaa usuppun s'eetu asatuu denddiide, Gaate Kaatiyaa Maa'ooka na'aa Akiishakko beeddino.

\VS{3}Daawitenne Aa Asay Akiishaara Gaaten utteeddino. Asay ubbay bare soo asaa asaa akkiide beedda; Daawitekka bare machatuwaa, Iziraa'eeliyaa Ahino'aamonne Naabaala am"atta, K'armmeloosiyaa Abigaalo akkiide beedda.

\VS{4}«Daawite Gaate bak'ateedda» giyaawaa sisiide, Saa'ooli laa"entsuwaa Aa koyiyaawaa aggi basheedda.


\par }{\PP \VS{5}Daawite Kaatiyaa Akiisha, «Neeni taanan nashettooppe, taani yaan de'ana mala, ne kawutetsan de'iyaa katamatuwaappe ittinno taw imma. Taani ne k'oomay kaatii de'iyaa kataman neenana ittippe ayaw uttanee?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{6}He gallassi Akiishi S'ik'ilaaga katamaa Daawitaw immeedda; hachche gakkanawukka S'ik'ilaaga katamay Yihudaa kaatetuwaassa gidiide atteedda.

\VS{7}Daawite Piliss's'eema biittan itti laytsanne oyddu aginaa de'eedda.


\par }{\PP \VS{8}Daawitenne Aa asatuu pude biide, Gashuuratuwaa, Girzzetuwaanne Amaaleek'atuwaa oliino. Beniideppe doommiide, he asatuu Shurappe biide Gibs'e gakkanaw de'iyaa biittan de'eeddino.

\VS{9}Daawite he biittaa oliyaa wode awudenne he biittan de'iyaa mac'c'awaa gidiina, attumawaa gidiina, pas'a aggibeenna; dorssaanne miizzaa, hariyaanne gaaluwaa, mayuwaakka akkeedda; yaatiide Akiishakko simmee.

\VS{10}Akiishi, «Hachche hak'an shiik'eedditee?» yaagiide Daawita oochchee.

\par }{\PP Daawite, «Neegeeba woran de'iyaa Yihudaa asatuu bolla, woy Yiraahima'eela asatuu bolla, woy K'eena asatuwaa bolla shiik'eeddo» yaagee.


\par }{\PP \VS{11}Unttunttuppe itti asaynne Gaate katamaa yiide, «Daawite hawaa ootseedda» giide odenna mala, Daawitenne Aa asatuu mac'c'awaa attumawaa ashshenan wurssi wod'iino. Daawite Piliss's'eema biittan de'eedda wode ubbaan hewaadan ootseedda.

\VS{12}Akiishi Daawitan ammanettiide, «Daawite bare asan, Israa'eelan loytsi is's'etteedda; hewaa diraw, I taw med'inaw k'oomaa gidana» yaagiide k'oppeedda.




\par }\Chap{28}{\SH Saa'oolanne Enddoore Shareechchatto
\par }
{\PP \VerseOne{1}He wode Piliss's'eema asatuu Israa'eelatuwaa olanaw barenttu olanchchatuwaa shiishsheeddino. Akiishi Daawita, «Neeninne ne asatuu taananna olaa baanawaa tumu era utta» yaageedda.


\par }{\PP \VS{2}Daawite, «Hewaa gidooppe, taani ne k'oomay ootsanabaa neeni be'ana» yaageedda.

\par }{\PP Akiishi, «Daro lo"a; taani neena ta de'eedda laytsaa ubbaan taana naagiyaawaa kessana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{3}Hawaappe kase baggan Sammeeli hayk'k'ina, Israa'eeliyaa asatuu ubbatuu aw yeekkiide, Aa kataman Raaman Aa moogeeddino. Saa'ooli moyttiliyaa s'eesiyaawanttanne shareechchatuwaa Israa'eeliyaa biittappe yederssiide kessi diggeedda.\XREF{}{{\XO 28:3 }{\XT{Wog. 20:27; Zar. 18:10-11; 1 Sam. 25:1}}}


\par }{\PP \VS{4}Piliss's'eema olanchchatuu shiik'iide yiide, Shuneema kataman utteeddino; Saa'oolekka Israa'eeliyaa asaa ubbaa shiishshiide, Gilbboo'a Deriyan utteedda.

