7
እስፅፋኖሰ ሃሳያ
1 ካህነታ ሀላቃይ እስፅፋኖሰኮ፥ “ሀይስ ቱሜ?” ያግድ ኦይችስ።
2 እስፅፋኖሰይ፥ “ታ እሻቶ፥ ታ አዋቶ፥ ስእተ! ኑ አዋ አብራሃመይ ካራነን ዳናዉ ባናፐ ስን ማሰጰፆመን ደእሽን፥ ቦንቾ ፆሳይ እያዉ ቆንጭድ፥ + 3 ‘ነ ቢታፈነ ነ ዳቦታፐ ሻከታዳ ታኒ ነና በሲያ ቢታ ባ’ ያግስ። 4 ሄ ዎደ አብራሃመይ ካልዳወታ ቢታፈ ከይድ ካራነን ዳናዉ ብስ። እያ አዋይ ሀይቅዳፐ ጉየ ፆሳይ እያ ሀ ቢታ ሀእ ህንተ ደእያ በሳ ኤህስ። + 5 እ ሀ ቢታፈ ሀር አቶሽን ቶሆይ የꬍያ በስካ አብራሃመስ እምቤና። ሽን ናእ እያዉ ባይና ዎደ ፆሳይ ሀ ቢታ እያዉነ እያ ሼሻስ ላታ ኦꬅድ እማናይሳ ቃላ ገልስ። + 6 ፆሳይ አብራሃመኮ፥ ‘ነ ሼሻይ ሀራ ቢታን እማꬃተꬃን ዳና፤ ያን ኦይዱ ፄቱ ላይꬅ ኤንቲ አይለተꬃን ሃረታና። + 7 ሽን ታኒ ነ ሼሻ ሃርያ ካዎተꬃታ ፕርዳና። ሄሳፈ ጉየ፥ ኤንቲ ሄ ቢታፈ ከይድ ሀይሳን ታዉ ጎይናና’ ያግስ። + 8 ፆሳይ አብራሃመ ሼሻይ ቃፃረታና መላ እያራ ጫቅን፥ ይሳቅ የለትዳ ሆስፑንꬆ ጋላሳን ቃፃርስ። ይሳቅ ያይቆባ ቃፃርስ፤ ቃስ ያይቆብ ታማነ ናምኡ ባ ናይታ፥ ኑ አዋታ ማይዛታ ቃፃርስ። +
9 “ያይቆባ ናይት ዮሰፋ ቃናትድ ግብፀ ቢታን አይለተꬃስ ባይዝዶሶና፥ ሽን ፆሳይ እያራ ደኤስ። + 10 እያ፥ እያ ዋየ ኡባፈ ከስስ። ግብፀ ካዋ ስንꬃን ሳባነ ጭንጫተꬅ እያዉ እሚስ። ግብፀ ካዎይ ዮሰፋስ ግብፀ ቢታነ ባ ጋꬉዋ ኡባ አይሳናዳ አዋተꬅ እሚስ። +
11 “ግብፀ ቢታንነ ካናነ ቢታን ኡባን ኮሽ ገልድ ዳሮ አሳ ኡንኤꬅስ። ሄ ዎደ ኑ ማይዛት ካꬅ ደማናዉ ዳንዳእቦኮና። + 12 ያይቆብ ግብፀ ቢታን ካꬅ ደኤይሳ ስእድ ኑ አዋታ ኮይሮ ያ የድስ። 13 ናምአንꬆ ቡሳን ዮሰፍ ባ እሻታስ ባናተꬃ ኤርስስ። ግብፀ ካዎይካ ዮሰፋ ሶ አሳ ኤርስ። + 14 ዮሰፍ ባ አዋ ያይቆባነ ባ ሶ አሳ ኡባ፥ ላፑን ታማነ እቻሹ አሳ ባኮ ያና መላ ኪትድ ኤህስስ። + 15 ያይቆብ ግብፀ ቢታ ዎꬍስ፤ እነ እያ ናይት ያን ሀይቅዶሶና። + 16 ኤንታ አሀይ ሄ በሳፈ ሴከማ ቢታ ቶከትድ ብድ፥ ያን አብራሃመይ ሀሞረ ናይታፐ ዳሮ ብራን ሻምዳ ዱፎን ሞገትስ። +