\VS{5}Saa'ooli Piliss's'eema olanchchatuwaa be'iide yayyeedda; Aa wozanaykka loytsi dagammeedda.

\VS{6}Hewaa diraw, I ay ootsanenttonne Med'inaa Godaa oochcheedda; shin Med'inaa Goday akumuwaan gidiina, woy Uuriimiyaan gidiina, woy timbbitiyaa odiyaawanttu baggana gidiina, aw odibeenna.\XREF{}{{\XO 28:6 }{\XT{Pay. 27:21}}}

\VS{7}Hewaappe guyyiyaan, Saa'ooli bare k'oomatuwaa, «Moytilliyaa s'eesiyaa shareechchatuwaa taw koyyite; taani iikko baade izo oochchana» yaagiide azazeedda.

\par }{\PP Saa'oola k'oomatuu, «Moyttiliyaa s'eesiyaa itti shareechchatta Enddooren de'aw» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{8}Saa'ooli barena erissenna mala hara mayuwaa mayyiide, laa"u asatuwaa akkiide, k'amma he shareechchattikko beedda; mishiratto, «Hayyanaa taw itti moyttiliyaa s'eesarkkii; taani suntsaa odiyaa asaa taw dentsaarikkii» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Hewaappe guyye mishiratta, «Moytilliyaa s'eesiyaawanttanne shareechchatuwaa Israa'eeliyaa biittappe Saa'ooli wooti yederssi kesseeddentto, tuma neeni eraasa. Taana wod'isanaw neeni taw ayaw p'iriyaa yeggay?» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{10}Saa'ooli mishiratto, «Med'inaa Goday ero! Neeni hawaa diraw murettakka» yaagiide Med'inaa Godaan c'aak'k'eedda.


\par }{\PP \VS{11}Yaatina, Mishirata, «Taani new oona dentsoo?» yaagaadde oochchaaddu.

\par }{\PP Saa'ooli, «Sammeela taw dentsa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{12}Shareechchatta Sammeela be'aade, waasuwaa s'ulaaddu; Saa'oola, «Neeni taana ayaw c'immaad? Neeni Saa'oola gidikkii!» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{13}Kaatii, «Ayinne baawa; yayyoppa! New ayee beettiyaawe?» yaageedda.

\par }{\PP Mishirata, «Itti moyttilii biittaa giddoppe kesiyaawe beettee» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{14}Saa'ooli mishiratto, «I ay malatii?» yaageedda.

\par }{\PP Mishirata, «Afilaa mayyeedda itti c'ima bitanii keseedda» yaagaaddu.

\par }{\PP Saa'ooli he bitanii Sammeela giddeeddawaa eriide, Aa sintsan sa'aan gisiide gufanneedda.


\par }{\PP \VS{15}Sammeeli Saa'oola, «Taana duufuwaappe dentsaade ayaw shabbaray?» yaageedda.

\par }{\PP Hewaappe guyye Saa'ooli, «Taani daroppe un"ettaad; ayaw gooppe, Piliss's'eema asatuu taana oliino; S'oossaykka taappe shaaketeedda; timbbitiyaa odiyaawanttu baggana gidiina woy akumuwaan gidina, I taani oochchiyaawaa odenna. Hewaa diraw, taani ootsanabaa neeni taw odanaadan neena s'eesaad» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Sammeeli, «Med'inaa Goday shaakettiide ne morkkiyaa gidikichchowaappe attina, taana ayaw zoretaa bessay?

\VS{17}Med'inaa Goday ta baggana kaseti odeeddawaa ootsi kichcheedda; Med'inaa Goday kawutetsaa neeppe bonk'k'i akkiide, ne shooro Daawitaw immi diggeedda.\XREF{}{{\XO 28:17 }{\XT{1 Sam. 15:28}}}

\VS{18}Neeni Med'inaa Godaw azazettabeena dirawunne Aa hank'k'uwaa suulliyaawaa Amaaleek'a asatuwaa bolla polabeenna diraw, Med'inaa Goday hachche ha yewuwaa ne bolla ootsee.\XREF{}{{\XO 28:18 }{\XT{1 Sam. 15:3-9}}}

\VS{19}Neenanne Israa'eeliyaa, Med'inaa Goday Piliss's'eema asatoo aatsi immana; neeninne ne naanay wontti taanan gakettanaw; Med'inaa Goday Israa'eeliyaa olanchchatuwaa Piliss's'eema asatoo aatsi immana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{20}Saa'ooli Sammeela oduwaa sisiide yayyeedda diraw, ellekka biittan dolc'c'u giide kunddi aggeeda. Saa'ooli he gallassaa kumentsaanne k'ammaa kumentsaa k'uma mibeenna diraw, Aa wolk'k'ay is's'eedda.

\VS{21}He mishiratta Saa'oolakko yaade, I loytsi kokkoriyaawaa be'aade, «Taani ne k'oomatta new azazettaaddi; neeni taana oochcheeddawaa ta shemppuwaa aggaade ootsaad.

\VS{22}Ha"i taani ne k'oomatta giyaawaa hayyanaa sisa; neeni maade, minaadde ne ogiyaa baana mala, taani new guutsa k'uma aatsay» yaagaaddu.


\par }{\PP \VS{23}Hewaappe guyye Saa'ooli, «Miikke» yaagiide is's'eedda. Shin Aa asatuu he mishiratinakka gidiide shoobbeeddino; Saa'ooli shoobettiide biittappe denddiide, gisuwaan utteedda.

\VS{24}He mishirata ellekka bare son de'iyaa bolttiboltta maraa shukka bashaaddu; d'iiliyaa akka munak'aade, irshshuwaa yeggennaan ukitsaa uukkaaddu.

\VS{25}Yaataade Saa'oolawunne Aa asatoo aatsina, unttunttu meeddino. He gallassi k'amma denddiide beeddino.




\par }\Chap{29}{\SH Akiishi Daawita Guyye S'ik'ilaagi Yeddeedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Piliss's'eema asatuu barenttu olanchchatuwaa ubbaa Afeek'an shiishsheeddino. Israa'eelatuu Iziraa'eelan de'iyaa haatsaa pulttiyaa matan utteeddino.

\VS{2}Piliss's'eematuwaa kaappatuu barenttu s'eetatuwaa c'itaaninne sha"atuwaa c'itan salppeeddino; Daawitenne Aa Asay Akiishaara ittippe guyye baggana salppeeddino.

\VS{3}Piliss's'eematuwaa kaappatuu be'iide, «Ha Ibraawetuu hawaan ay ootsiinoo?» yaageeddino.

\par }{\PP Akiishi Piliss's'eematuwaa kaappatuwaa, «Hawe beni Israa'eeliyaa Kaatiyaa Saa'oola k'oomaa Daawita gidennee? I daro wodeppe taananna ittippe de'ee; I Saa'oola kaddiide kesoodeppe hanno gakkanaw, taani an balaa demmabeykke» yaageedda.


\par }{\PP \VS{4}Shin Piliss's'eematuwaa kaappatoo Akiisha hank'k'ettiide, «Ha bitaniyaa neeni aw immeedda katamaa guyye zaara; I nuunanna olaa booppe I nuuna zaariide olana. I bare godaana sigetsanaw nu asatuwaa k'ood'iyaa muuc'iyaawaappe hara lo"iyaabay ayee?

\VS{5}K'ay mac'c'a asatuu yes's'iiddinne duriidde, ‹Saa'ooli bare sha"aa wod'eedda; Daawite bare tammu sha"aa wod'eedda› yaagiide sabbeeddawe ha Daawita gidenneeyye?» yaageeddino.\XREF{}{{\XO 29:5 }{\XT{1 Sam. 18:7; 21:11}}}


\par }{\PP \VS{6}Hewaa diraw, Akiishi Daawita s'eesiide, «Med'inaa Goday ero! Neeni ammanettiyaa asaa; neeni taananna olaw baanawaa taani nashettay; neeni taakko yoodeppe hanno gakkanaw, taani ne bolla balaa demmabeykke. Shin kaappatuu neeni olaw baanawaa nashetikkino.

\VS{7}Neeni ha"i simmaade saruwaan ba; Piliss's'eematuwaa kaappatuwaa nashechchenawaa ayinne ootsoppa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{8}Daawite Akiisha, «Taani ay ootsaadditaa? Taani neenana de'oodeppe hanno gakkanaw, taanan balaa demmabeykke gaadda; yaatina, kaatiyaa ta godaa morkkatuwaanna baade ayaw olettikkita?» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Akiishi Daawita, «S'oossaa kiitanchchaadan neeni taw ammanettiyaawaa gidiyaawaa taani eray; gidooppenne, Piliss's'eematuwaa kaappatuu, ‹I nuunanna olaa booppo› yaageeddino.