17 “ሽን ፆሳይ አብራሃመስ እማና ግዳይሳ ፖልያ ዎደይ ጋካናዉ ማትዳ ዎደ ግብፀ ቢታን ደእያ ኑ አሳይ ዳር ዳር ብስ። + 18 ሄሳፈ ጉየ፥ ዮሰፋ ኤሮና ሀራ ካዎይ ግብፀ ቢታን ካዎትስ። 19 ሄ ካዎይ ኑ ኮቻ ገንድ ጉꬃ ናይት ሀይቃና መላ ኤንታ ካረ ከስ የጋና መላ ኑ አዋታ ኡንኤꬅስ።+
20 “ሄ ዎደ ሙሰይ የለትስ፤ እ ፆሳ ስንꬃን ዳሮ ሎኦ ናአ። ባ አዋ ኬꬃን ሄꬑ አጌና ጋካናዉ ድጭስ። + 21 ሙሰይ ዎራ ሆለትዳ ዎደ ግብፀ ካዋ ናእያ ደማ ኤካዳ ባ ናአ ኦꬃዳ እያ ድቻሱ። + 22 ሙሰይ ግብፀታ ጭንጫተꬃ ኡባ ታማርድ ኦዳንነ ኦሶን ምኖ አስ ግድስ።
23 “ሙሰስ ላይꬅ ኦይታማ ኩምዳ ዎደ ባ እሻታ፥ እስራኤለታ በአናዉ ባ ዎዛናን ቆፕስ። + 24 እስራኤለታፐ እሱዋ ግብፀ እሶይ ቆህሽን በእድ ሄ እስራኤለ ኡራ ማድድ፥ ሄ ቆህዳ ግብፀ ኡራ ዎꬍድ ኩሸ ዛርስ። 25 ሙሰይ ባ እሻታ ባ ባጋራ ፆሳይ አሻናዉ ሀነይሳ ኤንቲ አኬካና ግድ ቆፕስ፥ ሽን ኤንቲ አኬክቦኮና።
26 “ዎንተꬃ ጋላስ ናምኡ እስራኤለ አሳት እሶይ እሱዋራ ዋትሽን ደምድ ኤንታ ስገꬃናዉ ኮይድ፥ ‘አሳዉ፥ ህንተ እሻንታ፤ አይስ እሶይ እሱዋ ቆሄቲ?’ ያግስ።
27 “ሽን ባ ላግያ ቆሄይስ ሙሰኮ፥ ‘ነና ኑ ቦላ ሃረይሳነ ዳይና ኦꬅዳይ ኦኔ? 28 ኔኒ ዝነ ግብፀ ኡራ ዎꬍዳይሳዳ ታናካ ዎꬋናዉ ኮያይ?’ ያግድ ሙሰ ሱግ የድስ። 29 ሙሰይ ሄሳ ስእዳ ዎደ ግብፀፈ በትድ ምድያመ ቢታን በተ አስ ግድድ ደእሸ ናምኡ አደ ናይታ የልስ። +
30 “ጎዳ ኪታንቾይ ኦይታሙ ላይꬃፈ ጉየ፥ ሲና ዙማ ማታን ደእያ ባዞ ቱሽያ ግዶን ኤፅያ ታማ ላጮ ግዶን ሙሰስ በንትስ። + 31 ሙሰይ ባ በእዳይሳን ማላለትድ፥ ሎይꬅ በአናዉ ቱሽያ ማት ሺቅድ ደእሽን፥ ጎዳ ቃላይ፥ 32 ‘ታኒ ነ አዋታ፥ አብራሃመ ፆሳ፥ ይሳቃ ፆሳ፥ ያይቆባ ፆሳ’ ያግሸ ሙሰኮ ይስ። ሙሰይ ያሻን ኮኮርድ ፄላናዉ ዳንዳእቤና።
33 “ጎዳይ ሙሰኮ፥ ‘ኔኒ ኤቅዳ ቢታይ ጌሽ ግድያ ግሾ ነ ቶሁዋን ደእያ ጫማ ከሳ። 34 ታኒ ግብፀን ደእያ ታ አሳ ኡንኤተꬃ በአስ። ኤንታ ዋሱዋ ስአዳ ኤንታ አሻናዉ ዎꬋስ። ሀእ ሃያ! ታኒ ነና ግብፀ ኪታና’ ያግስ።