\VS{10}Ha"i simmi wonttaanna denddaade, neenanna yeedda ne godaa k'oomatuwaannakka ittippe sa'ay wonttiyaa wode biite» yaageedda.


\par }{\PP \VS{11}Daawitenne Aa asatuu Piliss's'eema gadiyaa simmanaw wontta guuran denddeeddino; Piliss's'eema asatuukka pude Iziraa'eela beeddino.




\par }\Chap{30}{\SH Daawite Amaaleek'atuwaana Oletteedda
\par }
{\PP \VerseOne{1}Daawitenne Aa asatuu heezzentso gallassi S'ik'ilaaga katamaa gakkeeddino. Amaaleek'a asatuu Neegeeba bazzuwaanne S'ik'ilaaga katamaa mayyeeddino; S'ik'ilaaga katamaa taman s'uuggeeddino.

\VS{2}S'ik'ilaaga kataman de'iyaa machatuwaanne naanatuwaappe c'imaa gakkanaw de'iyaa ubbatuwaa omoodeeddino; unttuntta ubbaa akkiide afeedinoppe attina, itti asanne wod'ibeykkino.


\par }{\PP \VS{3}Daawitenne Aa asatuu S'ik'ilaaga katamaa gakkiyaa wode, katamay taman s'uugettikichcheeddawaanne k'ay unttunttu mac'c'a asatuu, unttunttu attuma naanaynne unttunttu mac'c'a naanay omoodettikichcheeddawaa be'eeddino.

\VS{4}Yaatina, Daawitenne aananna ittippe de'iyaa Asay barenttu wolk'k'ay is's'ana gakkanaw waassiide yeekkeeddino.

\VS{5}Daawita mac'c'a asatuu laa"atuu, Iziraa'eeliyaa Ahino'aamonne K'armmeloosiyaa Naabaala am"atti Abigaala omoodetteeddino.\XREF{}{{\XO 30:5 }{\XT{1 Sam. 25:42-43}}}


\par }{\PP \VS{6}Asay Daawita shuchchaan c'addanaw haasayeedda diraw, Daawite loytsi tuggateedda; ayaw gooppe, Aa Asay ubbay bare attumawaa naanaynne mac'c'a naanatuwaa diraw, loytsi yiloteedda; shin Daawite Med'inaa Godaan bare S'oossan minetteedda.


\par }{\PP \VS{7}Daawite Abimeleeka na'aa k'eesiyaa Abiyaataara, «Eefuudiyaa haa akkaade ya» yaageedda; Abiyaataare eefuudiyaa Daawitaw aheedda.\XREF{}{{\XO 30:7 }{\XT{1 Sam. 22:20-23}}}

\VS{8}Daawite Med'inaa Godaa, «Taani ha mayyeeddawanttu geeduwaa kaallaade boo? Booppe taani unttuntta gakkanee?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP S'oossay, «Ee; unttuntta kaallaade ba; unttuntta neeni gakkanaasa; omoodetteeddawanttakka zaarana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{9}Daawitenne aanana de'iyaa usuppun s'eetu asatuu denddiide Bisoora Shaafaa gakkina, asaappe amareedawanttu yaan atteeddino.

\VS{10}Ayaw gooppe, laa"u s'eetu asatuu shaafaa pinnanaw loytsi daabureeddino. Shin Daawitenne oyddu s'eetu asatuu paanaa kaalleeddino.


\par }{\PP \VS{11}Hewaappe guyyiyaan, asatuu itti Gibs'awiyaa dembbaan demmiide, Daawitakko aheeddino; aw ushanaw haatsaa, maanawukka k'umaa immina meedda.

\VS{12}K'ay balasiyaa ayfiyaa melaappe bakkaanne laa"u wurc'c'o woyniyaa teeraa aw immeeddino; I miide mineedda; ayaw gooppe, I heezzu gallassinne heezzu k'amma k'uma mibeenna haatsaakka ushibeenna.

\VS{13}Daawite he bitaniyaa, «Neeni oossee? Hak'appe yaad?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP Shin bitanii, «Taani Amaaleek'a bitaniyaw ayileteedda Gibs'e asaa; heezzu gallassappe kase taani saketteedda diraw, ta goday taana yeggi basheedda.