35 “እስራኤለት ሙሰ፥ ‘ነና ኑ ቦላ ሃረይሳነ ዳይና ኦꬅዳይ ኦኔ?’ ያግድ እፅዳይሳ ቱሽያ ግዶን እያዉ በንትዳ ኪታንቹዋ ባጋራ ሃረይሳነ አሸይሳ ኦꬅድ ፆሳይ ኪትስ። + 36 ሄ ሙሰይ እስራኤለታ ግብፀፈ ከስድ ማላልስያባታነ ኦራꬃባታ ግብፀ ቢታንነ ዞኦ አባን ኦꬅድ ኤንታ ኦይታሙ ላይꬅ መላ ቢታን ካለꬅስ።+
37 “እስራኤለ አሳኮ፥ ‘ፆሳይ ታና ደንꬅዳይሳዳ ህንተ ሼሻ ግዶፈ ታ መላ ናበ ህንተዉ ደንꬃና’ ያግዳይ ሄ ሙሰ። + 38 መላ ቢታን ሺቅዳ እስራኤለ አሳራ ደእዳይስ፥ ኑ አዋታራነ ሲና ዙማ ቦላ እያዉ ኦድዳ ኪታንቹዋራ ደእዳ ሙሰይ እያ። ያትድ፥ ፆሳ ደኦ ቃላ ኑስ እማናዉ ኤክስ። +
39 “ሽን ኑ ማይዛት ሙሰስ ኪተታናዉ ዶስቦኮና፤ እያ እፅድ ጉየ ግብፀ ስማናዉ አሞትዶሶና። 40 ቃስ አሮናኮ፥ ‘ኑና ካለꬅያ ፆሳታ ኑስ ኦꬃ። አይስ ጊኮ፥ ሀይስ ኑና ግብፀፈ ኤህዳ ሙሰይ፥ ዋንዳኮ ኑኒ ኤሮኮ’ ያግዶሶና። + 41 ሄ ዎደ ማር ዳንስድ ኤቃ ኦꬅዶሶና። ሄ ኤቃስ ያርሾ ያርሽድ ባንታ ኩሸን ኦꬅዳ ኦሱዋን ኡፋይትዶሶና። + 42 ሽን ፆሳይ ኤንታዉ ዞኮ ዛርስ። ኤንቲ ሳሉዋ ፆልንቶታስ ጎይናና መላ ኤንታ የግ አግስ። ናበታ ማፃፋን፥
“ ‘እስራኤለ አሳቶ ኦይታሙ ላይꬅ ኩመꬅ
መላ ቢታን ሹክዳ መህያነ
ያርሽዳ ያርሹዋ ታዉ ያርሽደቲ?+
43 ህንተ፥ ህንተዉ ጎይናናዉ ከስዳ ኤቃነ ሞሎካ ዱንካንያ
ራፋና ጌተትያ ህንተ ፆሳ ፆልንቶ ምስልያ ቶክደታ።
ታኒ ህንተና ባብሎነፐ
ህን ባጋ የዳና’ ጌተትድ ፃፈትስ።
44 “ኑ አዋታስ መላ ቢታን ማርካ ዱንካነይ ደኤስ። እያካ ፆሳይ ሙሰ ኪትዳይሳዳነ እያ በስዳይሳዳ ኦꬅስ።+ 45 ቃስ ኑ አዋት ሄ ዱንካንያ ባንታ አዋታፐ ኤክድ ፆሳይ ካሰ ጎድዳ አይሁደ ግዶና አሳ ቢታ ኦይክዳ ዎደ እያሱራ ያ ኤክድ ገልዶሶና። ሄ ዱንካነይ ዳዊታ ዎደ ጋካናዉካ ሄ በሳን ደእስ። + 46 ዳዊቲ ፆሳን ሳበትስ። ቃስ ያይቆባ ጎዳይ ደአና ኬꬃ ኬፃናዉ ፆሳ ዎስስ። + 47 ሽን እያዉ ኬꬃ ኬፅዳይ ሶሎሞነ። +
48 “ሀኖሽን፥ ኡባፈ ቦላ ፆሳይ አስ ኬፅዳ ኬꬃን ዴና። ናበይ ግዳይሳ መላ፥
49 “ ‘ሳሎይ ታ አራታ፥
ሳእካ ታ ቶሆይ የꬍያሶ።
ያትን፥ ታዉ ህንተ አይ መላ ኬꬅ ኬፃኔ?