\VS{14}Nuuni Yihudaa asatuwaa bolla, Kariita asatuwaa bollanne Kaaleeba yaratuwaa bolla Neegeeba woran shiik'eeddo; S'ik'ilaaga katamaakka tamaan s'uuggeedda» yaageedda.


\par }{\PP \VS{15}Daawite, «Neeni taana he shiik'eedda c'itaakko kaaletsana danddayay?» yaagiide oochcheedda.

\par }{\PP I, «Neeni taana wod'enaadaaninne ta godaw aatsaade immennaadan taw S'oossan c'aak'k'a; yaatooppe, taani neena unttunttukko duge kaaletsana» yaageedda.


\par }{\PP \VS{16}Hewaappe guyyiyaan, bitanii Daawita unttunttukko kaaletsiide gatseedda. Unttunttu Piliss's'eeme biittaappenne Yihudaa gadiyaappe omoodeeddabay loytsi daro gideedda diraw, nashettiidde miiddinne ushiidde biittaa ubbaan laaletti utteeddino.

\VS{17}He gallassi omarssaappe biide wonttetsa gallassaa omarssay gakkanaw, Daawite unttuntta shoc'eedda; gaaluwaa toggiide bak'ateedda oyddu s'eetu yalagatuwaappe attina, haray itti asaynne attiide bibeena.

\VS{18}Amaaleek'a asatuu afeedda ubbabaa, bare laa"u mac'c'a asatuwaanakka gujjiide, Daawite wotsi akkeedda.

\VS{19}Asatuu omooddi afeedawaappe ayaynne pac'c'ibeenna; naanay woy c'imay, attuma naanay woy mac'c'a naanay, unttunttu omooddi afeedda harabay ubbabaykka pac'c'ennan de'ee; Daawite ubbaakka zaareedda.

\VS{20}K'ay Daawite dorssaanne miyaa wudiyaa ubbaa omoodeedda; Daawita Asay I omoodeedda wudiyaa hinkko mehiyaappe sintsanna laaggiide, «Hawe Daawita omooduwaa» yaageedda.


\par }{\PP \VS{21}Hewaappe guyyiyaan, Daawite barena kaallanaw daaburiide, Bisoora Shaafaa matan atteeda laa"u s'eetu asatuwaakko yeedda. Unttunttu Daawitanne aanana ittippe de'iyaa asatuwaa mokkanaw keseeddino; Daawitenne Aa Asay unttunttukko shiik'ina, Daawite unttuntta saroteedda.

\VS{22}Shin Daawitana beeddawanttu giddoppe itti itti patseena iita asatuu, «Unttunttu nuunanna bibeena diraw, nuuni zaariide aheedawaappe ayaanne unttunttunna shaakkokko; unttunttu barenttu naanaanne barenttu machatuwaa akkiide biino» yaageeddino.


\par }{\PP \VS{23}Daawite unttuntta, «tuytti; ta ishatoo! Med'inaa Goday nuw immeeddaban hinttenttu hawaadan ootsanaw bessena. I nuuna naagiide, nu bolla shiik'eedda c'itaa nuw aatsiide immeedda.

\VS{24}Hinttenttu giyaawaa ooninne mayyenna. Olettanaw beeddawanttunne nubaa naagiidde hawaan gam"eeddawanttu itti laggetsaa shaakkana; ubbaawekka itti mala gidana» yaageedda.

\VS{25}He gallassappe doommiide, hachche gakkanaw, Daawite Israa'eeliyaa biittaw hewaa wogaanne awaayuwaa ootsiide wotseedda.


\par }{\PP \VS{26}Daawite S'ik'ilaaga katamaa gakkeedda wode, bare dabbo Yihudaa c'imatuwaa, «Med'inaa Godaa morkkatuwaappe omoodetteeddawaappe taani hinttenttoo immiyaawaa heytte» yaagiide omooduwaappe amareedawaa yeddeedda.

\VS{27}I hewaa Beeteele, Neegeeban de'iyaa Raamootanne Yatira katamatuwaan de'iyaawanttoo,

\VS{28}Aaro'eera, Sifimoota, Eshttamoo'anne

\VS{29}Rakaala katamatuwaan de'iyaawanttoo, Yiraahima'eela katamatuwaan de'iyaawanttoo, K'eena katamatuwaan de'iyaawanttoonne,

\VS{30}Horima, Bor"ashaana, Ataakanne

\VS{31}Kebroona katamatuwaan de'iyaawanttoo yeddeedda; Daawittenne Aa asatuu yuuyyeedda sa'atun de'iyaa asaw ubbaw yeddeedda.




\par }{\MS Saa'oolanne Aa Naanatuwaa Hayk'k'uwaa

\par }\Chap{31}{\MR (31:1-13)

\par }{\SH Saa'ooli Barena Wod'eedda
\par }
{\R (1 Od. 10:1-12)

\par }{\PP \VerseOne{1}Piliss's'eema asatuu Israa'eeliyaa asatuwaana oletteeddino; Israa'eeliyaa asatuu Piliss's'eema asatuwaa sintsaappe bak'atteedino; daro Israa'eelatuu Gilbboo'a Deriyan hayk'k'eeddino.

\VS{2}Piliss's'eema asatuu Saa'oolanne Aa attumawaa naanaa yederssi gakkiide, Saa'oola naanaa Yoonataana, Abinaadaabanne Malkkishuu'a wod'eeddino.

\VS{3}Olay Saa'oola yuuyyi aad'd'iide un"etseedda; wonddaafiyaa asatuu Aa demmeedda wode, zubbiyaan Aa c'addiide, loytsi mayttiseeddino.


\par }{\PP \VS{4}Saa'ooli bare ola miishshaa tookkiyaawaa, «Ha k'as's'arettibeennawanttu yiide, taana c'addiide kaa'ennaadan, ne mashshaan c'addaade, taana neeni wod'a» yaageedda.

\par }{\PP Shin Aa ola miishshaa tookkiyaawe loytsi yayyeedda diraw is's'eedda; Saa'ooli bare mashshaa sa'aan essiide, Aa bolla kunddeedda.

\VS{5}Aa ola miishshaa tookkiyaawe Saa'ooli hayk'k'eeddawaa be'iide, ikka bare mashshaa sa'aan essiide, Aa bolla kunddiide, Saa'oolanna hayk'k'i aggeeda.

\VS{6}Hawaadan haniide, Saa'oolinne Aa naanay heezzatuu, Aa ola miishshaa tookkiyaawenne Aa asatuu ubbay he gallassaa ittippe hayeeddino.


\par }{\PP \VS{7}Wombbaappenne Yorddaanoosa Shaafaappe hefintsa baggana de'iyaa Israa'eeliyaa asatuu Israa'eeliyaa olanchchatuu bak'ateeddawaanne Saa'oolinne Aa naanay hayk'k'eeddawaa be'iide, unttunttukka barenttu katamaa aggiide bak'atteedino. Piliss's'eema asatuu yiide, he katamatuwaa oyk'k'eeddino.


\par }{\PP \VS{8}Wonttetsa gallassi Piliss's'eematuu anhatuwaa bollaappe ola miishshatuwaa k'aari akkanaw yiide, Saa'oolinne Aa naanay heezzatuu Gilbboo'a Deriyan hayk'k'iidde giseeddawantta demmeeddino.

\VS{9}Unttunttu Saa'oola k'ood'iyaa muuc'eeddinonne Aa ola miishshaa k'aari akkeeddino. Yaatiide barenttu d'amaashatuwaa golleninne barenttu asaa giddon s'oonuwaa awaayana mala, Piliss's'eema biittaa ubbaw kiitaa yeddeeddino.

\VS{10}Saa'oola ola miishshaa Asttaaroota geetettiyaa unttunttu s'oossatti golliyaa giddon wotseeddino; Saa'oola anhaa Beetishaana geetettiyaa katamaa gimbbiyaan misimaariyan d'ishiide sotteeddino.


\par }{\PP \VS{11}Piliss's'eema asatuu Saa'oola ootseeddawaa Gala'aaden de'iyaa Yaabeesha asatuu siseedda wode,

\VS{12}unttunttu mino asatuu ubbay k'amman denddi biide, Saa'oola anhaanne Aa naanatuwaa anhaa Beetishaana katamaa gimbbiyaappe wotsi akkiide, Yaabeesha katamaa ahiide yaan s'uuggeeddino.

\VS{13}Hewaappe guyyiyaan, unttunttu mek'etsaa mas'i akkiide, Yaabeeshan de'iyaa tamaariskka geetettiyaa mitsaa garssan moogeeddino; yaatiide laappun gallassaa s'oomeeddino.

\par }