ዎይኮ ታኒ ሸምፕያ በሲ አዉኔ?+ 50 ሀ ኡባ ታ ኩሸን ኦꬃብክና?’ ያጌስ ጎዳይ።
51 “ህንተ ዋንዳ ስኦና አሴ? ህንተ ዎዛናይ ፆሳ ቃላ ኤካናዉ አይስ እፅዴ? ህንተ ሀይꬃይ አይስ ቱልዴ? ህንተ፥ ህንተ አዋታꬆ ኡባ ዎደ ጌሻ አያናራ ኤቀተታ። + 52 ናበታ ግዶፈ ህንተ አዋት ጎዶናይ ኦኔ? ፆሳ ናአይ፥ ፅሎይ ያናይሳ ካሰትድ ኦድዳይሳታ ዎꬍዶሶና። ሀእ ህንተ እያ አꬅ እምድ ዎꬍደታ። 53 ህንተ ኪታንቹዋ ኩሸፐ ፆሳ ህግያ ኤክደታ፥ ሽን ኪተትበከታ” ያግስ።
እስፅፋኖሰ ሹቻን ጫደተꬅ
54 ኤንቲ ሄሳ ስእዳ ዎደ ባንታ ዎዛናን እስፅፋኖሰ ቦላ ዳሮ ይሎትድ፥ ባንታ መተርሻ ሳፅድ ማንድዶሶና። 55 ሽን እስፅፋኖሰይ ጌሻ አያናን ኩምድ፥ ሳሎ ፑደ ፄልድ፥ ፆሳ ቦንቹዋነ የሱሳ፥ ፆሳ ኡሻቻ ባጋን ኤቅዳይሳ በእስ። 56 “ሄኮ፥ ታኒ ሳሎይ ዶየትን፥ አሳ ናአይ፥ ፆሳ ኡሻቻ ባጋን ኤቅዳይሳ በአይስ” ያግስ።
57 ቃላ ꬎቁ ኦꬅድ ዋስሸ፥ ባንታ ሀይꬃ ኦይክድ እስፈ እያኮ ዎፅዶሶና 58 እያ ካታማፐ ጋፃ ከስድ፥ ሹቻን ጫድዶሶና። ማርካት ባንታ ማኡዋ እስ ሳኦላ ጌተትያ ናአተꬃ ማታን ዎꬅዶሶና።
59 እስፅፋኖሰይ፥ “ታ ጎዳ የሱሳ፥ ታ ሸምፑዋ ኤካ” ያግድ ፄግሽን ኤንቲ እያ ሹቻን ጫዶሶና። 60 ጉልባትድ፥ ባ ቃላ ꬎቁ ኦꬅድ፥ “ታ ጎዳዉ፥ ሀ ናጋራ ኤንታዉ አቶ ጋ” ያግስ። ሄሳ ያግድ ስምዳ መላ ሀይቅ አግስ።
+ 7:2 መ 12:1. + 7:4 መ 11:31፤ 12:4. + 7:5 መ 12:7፤ 13:15፤ 15:18፤ 17:8. + 7:6 መ 15:13-14. + 7:7 ከሳ 3:12. + 7:8 መ 17:10-14፤ 21:2-4፤ 25:26፤ 29:31-35. + 7:9 መ 37:11፥ 28፤ 39:2፥ 21. + 7:10 መ 41:39-41. + 7:11 መ 42:1-2. + 7:13 መ 45:1፥ 16. + 7:14 መ 45:9-10፥ 17-18፤ 46:27. + 7:15 መ 46:1-7፤ 49:33. + 7:16 መ 23:3-16፤ 33:19፤ 50:7-13. + 7:17 ከሳ 1:7-8. + 7:19 ከሳ 1:10-11፥ 22. + 7:20 ከሳ 2:2. + 7:21 ከሳ 2:3-10. + 7:23 ከሳ 2:11-15. + 7:29 ከሳ 18:3-4. + 7:30 ከሳ 3:1-10. + 7:35 ከሳ 2:14. + 7:36 ከሳ 7:5፤ 14:21፤ ታይቦ 14:33. + 7:37 ዛረ 18:15፥ 18. + 7:38 ከሳ 19:1—20:17፤ ዛረ 5:1-33. + 7:40 ከሳ 32:1. + 7:41 ከሳ 32:2-6. + 7:42 አሞ 5:25-27. + 7:44 ከሳ 25:9፥ 40. + 7:45 እያ 3:14-17. + 7:46 2 ሳሜ 7:1-16፤ 1 ታር 17:1-14. + 7:47 1 ካዎ 6:1-38፤ 2 ታር 3:1-17. + 7:49 እሳ 66:1-2. + 7:51 እሳ 63:10.